THỨ SÁU- NĂM BÍNH NGỌ 2026
LỄ TRO-GIỮ CHAY VÀ KIÊNG THỊT
Ge 2,12-18; 2 Cr 5,20-6,2; Mc
6,1-6.16-18
Nguyệt Giang
SUY NIỆM 1:
Hôm nay cùng với Giáo Hội, chúng
ta bước vào mùa chay thánh. Mùa chay thánh có thể được ví như mùa cải lương
(cải cách, đổi mới hay sửa đổi cho nên tốt hơn). Bởi thế mùa chay không chỉ mời
gọi chúng ta thay đổi cách sống bên ngoài, nhưng trên hết là biến đổi bên trong
cõi lòng. Nghĩa là biến đổi từ tâm xấu trở nên tốt, từ tâm bất chính trở nên
chính tâm, từ giả tâm trở nên thật tâm , từ ác tâm trở về với lương tâm ngay
chính của thuở ban đầu do Chúa tác tạo.
Khởi đầu mùa chay (mùa cải lương)
bằng nghi thức xức tro lên đầu là dấu chỉ mời gọi chúng ta ý thức về thân phận
bụi tro, mang nhiều tội lỗi mà khiêm tốn xin ơn hoán cải. Có nhận ra mình tội
lỗi thì mới thật lòng trợ về xin ơn tha thứ; có được ơn tha thứ thì mới mong
được biến đổi.
Ước gì mùa chay thánh này là dịp
thuận tiện, là cơ hội tốt làm chuyển biến cuộc đời chúng ta trở nên hoàn thiện
hơn theo ý muốn của Chúa và Giáo Hội.
Cử chỉ mà chúng ta nhận tro trên
đầu nói lên dấu chỉ của lòng sám hối.
Vậy sám hối là gì ?
Từ ngữ Do thái dùng để chỉ sự sám
hối có ý nghĩa sâu sắc. Đó là danh từ của động từ có nghĩa là “quay lại”. Sám
hối là từ bỏ điều dữ và quay lại cùng Thiên Chúa, thay đổi cách ăn nết ở, cải
tạo đời sống luân lý của tòan dân tộc hoặc của cá nhân.
Sám hối, theo tiếng Hy lạp là
“Metanoia” có nghĩa là “thay đổi” = meta… não trạng = noia. Như vậy sám hối có
nghĩa là sự đổi mới của con người từ trong con người, từ trong tâm hồn, biểu lộ
qua ngôn ngữ và hành vi. Không phải chỉ như người bộ hành xoay mặt ngó lui thấy
mình đi lầm đường rồi thôi, mà phải đi trở lại để đi vào đúng con đường chính.
Như vậy sám hối không phải chỉ là
thay con người ở hình thức bên ngoài, mà là thay đổi chính nội tâm, biểu lộ ra
bên ngoài qua ngôn ngữ và hành vi.
Tin mừng hôm nay mời gọi chúng ta
sám hối hay là trở về trong các mối hiệp thông.
1. Hiệp thông giữa con người với
nhau (chiều ngang).
Không biết vô tình hay hữu ý mà
tin mừng hôm nay, trước tiên Chúa Giêsu lại nhắc nhở chúng ta chỉnh đốn lại mối
hiệp thông đối với nhau. “khi làm việc lành phúc đức, anh em phải coi
chừng, chớ có phô trương cho thiên hạ thấy”.
Về cách làm việc lành phúc đức
hay gọi là làm việc bác ái, thì Chúa dạy ta đừng thổi loa trước như bọn giả
hình để cho người ta ca tụng. Chúa cảnh giác những người làm việc thiện chỉ để
khoe khoang và lấy tiếng khen, để người ta ca tụng mình. Nếu để người khác ca
tụng mình dưới đất thì ta đã được thưởng công rồi, không còn công phúc trước
mặt Chúa nữa. Nếu không cẩn thận thì những việc quyên góp bác ái của ta chỉ
nhằm để lấy điểm thì thật là tai hại.
Ðể được gọi là việc bác ái, ta
cần chia sẻ những gì là của mình, cho đi chính những gì mình cần, theo tinh
thần của người đàn bà goá đã bỏ vào hòm tiền hai đồng bạc thì mới đáng quý. Còn
nếu chỉ cho những thứ mà mình không dùng đến thì chẳng có giá trị gì.
Trở về sống hiệp thông trong tình
bác ái với anh em là chúng ta phải vượt ra khỏi võ ốc của sự ích kỉ nhỏ nhen
chính mình để đến với tha nhân bằng sự cảm thông và tha thứ, cho dầu gặp phải
những lừa dối và vô ơn. Đến với mọi người bằng san sẻ chia xớt, cho dẫu gặp
toàn những vong ơn bội bạc. Đến với anh chị em bằng tiếng cười cởi mở chân
thành, dù gặp toàn những đắng cay muộn phiền.
Biết làm việc lành phúc đức trong
âm thầm, hy sinh như thế là chúng ta đã trở về với con người thật với ý thức “
tất cả là bởi ân huệ Chúa ban”; “đã lãnh nhận nhưng không thì trao ban
nhưng không”. Cho đi mà không toan tính như thế mới đáng được Chúa trả
công.
2. Hiệp thông với Chúa (chiều cao)
Khởi đầu mùa chay, Chúa cũng mời
gọi chúng ta trở về sống tình hiệp thông với Chúa qua đời sống cầu nguyện và
cách thức cầu nguyện. “ Khi cầu nguyện, hãy vào phòng, đóng cửa lại…”.
Những người Pharisêu là những
người chỉ muốn người khác biết họ cầu nguyện và cho họ là đạo đức. Nên thường
thích chọn những nơi đông người. Không phải vì cầu nguyện nơi đông người là
xấu, nhưng nó trở nên không xứng khi việc cầu nguyện trở nên một sản phẩm để
đưa ra quảng cáo nhằm thu hút khác hàng.
Theo cách giải thích của thánh
Ambrôxiô thì vào phòng đóng cửa lại mà cầu nguyện, có nghĩa là vào căn phòng
nội tâm của nhà linh hồn, là nơi người ta lưu trữ tư tưởng, cảm tình. Cầu
nguyện là lúc ta hiệp thông với Chúa, nhận ra Chúa là Đấng nhân hậu và yêu
thương. Trở về với Chúa qua cầu nguyện là để mở lòng đón nhận tình thương tha
thứ của Chúa. Trở về với Chúa để ta nhận ra đường lối và sự chỉ dạy của Người.
Trở về với Chúa ta mới nhận ra những khuynh huớng xấu và những tội lỗi của mình
mà sửa đổi ăn năn. Nhất là hiệp thông với Chúa qua cầu nguyện ta tránh khỏi sa
chước cám dỗ (x.Mt 22, 20).
3. Hiệp thông với chính mình (chiều sâu)
Cuối cùng Chúa mời gọi chúng ta
hãy trở về để sống tình hiệp thông với chính mình bằng việc ăn chay, kiêng
thịt, hi sinh, hãm mình.
Sau Công đồng Vaticanô II, luật
ăn chay kiêng thịt trở nên đơn giản: chỉ buộc kiêng thịt vào các ngày thứ sáu
mùa chay và ăn chay cùng với kiêng thịt vào thứ Tư lễ Tro và thứ Sáu Tuần
thánh. Ðiều đó khiến nhiều người lầm tưởng rằng luật ăn chay kiêng thịt đã trở
nên lỏng lẻo dễ dãi. Tuy nhiên nếu đi sâu vào vấn đề, người ta thấy không phải
vậy. Thiết tưởng ngày nay nhiều người công giáo cần phải xét lại việc ăn chay
kiêng thịt.
Sống trong xã hội kĩ nghệ hoá
tiêu thụ, người ta thấy thịt thà quá dư thừa. Vì thế ăn cá cũng là dịp tốt cho
sức khoẻ. Vả lại những người thích ăn đồ biển thì việc kiêng thịt cũng không
hẳn là việc hãm mình đáng kể. Có những người kiêng thịt mà lại đi ăn tôm hùm
chẳng hạn - vừa mắc tiền vừa ngon lành - thì làm sao gọi là hi sinh hãm mình?
Ðiểm lợi ích của việc ăn chay là
không những để giữ gìn sức khoẻ phần xác, mà còn giúp gia tăng sức mạnh thiêng
liêng hầu chống trả cám dỗ.
Nếu người ta kiêng ăn uống chỉ
nhằm mục đích giữ gìn sức khoẻ phần xác cho khỏi mập hay cao máu, hay để làm
giảm chất béo cholesterol, thì việc ăn chay kiêng thịt của họ không có giá trị
thiêng liêng vì thiếu động lực tôn giáo thúc đẩy. Vì vậy, muốn có giá trị
thiêng liêng, người ta phải đem động lực tôn giáo vào việc kiêng cữ đồ ăn thưc
uống. Mục đích của việc ăn chay kiêng cữ là để tạo nên một khoảng trống trong
dạ dày hầu giúp người ta cảm thấy được sự trống rỗng trong tâm hồn mà đi tìm
Chúa và mời Chúa vào để lấp đầy sự trống rỗng. Nói cách khác mục đích của việc
ăn chay kiêng cữ là để cho tâm trí được thanh thoát hầu dễ vươn lên thượng
giới.
Ngoài ra Giáo hội mong muốn người
tín hữu tự nguyện ăn chay kiêng thịt vào những ngày khác. Ai tưởng luật ăn chay
cho người Công giáo là khắt khe, thì nên tìm hiểu xem tín đồ Phật giáo và Hồi
giáo giữ chay ngặt hơn gấp bội như thế nào.
Ngoài việc kiêng cữ đồ ăn thức
uống, Giáo hội còn mong muốn người tín hữu không những kiêng thịt, nhưng còn
kiêng miệng lưỡi, lỗ tai, con mắt, để chỉ nói, chỉ nghe, chỉ nhìn xem những gì
đáng nói, đáng nghe và đáng xem, nghĩa là những gì lành mạnh hoá cho sức khoẻ
tâm linh.
Do đó, việc ăn chay kiêng thịt
của người kitô hữu, không phải là để được kính nể và được tiếng khen tặng như
những người Biệt Phái. Nhưng nhằm rèn luyện ý chí, làm chủ bản thân và kiềm chế
những đòi hỏi bất chính của bản năng. Nhờ thế mà tâm hồn được thanh thoát và
vươn lên tới những giá trị cao quý, thánh thiêng. Việc ăn chay, kiêng thịt cũng
nhằm giúp chúng ta ý thức và chia sẻ phần hy sinh trong chay tịnh để trợ giúp
cho những ai thiếu thốn, khó nghèo đang cần đến chúng ta.
Sự trở về trong các mối hiệp
thông dĩ nhiên là việc làm thường xuyên, nhưng những mạng hiệp thông này cần
được lưu ý ra soát và sửa chữa cho thật tốt trong mùa chay. Xin cầu chúc quý
ông bà anh chị em mùa chay thánh thật thánh thiện.
SUY NIỆM 2: HÃY TRỞ VỀ VỚI CHÚA
Lễ Tro mở đầu Mùa Chay bằng một
nghi thức rất đơn sơ: xức tro trên đầu. Tro nhắc ta nhớ thân phận mỏng giòn:
“Ngươi là bụi tro, và sẽ trở về bụi tro.” Nhưng tro không chỉ nói về cái chết;
tro còn nói về sự khởi đầu mới, khi con người khiêm tốn nhìn nhận
mình cần đến Thiên Chúa.
Ngôn sứ Giôen tha thiết kêu
gọi: “Hãy trở về với Ta hết lòng… hãy xé lòng chứ đừng xé áo.” Thiên
Chúa không tìm những biểu hiện bề ngoài, nhưng chờ đợi một con tim hoán cải. Có
thể ta vẫn giữ đạo, vẫn đọc kinh, dự lễ; nhưng lòng có thực sự trở về với Chúa
không? Mùa Chay không phải là hình thức sám hối cho có, mà là cuộc trở về từ
bên trong.
Thánh Phaolô trong thư gửi tín
hữu Côrintô khẩn nài: “Nhân danh Đức Kitô, chúng tôi nài xin anh em:
hãy làm hòa với Thiên Chúa.” Và ngài nhấn mạnh: “Đây là thời
thuận tiện, đây là ngày cứu độ.”
Không phải ngày mai. Không phải
khi rảnh rỗi hơn. Không phải khi mọi việc ổn định. Chính hôm nay là thời Chúa
ban để đổi mới đời mình. Nếu ta chần chừ, thời gian có thể trôi qua mà lòng vẫn
nguội lạnh.
Tin Mừng theo thánh Matthêu nhắc
đến ba việc đạo đức truyền thống: bố thí, cầu nguyện và ăn chay. Nhưng Chúa
Giêsu cảnh báo: đừng làm để phô trương. Đừng biến việc đạo đức thành cách tìm
lời khen.
Mùa Chay là hành trình kín đáo
giữa ta với Chúa.
- Bố thí để trái tim bớt ích kỷ.
- Cầu nguyện để nối lại tương
quan với Thiên Chúa.
- Ăn chay để làm chủ bản thân và
cảm thông với người nghèo.
Tro được xức trên đầu hôm nay rồi
sẽ tan đi. Nhưng nếu lòng ta được thanh luyện, thì hoa trái sẽ còn mãi.
Lễ Tro nhắc ta ba điều:
Thứ nhất, đời người mong
manh-đừng tự mãn.
Thứ hai, Thiên Chúa giàu lòng xót
thương-đừng tuyệt vọng.
Thứ ba, hôm nay là cơ hội-đừng
trì hoãn.
Có thể trong năm qua ta đã nguội
lạnh, đã vướng mắc tội lỗi, đã xa Chúa cách nào đó. Nhưng Thiên Chúa không mỏi
mệt chờ ta trở về. Ngài “từ bi và nhân hậu, chậm giận và giàu tình thương”.
Xin cho Mùa Chay năm nay không
trôi qua như thói quen,
nhưng trở thành bước ngoặt của tâm hồn.
Xin cho dấu tro trên đầu hôm nay
khơi lên trong ta lòng khiêm tốn,
và quyết tâm sống lại ân sủng đã lãnh nhận.
“Lạy Chúa, xin tạo cho con quả
tim trong sạch, và đổi mới tinh thần cho con nên chung thủy.” Amen.
SUY NIỆM 3:
Chúng ta cùng với Giáo Hội bước
vào mùa chay thánh. Khởi đầu mùa chay bằng nghi thức xức tro trên đầu, điều này
cho chúng ta hiểu rằng: Thân phận con người chúng ta nhỏ bé, thấp hèn như tro
bụi nhưng đã được Thiên Chúa yêu thương hóa kiếp làm người.
Cử chỉ nhận tro xức trên đầu cho
biết con người ta mang nhiều tội lỗi cần khiêm tốn ăn năn sám hối, xin Chúa thứ
tha, đổi mới đời sống. Nhận tro xức lên đầu cũng nhắc chúng ta nhớ ngày nào đó,
chúng ta cũng trở về tro bụi. Đó là ý nghĩa của thánh lễ hôm nay.
Chúng ta cùng với Giáo Hội bước
vào mùa chay thánh. Khởi đầu mùa chay bằng nghi thức xức tro trên đầu, điều này
cho chúng ta hiểu rằng: Thân phận con người chúng ta nhỏ bé, thấp hèn như tro
bụi nhưng đã được Thiên Chúa yêu thương hóa kiếp làm người.
Cử chỉ nhận tro xức trên đầu cho
biết con người ta mang nhiều tội lỗi cần khiêm tốn ăn năn sám hối, xin Chúa thứ
tha, đổi mới đời sống. Nhận tro xức lên đầu cũng nhắc chúng ta nhớ ngày nào đó,
chúng ta cũng trở về tro bụi. Đó là ý nghĩa của thánh lễ hôm nay.
Khởi đầu Mùa Chay, Giáo Hội đưa
ra nhiều phương thế để giúp chúng ta chữa trị tâm hồn như: xức tro, cầu nguyện,
ăn chay và làm phúc bố thí.
1. Xức tro:
- Xức tro trước hết là chỉ
sự khiêm nhường. Khi đón nhận việc xức tro trên đầu là ta nhìn nhận sự thấp
hèn, chóng qua của phận người. Chính ông Abraham cũng đã khiêm tốn nhận mình
chỉ là thân tro bụi trước mặt Thiên Chúa. (x.St 18,27).
- Ý nghĩa thứ hai: Xức tro chỉ sự
sám hối. Việc rắc một ít tro trên đầu là dấu nói lên lòng sám hối (x. 2Sm
13,19; Mac 3,47 ; Eth 4,1; Mt 11,21). Bởi thế khi xức tro, thừa tác viên nhắc
lại câu tin mừng của thánh Marcô: “Hãy ăn năn sám hối và đón nhận Tin
Mừng”. (Mc 1,15).
Sám hối đích thực là trở về với
Thiên Chúa, như tiên tri Giô-en thì mời gọi: “Các ngươi hãy thật lòng
trở về với Ta trong chay tịnh, nước mắt và than van.” (Ge 2,12), chay
tịnh đúng nghĩa là từ bỏ mọi tội lỗi nên cần “xé lòng chứ đừng xé áo.” (Ge
2,13). Còn thánh Phaolô thì nhắc nhở ta hãy hủy bỏ con người cũ để mặc lấy con
người mới (x. Col 3,1-11). Con người cũ đó là: “gian dâm, ô uế, đam mê,
ước muốn xấu và tham lam…giận dữ, nóng nảy, độc ác, nào là thoá mạ, ăn nói thô
tục”, mà thay vào đó bằng con người mới qua những việc lành phúc đức như:
cầu nguyện, ăn chay, làm phúc bố thí.
2. Cầu nguyện: Cầu nguyện là trò chuyện
với Chúa. Cầu nguyện đối với người kitô hữu như cá cần nước để sống, như hơi
thở cần cho sự sống. Khi cầu nguyện là chúng ta bắt chước gương Đức Giêsu. Ngài
cầu nguyện khắp mọi nơi, trong mọi hoàn cảnh, nhất là trước khi quyết định
những vấn đề hệ trọng.
Chúa Giêsu đã dạy chúng ta cầu
nguyện bằng Kinh Lạy Cha; Ngài dạy chúng ta cầu nguyện luôn kẻo sa chước cám
dỗ; Ngài dạy chúng ta cầu nguyện cho kẻ thù; Ngài dạy chúng ta cầu nguyện để
xua trừ ma quỷ, bởi “giống quỷ ấy chỉ có cầu nguyện mới trừ được thôi.” (Mc
9,29). Cầu nguyện còn là cách giúp chúng ta biết tín thác vào Chúa. Vì “không
có Thầy các con không thể làm được việc gì?” (x. Ga 15,5). Cho nên mùa
chay, chúng ta cần xét mình lại trong việc cầu nguyện và tự hỏi xem tinh thần
cầu nguyện của ta như thế nào? Ta có thường xuyên cầu nguyện riêng, cầu nguyện
chung, cầu nguyện trong gia đình, nơi công sở hay ở nhà thờ không? ta có cầu
nguyện khi thành công, hay khi thất bại không?.
2. Ăn chay: nhằm giúp chúng ta làm chủ
các ham muốn của xác thịt, để gia tăng sức mạnh của tâm hồn nhằm hướng tới các
điều thiện hảo. Ăn chay theo luật bao gồm việc nhịn ăn và kiêng ăn.
- Việc nhịn ăn: Trong ngày ăn
chay không được ăn vặt, chọn một bữa ăn no, còn hai bữa kia chỉ được ăn vừa
hoặc ăn ít.
- Việc kiêng ăn: Không ăn thịt
loài động vật có máu nóng như thịt heo, gà, bò, vịt…Sau công đồng Vatican 2,
Giáo hội chỉ buộc ăn chay trong hai ngày: Thứ Tư lễ Tro và Thứ Sáu Tuần Thánh.
Nhưng có lẽ việc ăn chay được Thiên Chúa ưa thích nhất vẫn là: giảm bớt tiêu
xài; kiêng ăn uống say sưa; không nói hành, xấu nói; không xem phim ảnh sách
báo xấu …Tiên tri Isaia còn nhắc cách ăn chay tích cực hơn, đó là: “mở
xiềng xích bạo tàn, tháo gông cùm trói buộc, trả tự do cho người bị áp bức, đập
tan mọi gông cùm; chia cơm cho người đói, rước vào nhà những người nghèo không
nơi trú ngụ, thấy ai mình trần thì cho áo che thân, không ngoảnh mặt làm ngơ
trước người anh em cốt nhục. Bấy giờ ánh sáng ngươi sẽ bừng lên như rạng đông,
vết thương ngươi sẽ mau lành.” (Is 58,4-8)
3. Bố thí: chỉ có ý nghĩa khi ta biết
hy sinh giảm bớt phần ăn uống của mình để làm phúc bố thí cho người nghèo. Vì
vậy, việc ăn chay và bố thí luôn gắn liền với nhau. Trong sứ điệp Mùa Chay năm
2017, Đức Thánh Cha Phanxicô nhắc nhở chúng ta: “Mùa chay là mùa thuận tiện để
mở cửa cho tất cả những ai đang túng quẫn và nhận ra nơi họ khuôn mặt của Chúa
Kitô”.
Tin mừng theo Thánh Matthêu, Đức
Giêsu cũng cho biết làm phúc bố thí cho những kẻ bé mọn là làm cho chính Chúa,
bố thí cũng chính là điều kiện tiên quyết để được vào Nước Trời (x. Mt
25,35-36).
Xin Chúa cho mỗi người chúng ta
biết vận dụng thật hiệu quả những phương cách mà Giáo Hội đưa ra
trong Mùa Chay thánh này đó là: sám hối, ăn chay, cầu nguyện và làm phúc bố thí
để ta chữa trị tâm hồn và nhờ đó gia tăng được sức chiến
đấu thiêng liêng của chúng ta chước những cám của ba thù: ma quỷ, thế
gian và xác thịt. Amen.
SUY NIỆM 4:
Câu chuyện:
Có một con chuột cống sống
trong một ngôi nhà thờ cổ nọ. Một hôm khi đi lang thang trong nhà
thờ kiếm ăn, bỗng nó gặp một con chuột khác cũng đang đi lang
thang tìm thức ăn. Hai con chuột làm quen và hỏi thăm về chỗ ở
của nhau.
Con thứ nhất tâm sự : “Tớ
đang sống chui rúc dưới gầm tòa giải tội trong nhà thờ này, nhưng
chẳng mấy khi được yên thân. Vì lúc nào cũng có người đến xưng tội
làm mất giấc ngủ của tớ !”.
Nghe vậy, chuột thứ hai tỏ ra
thông cảm với bạn liền nói : “Vậy thì bạn hãy dọn đến ở chung với
tớ. Chỗ tớ đang ở vừa ấm áp sạch sẽ, lại vừa yên tĩnh và ít bị
quấy rầy !” Chuột thứ nhất ngạc nhiên hỏi : “Có một chỗ ở như thế trong
nhà thờ thật ư ? Hãy cho tớ biết chỗ đó là chỗ nào vậy ?”.
Chuột thứ hai đáp : “Đó là
thùng quyên góp tiền giúp đỡ người nghèo và ủng hộ xây
dựng những công trình chung đặt ở cuối nhà thờ này đấy !”.
Yêu thương là cho đi. Cho
nhiều là dấu hiệu yêu nhiều. Thánh Phao-lô đã khuyên các kỳ mục ở
Ê-phê-xô như sau : “cho thì có phúc hơn là nhận.” (Cv
20,35). Thánh Gia-cô-bê thì dạy các tín hữu sống đức
tin bằng hành động: “Đức tin không việc làm là đức tin
chết.” (Gc 2,17); và “Giả như có người anh em hay chị em
không có áo che thân và không đủ của ăn hàng ngày, mà có ai trong anh
em lại nói với họ : “Hãy đi bình an, mặc cho ấm và ăn cho no”, nhưng
lại không cho họ những thứ thân xác họ đang cần, thì nào có ích gì
?” (Gc 2,15-16).
Việc đạo đức có
lẽ ta cần quan tâm thực hiện trong Mùa Chay này đó là bố
thí chia sẻ cơm bánh cho người nghèo đói. Việc làm bác ái nói thì dễ
nhưng rất khó thực hiện, vì “Đồng tiền liền khúc ruột”. Chỉ những ai
thực sự có tình yêu thương chân thành thì mới dám chia sẻ với lòng quảng
đại. Khi thực hiện được những việc làm bác ái sẽ không làm chúng ta thiệt thòi
hay mất mác, trái lại sẽ đem đến cho ta nhiều lợi ích:
- Giúp ta ý thức về
giá trị tương đối của đồng tiền, để ta biết dùng đồng
tiền để làm vinh danh Thiên Chúa và lo phần
rỗi cho tha nhân.
- Giúp ta bớt đi lòng
dính bén với của cải vật chất như Đức Giê-su đã khuyên chàng thanh
niên giàu có, muốn nên trọn lành thì hãy bán của cải và giúp đỡ tha
nhân: “Anh chỉ thiếu có một điều, là hãy đi bán những gì anh
có mà chia cho người nghèo, anh sẽ được một kho tàng trên trời, rồi
hãy đến theo tôi.” (Mc 10,21).
- Gíup
ta đền bù tội cách hữu hiệu: Sứ thần Ra-pha-en
đã khuyên bảo hai cha con nhà Tô-bi-a như sau : “Bố thí đi đôi với
đời sống công chính, làm phúc bố thí thì đẹp hơn là tích trữ vàng
bạc. Việc bố thí cứu cho khỏi chết và tẩy sạch mọi tội lỗi. Những
người làm phúc bố thí sẽ được sống lâu.” (Tb 12,8-9).
Biết vậy nhưng chúng
ta thường tỏ ra ích kỷ, khép kín lòng trước nỗi khổ đau
của tha nhân. Đôi lúc chúng ta cũng làm được một vài việc tốt,
nhưng ta lại muốn nói ra cho nhiều người được biết để mong
cầu được tiếng khen.
Hôm nay khi bắt đầu Mùa Chay
thánh, xin Chúa giúp chúng ta luôn ăn ở khiêm tốn như lời Chúa dạy : “Đừng
cho tay trái biết việc tay phải làm”, để những việc chúng ta làm
được đẹp lòng Chúa và xứng đáng được Chúa ban hạnh phúc Nước Trời.
Amen. (St).
SUY NIỆM 5:
Sau Lễ Tro có
một anh bước ra cổng nhà thờ, tay vẫn còn cầm điện thoại. Thấy vệt tro đen trên
trán mình khá “ấn tượng”, anh liền mở camera trước, chụp một tấm hình thật
nghiêm trang, rồi đăng lên mạng với dòng trạng thái: “Bắt đầu Mùa Chay-quyết
tâm sống thánh thiện hơn!”
Chưa đầy mười phút, bạn bè vào “thả tim” lia lịa. Có người còn
bình luận: “Anh đạo đức quá!”
Anh đọc mà trong lòng… khoái lắm.
Nhưng chiều hôm đó, trên đường đi làm về, có người va quẹt nhẹ vào
xe anh. Thế là anh quên mất vệt tro buổi sáng, quên luôn “quyết tâm sống thánh
thiện”, và “giảng” cho người ta một bài học như cha xứ giảng lễ!
Câu chuyện hơi vui, nhưng lại rất
thực tế.
Chúng ta có thể mang tro trên trán, nhưng chưa chắc đã mang tinh
thần sám hối trong lòng. Vì thế, ngôn sứ Gio-en
tha thiết kêu gọi: “Hãy hết lòng trở về
với Ta… Hãy xé lòng chứ đừng xé áo.”
Ngày xưa, người ta xé áo để tỏ lòng thống hối. Nhưng Thiên Chúa nói:
đừng chỉ xé áo bên ngoài mà hãy xé lòng bên trong. Đừng chỉ thay đổi hình thức
mà hãy đổi mới trái tim.
Thánh Phaolô viết cho tín hữu Cô-rin-tô: “Anh
em hãy làm hòa với Thiên Chúa… Đây là thời thuận tiện, đây là ngày cứu độ.” Không
phải ngày mai, tuần sau hay khi rảnh rỗi, mà là chính hôm nay.
Trong Tin Mừng, Chúa Giêsu nhắc ba việc quen thuộc của Mùa Chay:
cầu nguyện, bố thí và ăn chay. Nhưng Người nhấn mạnh: đừng làm để được người ta
khen.
- Bố thí, đừng thổi kèn.
- Cầu nguyện, đừng phô trương.
- Ăn chay, đừng làm bộ sầu thảm.
Mùa Chay không phải là một “chiến dịch quảng bá đạo đức”. Mùa Chay
là cuộc gặp gỡ âm thầm giữa tôi và Chúa.
Có khi ta ăn chay rất kỹ nhưng vẫn
khó chịu với người khác.
Có khi ta đọc kinh dài mà trong lòng còn đầy bực bội.
Có khi ta làm việc bác ái nhưng vẫn muốn người ta biết đến mình.
Chúa không cần một Mùa Chay ồn ào.
Chúa cần một trái tim chân thành.
Khi lên nhận tro hôm nay, chúng ta
nghe câu lời Chúa nhắc bảo: “Hãy sám hối
và tin vào Tin Mừng.” Hoặc: “Hãy nhớ
mình là bụi tro…”
Tro nhắc ta khiêm tốn.
Tro nhắc ta đời người mong manh.
Tro cũng nhắc ta rằng: nếu không hoán cải hôm nay, biết đâu ngày
mai không còn cơ hội.
Mùa Chay năm Bính Ngọ này, mỗi
người có thể tự hỏi: Tôi cần xé điều gì trong lòng mình? Một sự tự ái? Một mối
bất hòa? Một thói quen nói nặng lời?
Nếu ta thật sự trở về, Thiên Chúa,
Đấng “từ bi và nhân hậu” như lời ngôn sứ Giô-en
nói Chúa sẽ động lòng thương.
Ước gì vệt tro hôm nay không chỉ
là dấu trên trán vài giờ rồi phai đi, nhưng là một khởi đầu mới trong tâm hồn.
Để bốn mươi ngày tới không chỉ là giữ luật, mà là đổi lòng.
Không chỉ là bớt ăn, mà là bớt ích kỷ.
Không chỉ là đọc kinh nhiều hơn, mà là yêu thương thật hơn.
Xin cho Mùa
Chay này không dừng lại ở một tấm hình đẹp, nhưng trở thành một trái tim được
biến đổi. Amen.
SUY NIỆM 6: BA CHÌA KHÓA ĐỂ CÓ
MỘT MÙA CHAY TỐT LÀNH-ĐI LÊN, ĐI VÀO VÀ ĐI RA
LM Ed Broom, OMV
Trong Bài Đọc Tin Mừng Thứ Tư Lễ
Tro, được trích từ chính tâm điểm của Bài Giảng Trên Núi, Chúa Giêsu đặt ra nền
tảng cho ba thực hành căn bản mà chúng ta phải thực hiện để Mùa Chay này thực
sự sinh hoa trái và đạt tới tột đỉnh trong niềm vui và bình an tràn đầy. Mầu
Nhiệm Vượt Qua - Cuộc Khổ Nạn, Cái Chết và Sự Phục Sinh của Chúa Giêsu Kitô,
Đấng Cứu Độ chúng ta. (Đọc và suy niệm Mt 6:1-18)
Giải
thích ba chiều
Nếu bạn thích, như một công cụ
tinh thần đặc biệt và hữu ích để ghi nhớ Lời Chúa Giêsu, chúng tôi đưa ra cách
giải thích ba chiều về ba thực hành cơ bản cụ thể của Mùa Chay này
là cầu nguyện, sám hối (ăn chay) và làm việc bác
ái. Vì vậy, trong lời cầu nguyện, chúng ta đi lên cùng
Thiên Chúa; trong việc thực hành sám hối (ăn chay), chúng
ta đi vào bên trong chính mình; và cuối cùng, đối với
việc bố thí, chúng ta đi ra để làm việc bác ái cho
người khác. Tóm lại, nếu chúng ta thực sự muốn sống một Mùa Chay phong phú và
hiệu quả, thì chúng ta hãy làm điều đó: Đi lên! Đi vào! Đi ra!
Ba
thực hành: Đi lên, Đi vào, Đi ra!
Các khả năng trong ba lĩnh vực
này là vô số. Chúa Thánh Thần thổi đâu tùy ý Ngài; cảm hứng từ Chúa Thánh Thần
không thể bị phong tỏa hoặc giới hạn trong một ý tưởng hoặc thực hành cụ thể.
Để cho ngắn gọn, chúng tôi muốn đưa ra một cách thực hành trong lược đồ ba
chiều này: Đi lên! Đi vào! Đi ra!
1. ĐI LÊN!
Trong Mùa Chay Thánh này, chúng
ta hãy đi lên cầu nguyện với Thiên Chúa là Cha nhân từ của chúng ta, Chúa Giêsu
là Anh Cả của chúng ta, và Chúa Thánh Thần là Người Bạn Thân Nhất của chúng ta.
Rất có thể bạn đang vò đầu bứt tai và tự hỏi: Chà, tôi nên thực hiện
lời cầu nguyện hoặc những lời cầu nguyện nào để sống Mùa Chay Thánh này một
cách trọn vẹn nhất? Câu trả lời như sau: Hãy đi lên bằng
cách quyết định nắm lấy và sống hết mức có thể lời cầu nguyện vĩ đại nhất, đó
là Hy Tế Thánh của Thánh Lễ.
Bốn
Mươi Ngày Với Chúa Giêsu, trong Chúa Giêsu, Chúa Giêsu Yêu Thương
Bằng cách quyết định tham dự
Thánh Lễ hằng ngày và tham dự đầy đủ, tích cực và có ý thức (Vatican II,
Sacrosanctum Concilium), bạn sẽ ở với Chúa Giêsu, lắng nghe Chúa Giêsu, đón
nhận Chúa Giêsu, để Chúa Giêsu yêu bạn và về phần bạn hãy đáp lại bằng cách yêu
mến Chúa Giêsu.
Lời
cầu nguyện lớn lao nhất trong tất cả các lời cầu nguyện
Cho đến nay, điều cao cả nhất,
lớn lao nhất, cao quý nhất trong tất cả những lời cầu nguyện khi chúng ta còn
sống trên hành tinh trái đất này là tham dự Thánh Lễ và sống Thánh Lễ với mọi
thớ thịt của con người chúng ta, với tất cả những gì chúng ta là và với tất cả
những gì chúng ta có thể dâng cho Thiên Chúa. Tại sao? Vì một lý do đơn giản
rằng Hy Tế Thánh của Thánh Lễ thực sự là Opus Dei - nghĩa là Công Việc của
Thiên Chúa.
Trung
Tâm và Bản Chất của Thánh Lễ?
Trung tâm đích thực và bản chất
của Thánh Lễ là Chúa Giêsu, Lễ Vật tinh tuyền, Đấng hiến mình cho Thiên Chúa
Cha trong quyền năng của Chúa Thánh Thần để cứu rỗi toàn thể nhân loại, trong
đó có bạn và tôi. Thánh Lễ là sự sống lại Hy Tế của Chúa Giêsu trên thập giá
vào Thứ Sáu Tuần Thánh đầu tiên. Trong mọi cử hành Hy Tế Thánh Lễ, hoa trái của
Núi Sọ được áp dụng vô cùng dồi dào cho toàn thế giới và cho mỗi cá nhân chúng
ta.
Đi Lễ
và Rước Mình Thánh Chúa
Vì thế, nếu bạn muốn sống Mùa
Chay cách trọn vẹn thì hãy đi dự Thánh lễ và rước Chúa Giêsu trong Bí tích
Thánh Thể với một đức tin sống động, một niềm hy vọng nồng cháy và một tình yêu
cháy bỏng. Bạn sẽ được biến đổi thành những gì bạn rước lấy; theo lời của Thánh
Tông Đồ vĩ đại Phaolô: “Tôi sống, nhưng không còn phải là tôi, mà là
Chúa Kitô sống trong tôi” (Galát 2:20)
2. ĐI VÀO!
Bây giờ hãy đi vào những nơi sâu
kín nhất trong trái tim bạn: tâm hồn, con người bên trong của bạn và đào thật
sâu! Bạn nên đào cái gì? Tội lỗi của bạn!
Tiên tri Isaia khuyến khích chúng
ta bằng những lời này: “Dẫu tội lỗi các ngươi đỏ như son điều, ta sẽ khiến
chúng trở nên trắng như tuyết” (Is 1:18) Tại sao không đào thật sâu, thật
sâu vào những nơi sâu kín nhất của con người nội tâm bạn - trái tim, tâm hồn,
lương tâm của bạn và rút ra tất cả những đau khổ về mặt đạo đức của bạn và trao
chúng cho Chúa Giêsu.
Thật vậy, Chúa Giêsu là Vị Lương
Y Thần linh có thể chữa lành mọi ốm đau, mọi đau yếu, mọi bệnh tật. Ngài chữa
lành người mù, người què, người câm, người bại liệt, người phong cùi và thậm
chí còn khiến người chết sống lại và ban cho họ sự sống mới. Cũng chính Chúa
Giêsu này có thể chữa lành cho tôi khỏi bệnh tật trong cách sống đạo của tôi và
phục hồi cho tôi sức khỏe tâm linh nếu tôi tin tưởng và tín thác vào Ngài với
niềm tin tưởng hoàn toàn vào Lòng Thương Xót của Ngài, phẩm tính cao cả nhất
nơi Thánh Tâm Ngài!
Làm
thế nào? Chúng ta đi theo con đường nào?
Là người Công giáo, cách hiệu quả
nhất để Đi vào là lãnh nhận Bí tích Giải tội, Sám hối, Hòa
giải! Bằng cách thú nhận tội lỗi của mình với linh mục, chúng ta thực sự đang
thú nhận chúng với Chúa Giêsu Kitô là Vị Lương Y Thần Linh của chúng ta, Đấng
Chữa Lành của chúng ta, Bạn Hữu của chúng ta, Người Yêu vĩ đại nhất của chúng
ta và Đấng Cứu Độ của chúng ta! Hãy cố gắng xưng tội cách tốt lành nhất trong
đời bạn - như thể đó là lần xưng tội đầu tiên, cuối cùng và duy nhất của bạn.
Ai biết được, có thể là như thế.
Cái chết của chúng ta có thể đến
như một tên trộm trong đêm, như Kobe Bryant[1]. Nói một cách dễ hiểu, hãy chuẩn bị cho
mình theo cách tốt nhất có thể. Sau đó xưng tội với thái độ khiêm nhường, trong
sáng và vâng lời. Hãy thú nhận tất cả các tội trọng của bạn, theo loại tội và
số lượng.
Nếu làm tốt, bạn sẽ ra khỏi tòa
giải tội với lương tâm hoàn toàn bình an, trái tim trong trắng như tuyết, và
cuộc đời bạn được biến đổi nhờ Máu Chiên Con, Đấng xóa tội trần gian! Những lời
của vị linh mục sau khi xá tội đầy an ủi biết bao: “Hỡi con, tội lỗi của con
đã được tha; hãy đi bình an!”
3. ĐI RA!
Mệnh lệnh gồm hai từ này như phủ
một lớp kem lên chiếc bánh của ba thực hành Mùa Chay. Đi Ra có
nghĩa là thực hành việc cho đi. Thực hành việc bác ái không chỉ là bố thí tiền
của hay thức ăn cho người nghèo sống dưới gầm cầu trong một đêm đông lạnh giá.
Đây chỉ là một cách giải thích về bố thí. Một cách giải thích rộng rãi và bao
quát hơn về bố thí là thực hành lòng từ thiện, lòng trắc ẩn và sự phục vụ yêu
thương đối với bất cứ ai.
Việc
bác ái bắt đầu tại nhà
Tất cả chúng ta đều đã nghe câu
nói: “Việc bác ái bắt đầu từ gia đình”. Mặc dù câu châm ngôn này nghe có
vẻ ngọt ngào và dễ nghe, nhưng nó rất đòi buộc trong bối cảnh gia đình. Tại
sao? Trong bối cảnh gia đình, chúng ta ý thức sâu sắc về những khiếm khuyết rõ
ràng của tất cả các thành viên trong gia đình chúng ta. (Nhân tiện, đây là con
đường hai chiều; họ cũng nhận thức sâu sắc về những khuyết điểm rõ ràng của
chúng ta!) Điều đặc biệt khiến chúng ta khó chịu là thực hành lòng tốt, tình
yêu thương, lòng trắc ẩn, sự kiên nhẫn, chịu đựng và kiên trì với những người
mà chúng ta cùng chia sẻ cuộc sống.
Thật dễ dàng để tử tế, mỉm cười,
vui vẻ và lạc quan với những người chúng ta gặp ở nơi làm việc, trường học hoặc
thậm chí ở cửa hàng. Nhưng một khi chúng ta về nhà, thiên thần trong chúng ta
biến thành ác quỷ. Thánh Têrêsa Avila đã từng nhận xét về cách cư xử của các nữ
tu trong tu viện bằng những lời này hoặc tương tự: “Các chị là những thiên
thần bên ngoài tu viện, nhưng là ác quỷ bên trong tu viện.”
Một thực hành cụ thể trong bối
cảnh gia đình là đi ra
Tại sao không biến đề nghị cụ thể
này thành một hành động cụ thể trong bối cảnh gia đình! Mỗi tối trước khi đi
ngủ, khi bạn cầu nguyện cuối ngày, hãy đề xuất cho ngày hôm sau là thực hiện ít
nhất một hành động đơn giản để làm cho một người nào đó trong gia đình bạn hạnh
phúc, mang lại niềm vui cho người đó. Chúa Giêsu thực sự hiện diện bằng cách
cải trang trong con người đó!
Những
gợi ý?
Có thể là một nụ cười, một lời
cầu nguyện ngắn dành cho họ, một lời tử tế, một lời động viên, một món quà nhỏ,
một cái vỗ nhẹ vào lưng, một sự phục vụ, một hy sinh nhỏ, một bàn tay chìa ra
giúp đỡ, một hành động khiêm tốn, một đôi tai lắng nghe, một sự chịu đựng như
một cống hiến thầm lặng. Những cử chỉ bác ái, cho đi đơn giản này và nhiều điều
khác là những điều kiện làm cho đời sống chung của gia đình trở thành một nơi
tuyệt vời để là chính mình, một nơi tuyệt vời để sống, một bầu không khí vui
tươi làm đẹp lòng Thiên Chúa.
Vì vậy, hỡi các bạn, ước gì đây
là Mùa Chay tốt nhất trong tất cả các Mùa Chay! Hãy nhớ, ĐI LÊN trong
cầu nguyện - Thánh Lễ và Rước Lễ. ĐI VÀO bằng cách đào bới và
loại bỏ rác rưởi trong đời sống giữ đạo của bạn bằng cách thực hiện một lần
Xưng tội tốt lành. Cuối cùng, ĐI RA đến với những người khác -
tìm hiểu ý nghĩa của “việc bác ái bắt đầu từ gia đình.” Trước tiên hãy yêu
thương những người thân trong gia đình bạn, sau đó là cả thế giới nói chung!

Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét