Ở LẠI TRONG LỜI CHÚA

SUY NIỆM LỜI CHÚA BA NÀY TẾT BÍNH NGỌ 2026

LỄ TẤT NIÊN

1Cr 1,3-9; Lc 17,11-19

SUY NIỆM 1

TÂM TÌNH CUỐI NĂM: TRỞ LẠI ĐỂ TẠ ƠN

Một mùa xuân lại về. Những giọt sương long lanh trên cánh mai vàng như nhắc ta: một năm nữa đã khép lại. 365 ngày với biết bao buồn vui, thành công và thất bại, hy vọng và lo toan… Tất cả giờ đây được đặt trước nhan Chúa trong giờ phút linh thiêng cuối năm.

Người Việt chúng ta có truyền thống “tống cựu nghinh tân”: dọn dẹp nhà cửa, thanh toán nợ nần, sửa sang mọi sự để đón năm mới.

Người Kitô hữu cũng “kết sổ” đời mình, nhưng không chỉ bằng những con số, mà bằng tâm tình thiêng liêng: tạ ơn-tạ tội-phó thác.

- Thánh Phaolô trong thư gửi tín hữu Côrintô đã mở đầu bằng lời tạ ơn vì: “Anh em được đầy tràn mọi ơn của Người… Thiên Chúa là Đấng trung tín.”

Nhìn lại năm qua, ta nhận ra biết bao hồng ân Chúa ban: sự sống, gia đình, đức tin, công việc, những lần vượt qua bệnh tật, tai ương… Dẫu có gian nan, nhưng ta vẫn còn đây, vẫn được Chúa gìn giữ. Đó quả là một hồng ân lớn lao.

Tin Mừng hôm nay kể chuyện mười người phong được chữa lành, nhưng chỉ một người quay trở lại tạ ơn. Chín người kia nhận ơn nhưng quên Đấng ban ơn. Phải chăng đó cũng là hình ảnh của chúng ta?

Bao lần được Chúa gìn giữ, nhưng lại dễ quên Ngài giữa bộn bề công việc, thậm chí quên cả Thánh lễ Chúa nhật.

Cuối năm là dịp ta tự hỏi: Tôi giống chín người kia, hay giống người Samari ngoại giáo biết quay lại sấp mình cảm tạ?

- Tạ ơn luôn đi cùng với tạ tội. Nhận ra ơn Chúa bao la, ta cũng nhận ra sự yếu đuối, hững hờ của mình. Nên trước mỗi thánh lễ GH nhắc nhở chúng ta hãy nhìn nhận tội lỗi, khi thú nhận “lỗi tại tôi…” Đây không chỉ là lời đọc trong phụng vụ, nhưng là một thực tế trong đời sống chúng ta.

- Bước sang năm mới, chúng ta cầu xin bình an. Người đời thường chúc nhau “Phúc-Lộc-Thọ”. Người Kitô hữu hiểu rằng phúc thật chính là sống theo Tám Mối Phúc, lộc thật là được ở trong ân sủng Chúa, và thọ thật là được sống đời đời bên Chúa.

Trong giờ phút cuối năm này, mỗi người chúng ta hãy “quay lại” như người Samari, cúi mình trước Thánh Thể, dâng lên Chúa lời cảm tạ và xin Ngài chúc lành cho năm mới.

SUY NIỆM 2: HỒNG ÂN VÀ TRÁCH NHIỆM

Có một anh kia ngày cuối năm ngồi tính sổ thu chi gia đình trong năm qua thế nào. Anh nhận thấy mọi chi phí đều tăng:

- Tiền điện tăng.

- Tiền chợ tăng

- Tiền nước tăng.

- Giá gạo tăng.

- Cả cân nặng của vợ… cũng tăng!

Tổng kết xong, anh thở dài và than phiền: “Năm nay toàn thấy tăng, chẳng thấy được gì hết!”

Ngồi một lúc, con anh chạy lại ôm ba và nói: “Ba ơi, năm nay con được lên lớp. Ba vẫn khỏe mạnh. Cả nhà mình vẫn còn ngồi ăn cơm chung với nhau mà!”

Anh chợt khựng lại. Đúng thật, anh đã chăm chú nhìn vào những điều “tăng giá”, mà quên nhìn những điều “đáng giá”.

Cuối năm, có lẽ chúng ta cũng dễ giống như vậy: nhìn vào những điều chưa vừa ý mà quên mất biết bao hồng ân âm thầm đang nâng đỡ đời mình.

Cộng đoàn thân mến,

Những nhịp đồng hồ cuối cùng của năm cũ đang dần khép lại. Thời khắc giao hòa giữa cũ và mới luôn là giây phút thiêng liêng để nhìn lại hành trình đã qua.

Nếu phải chọn một lời đẹp nhất trong giờ phút cuối năm này, có lẽ không có lời nào đẹp và ý nghĩa cho bằng lời: TẠ ƠN.

Tạ ơn vì chúng ta vẫn còn hiện hữu, dù năm qua có những mất mát và tổn thương.

Tạ ơn vì còn đôi mắt để nhìn thấy ánh sáng, và đôi chân vẫn còn bước tiếp hành trình.

Tạ ơn vì còn đôi tay lao động và sẻ chia.

Tạ ơn vì còn trái tim vẫn còn biết yêu thương và rung động trước nỗi đau của người khác.

Nhưng Lời Chúa hôm nay nhắc ta rằng: tạ ơn không chỉ là lời nói trên môi, mà là một thái độ sống.

Trong Tin Mừng theo Tin Mừng theo Thánh Luca, Chúa Giêsu chữa lành mười người phong hủi, nhưng chỉ một người – lại là người Samari – quay trở lại sấp mình dưới chân Chúa mà tạ ơn (x. Lc 17,11-19). Anh không chỉ nhận ơn, mà còn nhận ra được Đấng ban ơn. Còn chín người kia được khỏi bệnh, nhưng có lẽ chưa thực sự được “chữa lành” trong tâm hồn, vì họ quên ơn và người ban ơn, nên họ không quay lại để nói lời cám ơn.

Cuối năm, chúng ta cũng được mời gọi “quay lại” như người Samari: quay lại để nhận ra bao ơn lành Chúa đã âm thầm thực hiện trong đời mình.

Tạ ơn cũng là ý thức trách nhiệm.

Thánh Phaolô nhắc chúng ta rằng Thiên Chúa đã làm cho chúng ta nên phong phú trong Đức Kitô (x. 1Cr 1,4-7). Mỗi người đều được trao những “nén bạc”: thời gian, sức khỏe, khả năng, cơ hội phục vụ. Tạ ơn không phải chỉ là nói “con cảm ơn Chúa”, nhưng là dùng những ơn ban ấy để sinh hoa trái.

Ta đã làm sinh lợi bao nhiêu? Hay đôi khi vì sợ hãi, vì ích kỷ, vì hững hờ, mà chôn giấu ân ban?

Nhìn lại những yếu đuối trong năm qua, chúng ta không thất vọng, vì Thiên Chúa vẫn trung tín. Ngài kiên nhẫn chờ đợi ta như người cha nhân hậu chờ đứa con trở về.

Vì thế, bước vào năm mới, xin cho chúng ta không chỉ dâng một Thánh lễ tạ ơn, nhưng biến cả năm sống thành lời tạ ơn:

- Sống biết ơn thay vì than trách.

- Sống quảng đại thay vì ích kỷ.

- Sống trung tín thay vì hững hờ.

Lạy Chúa, trong giờ phút cuối năm, chúng con cúi đầu cảm tạ vì mọi hồng ân đã nhận. Xin tha thứ những thiếu sót và chúc lành cho năm mới, để mỗi ngày đời chúng con là một bước “quay lại” với Chúa trong tâm tình tri ân và tín thác. Amen.

SUY NIỆM 3: HỒNG ÂN VÀ TRÁCH NHIỆM

Những nhịp đồng hồ cuối cùng của năm cũ đang dần khép lại. Thời khắc giao hòa giữa cũ và mới là giây phút thiêng liêng để nhìn lại hành trình đã qua.

Nếu phải chọn một lời đẹp nhất trong giờ phút này, có lẽ đó là hai tiếng: TẠ ƠN.

Tạ ơn vì chúng ta vẫn còn hiện hữu, dù năm qua có những mất mát và tổn thương.

Tạ ơn vì còn đôi mắt để nhìn thấy ánh sáng, còn đôi chân để bước tiếp hành trình.

Tạ ơn vì còn đôi tay lao động và sẻ chia.

Tạ ơn vì còn trái tim biết yêu thương và biết rung động trước nỗi đau của người khác.

Nhưng Lời Chúa hôm nay nhắc ta: tạ ơn không chỉ là lời nói, mà là thái độ sống. Người Samari được chữa lành đã quay lại, sấp mình dưới chân Chúa. Anh không chỉ nhận ơn, nhưng còn nhận ra Đấng ban ơn.

Tạ ơn cũng là ý thức trách nhiệm. Thánh Phaolô nhắc chúng ta rằng Thiên Chúa đã ban nhiều ơn huệ và làm cho chúng ta nên phong phú trong Đức Kitô. Những khả năng, thời gian, sức khỏe… là “nén bạc” Chúa trao. Ta đã làm sinh lợi bao nhiêu? Hay đôi khi vì sợ hãi, ích kỷ, mà chôn giấu ân ban?

Cuối năm, nhìn lại những yếu đuối, ta không thất vọng, vì Thiên Chúa là Đấng trung tín. Ngài vẫn chờ đợi ta như người cha nhân hậu đợi con trở về.

Bước vào năm mới, xin cho chúng ta không chỉ dâng một Thánh lễ tạ ơn, nhưng biến cả năm sống thành một lời tạ ơn:

- Sống biết ơn thay vì than trách.

- Sống quảng đại thay vì ích kỷ.

- Sống trung tín thay vì hững hờ.

SUY NIỆM 4: “TẠ ƠN – THANH TOÁN HÓA ĐƠN HỒNG ÂN”

Những ngày cuối năm, một ông chồng được vợ giao cho nhiệm vụ “trọng đại”: tổng kết chi tiêu cả năm. Ông ngồi hí hoáy cộng trừ nhân chia, mồ hôi đổ hột. Càng tính càng than: “Trời ơi, tiền điện, tiền nước, tiền học, tiền sửa xe… toàn là hóa đơn phải trả!”

Cậu con trai ngồi bên cạnh nhìn xấp giấy rồi hỏi: “Ba ơi, mình trả hết mấy cái hóa đơn này rồi là xong hả ba?”

Ông bố thở dài: “Ừ, trả hết là nhẹ người.”

Cậu bé suy nghĩ một chút rồi nói: “Vậy còn ‘hóa đơn’ Chúa cho mình thở suốt năm nay, cho mình mạnh khỏe, cho gia đình mình còn ngồi đông đủ đây… mình trả chưa ba?”

Ông bố khựng lại. Cả năm lo trả đủ thứ tiền bạc, nhưng chưa hề nghĩ tới “món nợ ân tình” ấy.

Cậu bé nói tiếp, giọng hồn nhiên: “Con nghĩ ‘hóa đơn’ của Chúa chắc không cần chuyển khoản đâu ba. Chắc chỉ cần nói: ‘Cảm ơn Chúa’ thôi!”

Cả nhà bật cười… nhưng ai cũng thấy câu nói đó của cậu bé thật thấm thía.

Câu chuyện vui ấy rất hợp với tâm tình lễ Tất Niên hôm nay. Chúng ta tất bật thanh toán bao nhiêu khoản cuối năm, nhưng dễ quên “thanh toán hóa đơn hồng ân”.

Trong Tin Mừng Luca, mười người phong cùi được chữa lành, nhưng chỉ một người quay lại tạ ơn. Chín người kia nhận ơn rồi… đi luôn.

Có khi chúng ta cũng vậy: Xin thì sốt sắng, nhưng khi nhận được rồi thì vội vàng. Vì thế, trước khi năm Bính Ngọ con ngựa “phi” tới, Giáo Hội mời gọi chúng ta dừng lại. Đừng chỉ tổng kết tiền bạc, công việc, thành công hay thất bại. Nhưng hãy tổng kết về những hồng ân.

Một năm qua: Ta còn sống. Gia đình còn bên nhau. Đức tin còn cháy sáng. Đó là những “khoản ơn” không ghi trên giấy, nhưng khắc sâu trong đời.

Và “hóa đơn” Chúa chờ đợi không phải là tiền bạc, mà chỉ là lời thân thưa thật đơn sơ: “Lạy Chúa, con cảm ơn Người.” Chỉ bấy nhiêu thôi… cũng đủ để tâm hồn ta nhẹ nhàng bước sang năm mới trong bình an và hy vọng. Amen.

LỄ GIAO THỪA

Ds 6,22-27; 1Tx 5,16-26; Mt 5,1-10

Đêm nay là đêm Giao Thừa, thời khắc linh thiêng chuyển giao giữa năm cũ và năm mới. Trong giờ phút đặc biệt này, chúng ta quy tụ nơi nhà Chúa để:

- Tạ ơn vì muôn hồng ân Chúa đã thương ban suốt năm qua.

- Tạ lỗi vì những thiếu sót, yếu đuối, lỗi lầm.

- Cầu xin cho năm mới được bình an, hiệp nhất và tràn đầy phúc lành.

Với tâm tình đó, chúng ta khiêm tốn sám hối…

SUY NIỆM 1: TẠ ƠN-TẠ LỖI-NGUYỆN XIN

Giao thừa là điểm nối giữa quá khứ và tương lai trong một khoảnh khắc hiện tại. Đối với người Kitô hữu, đây là giây phút thiêng liêng để sống ba tâm tình đẹp nhất:

1. Tạ ơn

Năm qua có thể có niềm vui xen lẫn thử thách, thành công xen lẫn thất bại. Nhưng với ánh sáng đức tin, mọi sự đều có thể trở thành hồng ân. Như thánh Têrêsa Hài Đồng Giêsu nói: “Tất cả là hồng ân.”

Tạ ơn vì còn được sống.

Tạ ơn vì còn gia đình.

Tạ ơn vì còn có Chúa đồng hành.

2. Tạ lỗi

Nhìn lại năm qua, ta nhận ra mình chưa sống trọn vẹn tinh thần Tin Mừng:

- Còn vị kỷ hơn vị tha

- Còn nóng giận hơn hiền lành

- Còn hưởng thụ hơn hy sinh

Đêm nay, ta xin Chúa thanh tẩy tâm hồn, để bước vào năm mới với một trái tim mới.

3. Nguyện xin

Bài đọc sách Dân Số nhắc lại lời chúc lành tuyệt đẹp: “Nguyện Đức Chúa chúc lành và gìn giữ anh em…Nguyện Đức Chúa ban bình an cho anh em.” (Ds 6,24-26). Phúc lành lớn nhất không phải là tiền tài hay danh vọng, nhưng là được Chúa gìn giữ và ban bình an. Chúng ta xin Chúa:

- Ban hòa bình cho thế giới còn chiến tranh

- Ban hiệp nhất cho gia đình

- Ban bình an cho từng tâm hồn

2. TÁM MỐI PHÚC-CON ĐƯỜNG HẠNH PHÚC ĐÍCH THỰC

Đêm Giao Thừa, người ta chúc nhau Phúc-Lộc-Thọ-Khang- Ninh. Nhưng Chúa Giêsu lại trao cho ta một “bảng chúc Tết” khác, đó là Tám Mối Phúc. Những lời chúc ấy nghe có vẻ ngược đời:

- Nghèo khó mà lại có phúc

- Sầu khổ mà lại hạnh phúc

- Bị bách hại mà lại được Nước Trời

Nhưng mỗi mối phúc đều có hai vế:

- Gieo và gặt

- Hy sinh và hạnh phúc

- Vì người khác và được Chúa ban thưởng

Hạnh phúc Tin Mừng không hệ tại ở sở hữu nhiều, nhưng ở trái tim biết trao ban. Người có tâm hồn nghèo khó là người:

- Không lệ thuộc tiền bạc

- Biết chia sẻ

- Biết cậy dựa vào Chúa

Người xây dựng hòa bình là người:

- Không nuôi hận thù

- Biết tha thứ

- Biết thắp lên ánh sáng thay vì nguyền rủa bóng tối

Hạnh phúc đích thực không mua được bằng tiền. Hạnh phúc thật bắt nguồn từ Thiên Chúa.

3. PHÚC LÀNH VÀ BÌNH AN CỦA CHÚA

Ba bài đọc đêm nay đều nói về bình an:

- Sách Dân Số: Chúa chúc lành và gìn giữ.

- Thánh Phaolô: “Hãy vui mừng luôn mãi, cầu nguyện không ngừng, tạ ơn trong mọi hoàn cảnh.”

- Tin Mừng: Con đường hạnh phúc là sống tinh thần Bát Phúc.

Người lạc quan Kitô giáo không phải là người không gặp thử thách, nhưng là người:

- Không dập tắt Thần Khí

- Biết cầu nguyện giữa gian nan

- Biết thấy “phúc trong họa”

Chúa Giêsu đã sống trọn vẹn Tám Mối Phúc. Các thánh đã bước theo con đường ấy. Và hôm nay, chúng ta được mời gọi chọn sống một mối phúc cụ thể trong năm mới.

4. NHÌN LẠI VÀ NHÌN TỚI

Đứng giữa hai năm, ta có hai cái nhìn:

- Nhìn lại, để biết ơn: Cuộc đời ta được xây bằng bao ân tình: Gia đình, Cộng đoàn, Họ đạo, Ân sủng Chúa...Không ai tự mình thành công. Tất cả là kết tinh của hồng ân.

- Nhìn tới, để đổi mới: Sống là tiến bộ. Không tiến là lùi. Năm mới mời gọi ta: Tiến bộ trong đức tin. Lớn lên trong yêu thương. Thanh luyện trong tâm hồn

5. KẾT LUẬN

Đêm nay, chúng ta:

- Tạ ơn vì muôn phúc lành

- Tạ lỗi vì những yếu đuối

- Xin ơn đổi mới tâm hồn

Xin Chúa “xông đất” tâm hồn chúng ta. Xin Ngài ban bình an cho gia đình.

Xin cho họ đạo chúng ta hiệp nhất và yêu thương hơn.

Nguyện cho năm mới này, mỗi người chọn sống ít nhất một Mối Phúc cách cụ thể: Hiền lành hơn. Bao dung hơn. Quảng đại hơn. Trong sạch hơn. Hay tha thứ hơn. Và khi sống như thế, chúng ta sẽ cảm nghiệm điều mà thánh Phaolô đã nói: “Tâm hồn tôi tràn ngập niềm vui giữa mọi gian nan.” (2Cr 7,4)

Lạy Chúa, xin cho chúng con bước vào năm mới với niềm tin vững mạnh, lòng mến nồng nàn và hy vọng kiên vững, để trong mọi hoàn cảnh, chúng con luôn tìm được phúc lành và bình an nơi Chúa. Amen.

SUY NIỆM 2: TÂM TÌNH ĐÊM GIAO THỪA

Đêm nay là đêm Giao Thừa, đêm cuối cùng của một năm cũ đã qua và khởi đầu cho một năm mới sắp đến. Trong giờ phút linh thiêng này, chúng ta quy tụ dưới mái nhà Chúa để chia sẻ niềm vui và cảm tạ Chúa là Cha đã yêu thương chăm sóc chúng ta trong suốt năm qua. Đồng thời, Thánh lễ đêm nay, chúng ta cầu xin Chúa tha thứ mọi lỗi lầm thiếu sót và xin ban cho họ đạo chúng ta, trong năm mới, mọi người sống hòa thuận, yêu thương và tương trợ nhau trên hành trình tiến bước theo Chúa.

Với tâm tình trên, giờ đây chúng ta cùng nhau sám hối…

Sắp bước vào thời khắc linh thiêng của sự chuyển giao đất trời; giữa cũ và mới. Thời khắc giao thừa là khoảng thời gian kết nối giữa quá khứ và tương lai trong phút giây hiện tại. Trong giờ phút thiêng liêng này, có lẽ ba tâm tình xứng hợp và đẹp nhất của người Kitô hữu dâng lên Thiên Chúa chí tôn vẫn là:

- Tạ ơn: Vì Chúa đã thương ban cho chúng ta một năm qua đi với biết bao là ơn lành, cho dẫu năm qua có nhiều biến động trên thế giới bởi chiến tranh, tai ương, dịch bệnh và suy thoái kinh tế… Nhưng với cái nhìn đức tin của Thánh nữ Têrêsa Hài Đồng Giêsu thì tất cả đều là hồng ân. Bởi lẽ bóng tối và ánh sáng, thành cônng và thất bại, thách thức và cơ hội... luôn song hành, và làm nên những giá trị phong phú, cao đẹp cho cuộc sống con người

- Tạ lỗi: Tạ lỗi với Chúa và với nhau vì những thiếu sót, yếu đuối, lầm lỗi của phận người. Bởi ta chưa sống hết mình và chưa hy sinh hết tình cho Chúa và cho nhau. Ta còn thích sống vị kỷ hơn vị tha, thích chia rẽ hơn hiệp thông, thích đối đầu hơn đối thoại, thích hưởng thụ hơn hy sinh, thích nhận hơn cho, thích hận thù hơn tha thứ, thích vứt bỏ loại trừ hơn chăm sóc và bảo dưỡng...Với lòng sám hối chân thành, nguyện xin Chúa là Cha nhân từ thương yêu tha thứ cho đoàn con.

- Nguyện xin: Đang khi đất nước chúng ta bình yên vui xuân đón Tết thì vẫn còn đó những đất nước xảy chiến tranh như: Nga và Ukraina, Israel và Palestin gây ra chết chóc, tang thương, đau khổ cho bao người.

Nguyện xin Chúa thay lòng đổi dạ những nhà lãnh đạo quốc gia, cho họ biết vì dân vì nước mà tận tâm phục vụ vô vị lợi; biết khiêm tốn ngồi lại với nhau, lắng nghe nhau trong tình huynh đệ, hầu tìm ra những giải pháp hòa hợp dân tộc, kiến tạo hòa bình đem lại sự ổn định cho đời sống người dân.

Xin cho mọi người dân biết gìn giữ và bảo vệ môi trường sáng xanh sạch đẹp với niềm hy vọng năm mới được mưa thuận gió hòa và giảm bớt những thiên tai dịch bệnh để không còn xảy ra cảnh màn trời chiếu đất, đói khổ cho nhân loại.

Nhất là “Nguyện xin Đức Chúa chúc lành và gìn giữ anh em! Nguyện xin Đức Chúa tươi nét mặt nhìn đến anh am! Nguyện xin Đức Chúa ghé mắt nhìn và ban bình an cho an em.” (Ds 6,24-26) trong năm mới Giáp Thìn 2024 này.

Chúng con xin cậy nhờ vào lời chuyển cầu của Mẹ Maria cùng với sự hộ phù của thánh cả Giuse. Amen.

SUY NIỆM 3: TÁM MỐI PHÚC THẬT

Ai đó đã nói : “Tiền bạc có thể mua được chiếc giường, nhưng không mua được giấc ngủ; có thể mua sách vở nhưng không mua được trí tuệ; có thế mua thức ăn nhưng không mua được sự ngon miệng; có thể mua được nữ trang nhưng không mua được sắc đẹp; có thể mua căn nhà nhưng không mua được mái ấm gia đình; có thể mua được thuốc men nhưng không mua được sức khỏe; có thể mua sự sang trọng nhưng không mua được hạnh phúc và bình an; có thể mua cây thập giá nhưng không mua được Ðấng Cứu Chuộc; có thể mua của lễ nhưng không mua được thiên đàng.”

Vậy làm thế nào để có hạnh phúc thực sự? Thưa phải sống tinh thần của 8 mối phúc do chính Chúa Giêsu đề ra:

1. Phải có tâm hồn nghèo khó.

2. Phải sống hiền lành.

3. Phải chấp nhận chịu sầu để đền tội mình và đền tội tha nhân.

4. Phải biết khao khát nên người công chính như Cha anh em trên trời là Đấng hoàn thiện.

5. Phải có lòng xót thương người khác. “Vui với người vui, khóc với người khóc”.

6. Phải giữ tâm hồn trong sạch: ngay thẳng, thật thà, không giả dối và làm mọi việc cách trong sáng.

7. Biết xây dựng hòa bình, nghĩa là luôn gieo sự an vui hòa thuận cho mọi nơi. Giải tỏa những hiểu lầm, tháo gỡ những bất hòa tranh chấp, luôn nhìn mọi người bằng cặp mắt yêu thương và chan chứa tình người.

8. Chấp nhận bị bách hại vì lẽ công chính : nghĩa là sẵn sàng chịu đau khổ vì đức tin, thì sẽ được thông phần vào sự phục sinh vinh quang với Chúa Giêsu.

Nếu để ý kĩ lời dạy của Chúa Giêsu trong Tám Mối Phúc, chúng ta nhận ra mỗi mối phúc đều có hai vế song đối với nhau :

Vế thứ nhất là nhân, đối với vế thứ hai là quả;

Vế thứ nhất là gieo, đối với vế thứ hai là gặt;

Vế thứ nhất là “mình vì người khác”, đối với vế thứ hai là “người khác vì mình”;

Vế thứ nhất là đau khổ, đối với vế thứ hai là hạnh phúc.

Cho nên tất cả các câu trong vế thứ nhất, phải hiểu ngầm là vì Chúa và vì tha nhân, nghĩa là : ta chấp nhận sống nghèo vì Chúa và vì tha nhân; ta cư xử hiền lành và chịu bách hại là “vì lẽ công chính” hay là vì người khác…chứ không phải là vì lợi lộc bản thân ta. Vì thế, nếu không vì Nước Thiên Chúa và vì hạnh phúc của tha nhân, thì các sự nghèo khó, hiền lành, đau khổ, chịu bách hại mà ta gặp phải chỉ là nỗi bất hạnh chúng ta đáng phải chịu, chứ không phải là nguyên nhân mang lại hạnh phúc cho đời chúng ta.

Sống nghèo để tiết kiệm mua nhà đất thì chỉ là hành động bình thường của con người. Sống nghèo vì hà tiện hay mê tiền đến nỗi không dám chi xài ngay cả ngay trong những việc chính đáng, thì không phải nhân đức khó nghèo. Còn tâm hồn nghèo khó trong Tám Mối Phúc là tự nguyện sống nghèo để nhường cơm xẻ áo cho người nghèo khổ, là chấp nhận bỏ mình để giúp đỡ tha nhân và phục vụ nước Chúa… thì cái nghèo đó mới được Chúa chúc phúc, như Chúa đã từng phán dạy: “Cho thì có phúc hơn là nhận.” (Cv 20,35).

Sống tâm hồn nghèo khó, nghĩa là chấp nhận bản thân mình bị thiệt thòi, chấp nhận mất thêm thời giờ, sức lực, tiền bạc để giúp đỡ tha nhân sống đầy đủ hạnh phúc hơn. Một người có tinh thần phục vụ, hy sinh vì người khác, chắc chắn sẽ được người mọi đáp lại bằng sự kính trọng, yêu mến, tín nhiệm cao và được bề trên trao cho giữ những trọng trách quan trọng trong xã hội và Giáo hội.

Kinh nghiệm cho thấy, những kẻ ích kỷ chỉ nghỉ tới mình mà không biết nghĩ đến người khác lại là những kẻ bất hạnh nhất. Còn những người vị tha, biết nghĩ đến người khác sẽ cảm thấy hạnh phúc trong tâm hồn, vì khi ấy ta sống đúng ý Chúa và đẹp lòng mọi người.

Là thành phần được tuyển chọn để phục vụ Họ đạo, mỗi người trong chúng ta cần tập tành nếp sống vị tha : vì Chúa, vì người khác, nghĩa là luôn tìm mọi cách để giúp tha nhân và hy sinh vì lợi ích chung. Sống như thế không những chính mình được hạnh phúc hôm nay, mà còn được hưởng hạnh phúc viên mãn trong Chúa mai sau. Amen.

SUY NIỆM 4: PHÚC LỘC VÀ BÌNH AN CỦA CHÚA

Trong giây phút ‘giao thừa’ linh thiêng, thời khắc chuyển giao giữa năm cũ và năm mới, chúng ta quy tụ trước tôn nhan Chúa, khẩn xin phúc lành của Người và cầu chúc cho nhau những điều tốt đẹp, mọi sự may mắn thành công.

Các bài đọc lời Chúa trong Thánh lễ đêm nay cũng mang đến cho chúng ta những lời cầu chúc thiện hảo là: phúc lộc và bình an.

1. Sách Dân số, bài đọc 1, Thiên Chúa đã nhắc nhở Mô-sê về việc chúc lành cho dân như sau: “Nguyện xin Đức Chúa chúc lành và gìn giữ anh em! Nguyện Đức Chúa tươi nét mặt nhìn đến anh em, và dủ lòng thương anh em! Nguyện Đức Chúa ghé mắt nhìn, và ban bình an cho anh em!”

2. Thư thứ nhất gửi tín hữu Thê-xa-lô-ni-ca, bài đọc 2 Thánh Phaolô đã cầu chúc cho các tín hữu như sau: “Nguyện chính Thiên Chúa là nguồn mạnh bình an, thánh hoá toàn diện con người anh em, để thần trí, tâm hồn và thân xác anh em được gìn giữ vẹn toàn, không gì đáng trách trong ngày Đức Giêsu Kitô, Chúa chúng ta, quang lâm.”

3. Đặc biệt bài Tin mừng hôm nay, chính Chúa Giêsu gửi lời chúc phúc toàn thể muôn dân qua bảng hiến chương nước trời như sau:

Phúc thay ai có tâm hồn nghèo khó,

Phúc thay ai hiền lành,

Phúc thay ai sầu khổ,

Phúc thay ai khao khát nên người công chính,

Phúc thay ai thương xót người,

Phúc thay ai có tâm hồn trong sạch,

Phúc thay ai xây dựng hoà bình,

Phúc thay ai bị bách hại vì lẽ công chính.

Khi đọc và suy ngẫm những phúc lộc mà lời Chúa Giê-su cầu chúc, chúng ta như được Chúa mời gọi hãy sống lạc quan trong mọi hoàn cảnh.

Người lạc quan là người đặt cược những phúc lộc và bình an của mình và thế giới này dưới sự bảo trợ của Thiên Chúa là Cha toàn năng (x. Ds 6,27).

Người lạc quan là người không bao giờ dập tắt Thần Khí và luôn cân nhắc mọi sự: “điều gì tốt thì theo đuổi, còn điều nào xấu thì loại bỏ” (x. 1Tx 5,19-22).

Người lạc quan là người “cầu nguyện không ngừng và tạ ơn Thiên Chúa trong mọi hoàn cảnh” (x. 1Tx 5,17-18).

Người lạc quan là người mau chóng thắp lên ngọn lửa ấm nồng, nhất là ngọn lửa tình thương giữa trời đông tiết giá, chứ không ngồi co ro kêu than lạnh giá.

Người lạc quan là người can đảm và nhẫn nại để vượt qua những thử thách, khổ đau và bất hạnh, chứ không ngồi đó mà kể khổ, phàn nàn, kêu ca.

Người lạc quan là người tích cực trồng hoa trên những nẻo đường cuộc sống đầy hoang vu cỏ dại, chứ không thụ động ù lì mong tìm hoa thơm cỏ lạ.

Người lạc quan là người mau mắn thắp sáng niềm tin yêu và hy vọng giữa đêm đen mịt mù, chứ không ngồi một chỗ mà nguyền rủa bóng tối.

Tóm lại: Người lạc quan là người thấy ‘phúc trong hoạ’, tìm ‘ngọt trong cay đắng’, vui ‘xuân trên đông tàn’. Người sống lạc quan như thế là người tạo lập hạnh phúc cho mình và cho người khác ở đời này và cả ở đời sau.

Chúa Giêsu đã sống đầy đủ các mối phúc trong cuộc đời của mình, dù trong bất kỳ hoàn cảnh nào Người vẫn lạc quan tin tưởng vào tình yêu của Chúa Cha và hành động theo sự hướng dẫn của Thần Khí.

Các mối phúc đã hoạ lại dung mạo đích thực của Chúa Giêsu. Các thánh là những người đã sống theo tinh thần của Chúa cách triệt để. Nên ngày hôm nay, các ngài đang được vui hưởng mùa xuân hạnh phúc đích thực và viên mãn vùng trời mới đất mới.

Cầu chúc cho mỗi người chúng ta trong năm mới này luôn sống lạc quan, vui tươi, bình an và hạnh phúc trong tình thương và quan phòng của Thiên Chúa là Cha Đức Giê su Ki tô, Chúa chúng ta. Amen

Linh mục. Giuse Nguyễn Văn Hữu

SUY NIỆM 5:

Chúng ta đã bước qua ranh của năm cũ và đang đứng ở đầu ranh của năm mới. Năm cũ là một chặng đường dài và năm mới cũng sẽ là một chặng đường dài. Đứng ở giáp ranh hai chặng đường dài ấy, chúng ta thường có hai hướng nhìn. Một là nhìn lại, hai là nhìn đi. Nhưng đâu là ý nghĩa mà hai cái nhìn ấy muốn gửi đến với chúng ta trong giây phút linh thiêng này?

- Trước hết khi nhìn lại, chúng ta nghe vọng lên nỗi niềm biết ơn.

Đúng thế, hãy biết ơn những gì đã lãnh nhận.

Nếu suy nghĩ, chúng ta sẽ thấy trong năm qua chúng ta đã lãnh nhận rất nhiều mà cho đi chẳng bao nhiêu, vì chúng ta là những kẻ thiếu thốn luôn cần đến người khác. Cần để sống, cần để nên người, cần để thành công và thắng lợi.

Từ đồng bạc cắc đến một sản nghiệp. Từ nụ cười đến tình thương, từ tiếng chào đến lời khuyên… Tất cả những gì chúng ta nhận lãnh đều là những viên gạch xây dựng nên cuộc đời chúng ta. Đừng chỉ coi những gì sung suớng hay lớn lao mới là ơn.

Dù cuộc đời chúng ta có như chiếc xe đò ồn ào, đông đảo, chen lấn, nhưng sau cùng xe lại trống trơn, thì chúng ta cũng đừng cho mình là cô đơn vì thực sự chúng ta đã lãnh nhận rất nhiều.

Dù cuộc đời chúng ta có như một cành mai báo hiệu mùa xuân, nhưng chính mình lại không có mùa xuân vì mau tàn vội héo, thì cũng đừng cho mình là phù hoa chẳng chịu ơn, vì thực sự chúng ta cũng đã lãnh nhận rất nhiều.

Dù cuộc đời chúng ta có như một khúc sông, nuôi dưỡng bao nhiêu ruộng đồng, thì cũng đừng kiêu hãnh cho rằng chỉ có mình, vì khúc sông này bao giờ cũng mắc nợ những khúc sông khác, nhất là mắc nợ với nguồn mạch yêu thương.

Dù cuộc đời chúng ta có nhau một ngôi nhà lộng lẫy, thì cũng đừng tự đắc cho rằng tất cả là do ở mình, vì ngôi nhà vẫn mắc nợ với từng hạt cát, từng viên gạch, từng giọt mồ hôi và biết bao những công lao vất vả.

Dù cuộc đời chúng ta có như Sao-lô ngã ngựa thì cũng đừng cho rằng mình vô phước, vì thực sự chúng ta đã lãnh nhận rất nhiều, và biết đâu chính sự ngã ngựa ấy, lại là một ơn huệ.

Tóm lại, cuộc đời của chúng ta là kết tinh của biết bao công ơn. Mà đã chịu ơn thì phải biết ơn. Còn biết ơn những ai, thì mỗi người có thể tự trả lời.

Hãy biết ơn, đó là tiếng vọng chúng ta nghe được khi nhìn lại quá khứ. Còn khi nhìn đến tương lai, chúng ta ghi nhận những gì?

Tôi xin thưa, đó là hãy tiến bộ, hãy phát triển, bởi vì sống là tiến bộ, sống là phát triển. Không tiến tức lùi, không cố gắng bơi thì sẽ bị giòng nước cuốn trôi.

Phát triển không phải chỉ về phần xác, to bề ngang, cao bề đứng, nhưng còn về tinh thần.

Tiến bộ không phải chỉ về sản xuất mà còn về đạo đức.

Cặp mắt phải biết nhìn cuộc đời một cách thực tế hơn, không để mình bị ru ngủ bởi những ảo vọng hão huyền.

Con tim phải biết khử trừ những nghi kỵ hận thù, để đoàn kết và mở rộng cánh cửa thương yêu.

Trí khôn phải biết tin tưởng vào Chúa và rút ra từ lòng cuộc đời những bài học bổ ích cho tâm hồn.

Bản thân phải biết bấu víu vào Đấng có thể an ủi mình ở đời này và ban cho mình hạnh phúc ở đời sau, cũng như phải biết thu tích những sự thiêng liêng không bao giờ hư mất.

Dĩ vãng kêu gọi chúng ta hãy biết ơn, tương lai kêu gọi chúng ta hãy tiến bộ và phát triển, đó là sứ điệp mà chúng ta ghi nhận trong giây phút linh thiêng chuyển giao giữa năm cũ và năm mới này.

SUY NIỆM 6:

Ai ai trên trần thế này cũng luôn muốn mưu cầu hạnh phúc cho bản thân và cho người thân quen. Người làm cha làm mẹ lại càng mong muốn hơn về niềm hạnh phúc ấy cho con cái của mình. Cũng thế, Thiên Chúa là Cha yêu thương và quan phòng, Ngài lại càng mong muốn điều thiện hảo nhất đến cho con người. Vì thế mà Chúa đã chỉ dạy các Mối Phúc để con người sống theo, hầu mỗi ngày dần được nên thánh thiện và hạnh phúc hơn.

Hạnh phúc thật mà theo lời Chúa Giêsu dạy (Mt 5,1-10), còn được các tín hữu quen gọi là Tám Mối Phúc Thật làm cho nhiều người không khỏi ngạc nhiên sau khi nghe những lời ấy.

Lý do là vì điều Chúa Giêsu dạy bảo xem ra khác với những điều mà trước nay con người chúng ta tìm kiếm và theo đuổi để mong sao cho mình cùng gia đình được hạnh phúc.

Vâng, là con người, ai mà chẳng muốn sống giàu sang, dư giả; ai mà chẳng muốn mình có được quyền hành để sai khiến người khác; ai mà chẳng muốn được sung sướng, ấm no; ai mà chẳng muốn tránh đi nỗi phiền hà, vì thế, việc lo cho người khác lại bị xem là việc “bao đồng”; và ai mà chẳng muốn tránh đi những sự bách hại. Chính điều này có thể làm cho người ta sống bất công, lươn lẹo… thậm chí thoả hiệp với sự xấu.

Thế nhưng, Thiên Chúa lại chúc phúc cho những ai sống tinh thần nghèo khó. Dẫu người đó có giàu sang nhưng biết nhận ra sự nghèo khó của mình, bằng việc biết ơn những ân ban của Chúa để cũng biết nhận nhưng không thì hãy cho đi cách vô điều kiện. Người ấy còn là người sống hiền lành, sầu khổ, khát khao mình được nên công chính; người ấy biết xót thương anh chị em mình, có lòng trong sạch, không nghĩ gian nghĩ xấu cho ai; và người ấy luôn ăn ở thuận hoà cũng như dám đối mặt với việc bị bách hại vì lẽ công chính.

Vậy giờ phút Giao thừa là thời khắc cuối cùng trong năm cũ, thật thích hợp để chúng ta cùng nhìn lại xem mình đã sống một năm qua thế nào?

Chúng ta có đang theo đuổi hạnh phúc của thế gian ban tặng không, hay sẵn sàng thực thi những đòi hỏi của Tin Mừng để sống các Mối Phúc của Chúa không?

Nếu chúng ta sống theo những Mối Phúc Thiên Chúa dạy, ta tin rằng Ngài sẽ ban hạnh phúc cho chúng ta cả đời này lẫn đời sau.

Lạy Chúa, khi suy niệm về các Mối Phúc mà Chúa đã dạy, xin cho mỗi người chúng con cũng tập chọn cho mình một con đường nên thánh. Trước thềm Năm mới…, cho con biết chọn một mối phúc để quyết tâm sống thiện hảo theo như lời Chúa mời gọi: “Anh em hãy nên hoàn thiện như Cha trên trời là Đấng hoàn thiện”. Amen.

Lm. Anphongsô

SUY NIỆM 7:

Trong thánh lễ Giao Thừa, giờ phút linh thiêng nhất trong năm, thời khắc bàn giao lại mọi thứ của năm cũ để chào đón năm mới với bao hy vọng. Mọi Kitô hữu tìm đến gặp Chúa để được Người ban phước lành năm mới và xin Người xông đất xông nhà tâm hồn của chúng ta.

Bài Tin Mừng mà Phụng Vụ Giáo hội dọn cho chúng ta nghe hôm nay là tám lời chúc phúc của Chúa Giêsu, quen gọi là Hiến Chương Nước Trời. Những lời chúc phúc xem ra có vẻ ngược đời, nhưng thực ra, lại là một thực tế trong cuộc sống này mà ai cũng phải đối diện, chỉ khác nhau ở chỗ người ta sẽ làm gì để biến hoạ thành phúc và đem những thực tại đó đạt đến một thực tại tối hậu cho đời mình.

Qua Bát Phúc, cho thấy con đường sống đạo rất đa dạng và phong phú. Mỗi mối phúc là mỗi phương pháp ta có thể chọn để nên giống Chúa Giêsu và là một phương thế nên thánh. Những mối phúc này như là một nghịch lý mà không vô lý. Nghĩa là trong khi thế gian chạy theo mọi thứ có giá trị tạm thời, thì người theo Chúa dám đi ngược dòng, là tìm những giá trị vĩnh cửu ngay trong những thứ trần thế ấy.

Phúc thay ai có tâm hồn nghèo khó. Là không lo tìm vật chất hưởng thụ và bị vật chất che khuất, để rồi lo chạy theo vì lòng tham và thủ đoạn mà lãng quên Nước Trời.

Phúc thay ai hiền lành. Ngày nay sự ác đang tràn lan, đạo đức xuống cấp, dễ dàng giết người không nương tay, thì người theo Chúa biết khiêm nhu hiền hậu.

Phúc thay ai sầu khổ. Biết kết hợp với đau khổ của Chúa Kitô và phó dâng với niềm tin tưởng và tình thươn của Người.

Phúc thay ai khát khao nên người công chính. Nên thánh là một cuộc chiến đấu trường kỳ, một ước muốn mãnh liệt, một ý chí kiên cường; phải có ước muốn mãnh liệt chứ không phải chì là mơ ước. Mong muốn phải biến thành hành động khi nào thành công mới thôi.

Phúc thay ai xót thương người. Là biết vui với người vui, khóc với người khóc, cảm thông với nỗi đau của tha nhân. Thay vì lo thu vén gom góp cho mình, người theo Chúa biết sống trao ban và chia cơm sẻ áo cho nhau.

Phúc thay ai có tâm hồn trong sạch. Giữa một thế giới xuống cấp về đạo đức luân lý, buông mình theo tinh thần thế tục, chạy theo những khoái lạc làm nhơ bẩn tâm hồn và thể xác, thì người theo Chúa phải biết sống tiết chế, chừng mực và trong sạch.

Phúc thay ai xây dựng hoà bình. Để có hòa bình thì cần phải tránh sự gây gỗ hận thù và biết đem bình an đến cho nhau.

Phúc thay ai bị bách hại vì sống công chính. Người sống công chính là người luôn biết lắng nghe và làm theo ý Chúa, Vì đức tin và lòng mến Chúa, mà dám làm chứng nhân cho Tin mừng Chúa trong mọi hoàn cảnh, dù đôi khi phải chịu thiệt thòi vì mang danh là người con Chúa.

Như thế, dù xem ra phải sống ngược đời và lội ngược dòng, nhưng nếu chúng ta thực thi với cái nhìn đức tin thì chúng ta sẽ tìm thấy hiệu quả đích thực trong cuộc sống. Nội dung của các mối phúc hướng chúng ta đến với Thiên Chúa và tha nhân, chứ không phải chỉ sống ích kỷ cho riêng mình. Nhờ sống vì Chúa và sống cho người khác mà chúng ta cảm nhận hạnh phúc thiêng liêng đích thực. Lời kêu gọi của Chúa Giêsu đã trở nên lý tưởng phấn đấu cho biết bao tín hữu. Họ đã chiến thắng gian khổ, vượt lên những khó khăn để sống một cuộc đời thanh tao giữa vũng lầy tội lỗi.

Lạy Chúa Giêsu, xin ban cho mọi người chúng con bắt đầu một năm mới tràn đầy niềm tin, lòng mến và hy vọng, biết phấn đấu sống từng mối phúc trong sự yêu thương quan phòng của Chúa, để năm mới này, chúng con thêm đổi mới, từ tâm hồn đến thể xác, nên con người mới là chỉ biết sống cho Chúa và tha nhân. Amen

Hiền Lâm

SUY NIỆM 8: TẠ ƠN CHÚA VÌ MUÔN PHÚC LÀNH

Người Việt nam có một nét văn hóa rất đẹp trong đêm giao thừa: Vào đêm ba mươi, gia đình tụ họp trước bàn thờ tổ tiên hoặc trước Bàn Ông Thiên để cùng nhau tạ ơn trời đất ban cho một năm qua mưa thuận gió hòa; tạ ơn ông bà vì một năm phù hộ, độ trì cho con cháu làm ăn tốt đẹp.

Thời khắc giao thừa cũng là lúc mọi người muốn loại bỏ những gì là muộn phiền của năm cũ, để bắt đầu năm mới với hy vọng một khởi đầu đầy tươi sáng.

Đón nhận truyền thống văn hóa tốt đẹp đó, đêm giao thừa người Công giáo Việt Nam chúng ta cũng cùng nhau quy tụ nơi nhà của Chúa là Cha chung của chúng ta để nhìn lại một năm đã qua mà tạ ơn Thiên Chúa về tất cả mọi sự tốt lành Chúa đã thương ban cho cuộc sống cá nhân, gia đình, họ đạo, đất nước và thể giới này và cầu xin Chúa tiếp tục ban cho chúng ta một mùa xuân và một năm mới được may lành và tràn đầy hồng phúc.

Vì thế, các bài đọc Lời Chúa đêm nay đều nhắc tới phúc lành của Thiên Chúa, như là quà tặng Chúa ban tặng cho con người chúng ta.

- Bài đọc một: kể lại việc ông Mô-sê đứng lên chúc lành cho dân chúng theo lệnh truyền của Thiên Chúa. Phúc lành quan trọng nhất được nhắc đến, không phải là sự giàu sang phú quý, cũng không phải là sự may mắn trong làm ăn theo kiểu thế gian, nhưng là sự gìn giữ và quan phòng của Thiên Chúa: “Nguyện Đức Chúa chúc lành và gìn giữ anh em.”

Nói đến việc Thiên Chúa chúc lành và gìn giữ, dân Israel đã có kinh nghiệm hơn cả vì họ đã được Thiên Chúa chúc phúc và dùng cánh tay hùng mạnh để gìn giữ, giải thoát khỏi nô nệ Ai cập và bảo vệ nuôi sống họ trên đường về đất hứa.

Ước mong được Thiên Chúa chúc lành và gìn giữ quan trọng nhất vẫn là ước mong được sống an vui và hạnh phúc trong vòng tay yêu thương của Thiên Chúa.

Vậy chúng ta hãy nguyện xin Thiên Chúa ghé mắt nhìn đến và ban bình an của Ngài cho mọi người chúng ta. Khi được Thiên Chúa nhìn đến, con người sẽ được sống trong hạnh phúc an vui dưới sự bảo vệ của Ngài.

- Bài đọc hai: Thánh Phaolô mời gọi các tín hữu: “ Anh em hãy vui mừng luôn mãi và cầu nguyện không ngừng. Hãy tạ ơn trong mọi hoàn cảnh.” Đó cũng là tâm tình của chúng ta trong giờ phút này và suốt cuộc đời. Vì cầu nguyện, chính là lúc chúng ta sống tâm tình con thảo, đặt hết niềm tin tưởng cậy trông vào Thiên Chúa là Cha, Đấng yêu thương và quan phòng, luôn muốn và làm những điều tốt nhất cho chúng ta là con cái của Ngài.

Hãy tạ ơn Thiên Chúa trong mọi hoàn cảnh, vì trong một năm qua dẫu có những lúc thăng trầm thay đổi, có thành công xen lẫn thất bại, có niềm vui xen lẫn nỗi buồn… Nhưng trong tất cả những bước thăng trầm đó, chúng ta luôn cảm nghiệm một cách cụ thể là Thiên Chúa luôn hiệp hành với ta để giải gỡ những khó khăn, an ủi nâng đỡ ta lúc đau buồn, hộ phù chở che ta lúc nguy nan và dẫn đưa ta qua những đoạn đường chông gai.

Suốt một năm trôi qua, tất cả mọi người đều bận rộn với công việc, các toan tính của mình, của gia đình. Có những người công việc thành công, đem lại lợi nhuận kinh tế cao, nhưng cũng có những người không được như mong đợi. Tuy nhiên, dù lo toan rất nhiều việc, nhưng có nhiều người vẫn không xác định được mục tiêu của gia đình là gì và mục đích chung cuộc của cuộc đời mình như thế nào? Vì thế, nhiều người trong chúng ta để mình đi lạc hướng, cho nên dù có thành công nhưng vẫn không tìm thấy được hạnh phúc.

- Cách đặc biệt bài Tin Mừng hôm nay chỉ cho thấy, mục đích cuối cùng của đời người chúng ta là tìm kiếm hạnh phúc. Tuy nhiên nhiều người đã dừng lại ở việc tìm kiếm niềm vui và hạnh phúc ở đời này, mà quên tìm kiếm hạnh phúc cho đời sau. Niềm vui và hạnh phúc đời này là điều cần, nhưng chưa đủ. Chỉ khi đạt được hạnh phúc ở đời này và hạnh phúc đời sau, chúng ta mới hạnh phúc thật.

Kinh nghiệm cuộc sống cho thấy, tiền bạc của cải, danh vọng, địa vị, có thể thỏa mãn niềm vui, nhưng không chắc đem đến hạnh phúc đích thực cho ta và gia đình mình.

Trong bài diễn từ về Tám Mối Phúc Thật, Chúa Giêsu chỉ cho ta những con đường và những cách sống, để đạt được hạnh phúc ngay ở đời này và là bảo đảm cho hạnh phúc vĩnh cửu mai sau. Những con đường và cách sống ấy, đòi hỏi chúng ta phải dám sống khác với những khuynh hướng và trào lưu của xã hội. Đây là một con đường khó, nhưng là con đường chắc chắn, bảo đảm chúng ta sẽ đạt đến cùng đích của đời mình

- Cuộc sống và nền kinh tế thị trường hôm nay cám dỗ mọi người lao vào làm giàu bằng mọi giá, thì mối phúc thứ nhất lại mời gọi chúng ta phải có một tâm hồn khó nghèo. Người có tâm hồn khó nghèo trước hết là một người khiêm tốn trước mặt Thiên Chúa và với mọi người. Có tâm hồn khó nghèo, để không vênh vang, nhưng biết cậy dựa vào Thiên Chúa và biết sống tâm tình tạ ơn Thiên Chúa. Người sống khó nghèo là người không cậy dựa vào thế lực của tiền bạc, để chèn ép người khác, không để mình bị lệ thuộc hoặc yêu thích tiền của khiến ta khép lòng từ chối anh chị em, biến mình trở thành nô lệ tiền của. Khi sống thanh thoát như vậy, ta sẽ có được niềm vui và hạnh phúc ngay ở đời này và nhất là được Nước trời làm gia nghiệp.

- Sống trong xã hội đầy dẫy bạo lực bạo hành, ganh đua ghen tị, mạnh được yếu thua, chúng ta được Chúa mời gọi sống hiền lành và biết xót thương với những người chung quanh. Sống hai mối phúc này gíup chúng ta loại trừ được sự nóng nảy cãi vã, biết cư xử với nhau bằng tình yêu thương và lòng quảng đại vị tha.

Người sống hiền lành sẽ là người đem lại bình an cho mình và cho người khác. Hiền lành không phải là nhu nhược, cũng không phải là thụ động nhắm mắt làm ngơ trước sự dữ và bất công, nhưng hiền lành, để dù có phản ứng chống lại bất công, chúng vẫn phản ứng cách ôn hòa và đúng mực.

Cũng vậy, khi có tâm hồn biết xót thương, chúng ta sẽ có một trái tim rông mở, một tâm hồn bao dung, để đồng cảm và thông cảm với anh chị em mình. Khi sống hiền lành và biết xót thương, chúng ta sẽ đón nhận được lòng xót thương của Thiên Chúa và được Chúa làm gia nghiệp đời mình.

- Bước qua năm mới, mọi người đếu muốn những điều cũ không vui, không tốt qua đi, để bắt đầu năm mới với bình an và niềm vui mới. Nhưng để có được hạnh phúc, bình an và niềm vui, Lời Chúa hôm nay mời gọi mỗi chúng ta phải trở thành người xây dựng hòa bình. Nhìn lại một năm qua, chúng ta đã làm gì để đem lại hòa bình, an vui cho mình, cho gia đình và cho họ đạo ?

Muốn trở thành người xây dựng hòa bình, trước hết chúng ta phải biết kiến tạo hòa bình trong tâm hồn, phải dẹp bỏ cuộc nội chiến trong tâm hồn và trong gia đình ta.

Cuộc chiến trong tâm hồn trước tiên là cuộc chiến với ma quỷ, ham muốn và tội lỗi. Chỉ khi chúng ta tẩy trừ khỏi mọi ham muốn bất chính và tội lỗi do ma quỷ, thế gian và xác thịt gây ra thì khi ấy tâm hồn mới có được bình an. Hãy dùng Bí tích giải tội để tẩy trừ tội lỗi và dùng Bí tich Thánh Thể để xua trừ ma quỷ khỏi tâm hồn. Chỉ khi tâm hồn có Chúa, tâm hồn sẽ bình an và ngập tràn niềm vui, từ đó chúng ta mới có thể đem bình an và niềm vui cho gia đình và cho người khác.

- Nếu chúng ta chỉ chúc cho nhau, hoặc chỉ mong điều tốt đẹp mới mẻ cho mình và cho gia đình mình trong năm mới, thì chưa đủ, nhưng mỗi người cần phải thay đổi và bắt tay xây dựng điều tốt, làm điều tốt trong năm mới, cho mình và gia đình, thì mới có thể thay đổi được gia đình, xã hội và thế giới này.

Trong giờ phút linh thiêng này, chúng ta cùng nhau tạ ơn Thiên Chúa vì muôn phúc lành Chúa đã thương ban cho từng người, từng gia đình và cộng đoàn họ đạo chúng ta trong năm qua; đồng thời cũng là dịp chúng ta nhìn lại trách nhiệm tìm kiếm hạnh phúc cho mình và gia đình.

Chúng ta cùng tạ ơn Chúa về những gì đã đạt được, tạ lỗi với Chúa và xin lỗi nhau về những điều thiếu sót, với mong muốn bắt đầu một năm mới với một tinh thần và quyết tâm mới.

Ngày tết là ngày của gia đình, trong năm nay ta hãy quyết tâm đem về cho gia đình mình thật nhiều niềm vui, tiếng cười. Hãy loại trừ những đam mê dục vọng thấp hèn, hãy tránh xa cờ bạc, hãy loại trừ những tranh chấp cãi vã…. Hãy biết lấy tình yêu thương, lòng bao dung để vun đắp cho gia đình.

Dưới sự soi sáng, nhắc bảo của Lời Chúa trong đêm giao thừa này, chúng ta hãy mạnh dạn nhìn lại, để xác định mục đích cuộc đời và mục tiêu của gia đình, cho phù hợp dưới sự hướng dẫn của ánh sáng Lời Chúa, với niềm hy vọng mỗi người, mỗi gia đình sẽ tìm được niềm vui và hạnh phúc đích thực ở đời này và mai sau. Amen.

SUY NIỆM 9: ĐI TÌM HẠNH PHÚC ĐÍCH THỰC

- Lời chúc hạnh phúc đầu Xuân:

Năm cũ… sắp qua nhường chỗ cho năm mới…đang tới. Trong dịp này, chúng ta thường chúc cho nhau những điều tốt đẹp. Chẳng hạn: Chúc cho đông con nhiều cháu, phát tài phát lộc, khỏe mạnh sống lâu… Những lời cầu chúc thường qui về năm chữ: Phúc, Lộc, Thọ, Khang, Ninh. Tóm lại là chúc nhau được hạnh phúc. Nhưng thế nào là hạnh phúc thực sự?

- Hạnh phúc không ở sự thỏa mãn nhu cầu thể xác:

Hạnh phúc là sự thỏa mãn khi đạt được những điều mình mong ước. Tuy nhiên không nhất thiết cứ có đông con nhiều cháu, cứ sở hữu nhiều nhà cửa tiền bạc, cứ có chức cao quyền trọng hoặc được sống lâu trăm tuổi là hạnh phúc… Vì lòng tham con người vô đáy như người đời thường nói: “Được voi đòi tiên”, “Đứng núi này trông núi nọ”…

Chúng ta cũng thường chúc cho nhau khỏe mạnh, nhưng khỏe mạnh vẫn chưa phải là thứ hạnh phúc đích thực. Vì nếu sức khỏe thực sự là niềm hạnh phúc, thì chắc hẳn những nhà lực sĩ sẽ hạnh phúc nhất. Thế nhưng, không phải luôn như vậy. Bởi vì có những người đau yếu, sức khỏe èo uột, thế mà nụ cười vẫn tươi nở trên đôi môi khô héo của họ, đang khi những người có sức khỏe vô địch lại thường xuyên lo lắng bị kẻ khác soán ngôi vô địch như người ta thường nói: “Cao nhân tất hữu cao nhân trị”.

Rất nhiều người đã mong ước tìm được một việc làm hợp khả năng và kiếm ra được nhiều tiền để sống an nhàn như câu sau đây hay được nhiều người hay lặp đi lặp lại: “Có tiền mua tiên cũng được: Đồng tiền là Tiên là Phật; Là sức bật của tuổi trẻ; Là sức khỏe của tuổi già; Là cái đà của danh vọng; Là cái lọng để che thân; Là cán cân của công lý; Là triết lý của cuộc đời”.

- Đi tìm hạnh phúc đích thực:

Hạnh phúc thật sự không nhất thiết do tiền bạc, chức quyền, sắc đẹp, sức khỏe... dù rằng những điều đó đều là ưu điểm có khả năng mang lại cho chúng ta những niềm vui trong một thời gian nào đó. Vậy hạnh phúc đích thật ở đâu?

Thực ra: Con người chúng ta không những gồm có thân xác mà còn có linh hồn. Cơm áo gạo tiền hay tiền bạc vật chất, địa vị chức quyền, sắc đẹp, tài năng, sức khỏe, sống lâu… chỉ đáp ứng được những nhu cầu về thể xác bên ngoài, nhưng không thỏa mãn được những nhu cầu tinh thần bên trong. Điều quan trọng cần được thỏa mãn để có hạnh phúc thực sự chính là biết tha thứ để có được sự bình an trong tâm hồn, có được niềm vui ơn cứu độ như Đức Ma-ri-a sau khi được ca tụng là diễm phúc, đã dâng lời ca tụng Thiên Chúa: “Linh hồn tôi ngợi khen Đức Chúa. Thần trí tôi hớn hở vui mừng vì Thiên Chúa, Đấng cứu độ tôi” (Lc 1,46-47). Dù thân xác có gặp tai nạn trái ý, nhưng người có đức tin phó thác vào Thiên Chúa vẫn tìm thấy niềm vui hạnh phúc trong sự nhẫn nhịn chịu đựng và quảng đại tha thứ chỏ kẻ bách hại mình như Thánh Tê-pha-nô khi bị ném đá đã cầu xin Thiên Chúa: “Lạy Chúa, xin đừng chấp họ tội này” (Cv 7,60), hoặc như Đức Giê-su đã xin Chúa Cha khi bị treo trên thập giá: “Lạy Cha, xin tha cho họ, vì họ không biết việc họ làm” (Lc 23,34).

Như thế, hạnh phúc chúng ta nhận được phải bắt nguồn từ Thiên Chúa là nguồn mạch mang lại hạnh phúc đích thực. Nơi nào có Chúa Giê-su hiện diện thì nơi ấy sẽ có sự bình an hạnh phúc như Người đã hứa: “Tất cả những ai đang vất vả mang gánh nặng nề, hãy đến cùng tôi. Tôi sẽ cho nghỉ ngơi bồi dưỡng. Anh em hãy mang lấy ách của tôi và hãy học với tôi, vì tôi có lòng hiền hậu và khiêm nhường. Tâm hồn anh em sẽ được nghỉ ngơi bồi dưỡng.” (Mt 11,28-29).

- Phương thế được hạnh phúc thực sự là thực hành Tám Mối Phúc của Chúa Giê-su:

Để luôn có Chúa ở cùng, để có hạnh phúc thực sự trong Nước Trời, mỗi người chúng ta phải quyết tâm thực hành Tám Mối Phúc trong Tin Mừng hôm nay: Sống khiêm hạ nghèo khó, luôn ứng xử hiền lành, chấp nhận con đường qua đau khổ vào vinh quang, luôn khát khao nên người công chính, có lòng chạnh thương những kẻ bất hạnh, có tâm hồn trong sạch, luôn ăn ở thuận hòa, sẵn sàng chịu bách hại vì sống công chính, chấp nhận bị sỉ nhục vì danh Chúa...

Niềm hạnh phúc của một tâm hồn luôn có Chúa ở cùng, cũng chính là niềm hạnh phúc mà chúng ta cần phải cầu chúc cho nhau trong giờ phút đón Giao Thừa và trong Năm Mới này. Dù chúng ta ít nhiều vẫn còn chịu đau khổ và gặp những điều trái ý, nhưng nếu thực sự có Chúa ở cùng, chắc chắn chúng ta vẫn cảm thấy vui mừng và hy vọng, bình an và hạnh phúc như thánh Phao-lô đã chia sẻ kinh nghiệm: “Tâm hồn tôi chứa chan niềm an ủi và tràn ngập nỗi vui mừng trong mọi cơn gian nan khốn khó” (2 Cr 7,4b).

- Lời cầu: Lạy Chúa Giê-su. Xin cho chúng con quyết tâm thực thi tinh thần Tám Mối Phúc của Chúa trong Tin Mừng hôm nay, thể hiện qua cách suy nghĩ, nói năng và cách ứng xử khiêm tốn, vị tha, luôn nhẫn nhịn, tha thứ và từ bi nhân hậu noi gương Chúa khi xưa, để tâm hồn chúng con được bình an, vui tươi ngay từ hôm nay, là dấu chỉ sau này chúng con cũng sẽ được hưởng an bình hạnh phúc trên Thiên Đàng với Chúa Ba ngôi. Amen.

Lm Đan Vinh

SUY NIỆM 10: NHỮNG LỜI CHÚC TẾT ĐÚNG VÀ ĐẸP NHẤT

Tết đến, Xuân về, đầu Năm Mới ai cũng muốn dành những lời chúc tốt đẹp nhất cho gia đình, người thân, bạn bè trong những ngày này và ngược lại, ai cũng muốn mình được nhận nhiều những lời chúc.

Người ta đều chúc nhau thật nhiều sức khoẻ, bình an, khang an và hạnh phúc trong năm mới. Chúc nhau đong đầy hạnh phúc, xuân sang đắc lộc, gia đình hạnh phúc, vạn sự cát tường… tựu chung lại là cầu mong cho nhau được hạnh phúc.

Câu hỏi được đặt ra là đâu mới là căn nguyên hạnh phúc của đời người chúng ta? Chúng ta phải quả quyết rằng: chỉ có Chúa mới là nguồn hạnh phúc của đời chúng ta, là hoan lạc của mọi tâm can, là bình an cho đời tươi thắp sáng.

Những lời đầu tiên trong bài giảng nổi tiếng nhất của Chúa Giê-su nói về hạnh phúc: "Phúc cho những ai có tinh thần nghèo khổ". Vậy ý muốn của Chúa Giê-su là gì khi tuyên bố mối phúc trên?

Như các loài vật sống khác, chúng ta phải thở, ăn, uống để duy trì sự sống. Tuy nhiên, để được hạnh phúc, chúng ta cần đáp ứng một nhu cầu mà loài vật không có, đó là hiểu được mục đích của đời sống. Dĩ nhiên, chỉ mình Thiên Chúa, Đấng tạo ra sự sống mới đáp ứng được nhu cầu này.

Ở đầu mỗi câu Tin Mừng (Mt 5,1-12) đọc trong Thánh lễ Giao Thừa là một loạt các từ “Phúc”, chúng ta có thể suy diễn rằng, ngoài Thiên Chúa là Tình Yêu, Thiên Chúa còn là Hạnh Phúc, nên Chúa cũng muốn chúng ta là những con cái Ngài được hạnh phúc.

Chúa Giêsu tuyên bố “phúc” cho người có tinh thần nghèo khó, người sầu khổ, người có lòng thương xót, những người đói khát công lý, có lòng trong sạch, những người bị bách hại… (x. Mt 5,3-10). Năm Mới khởi đầu, chắc chắn các Mối Phúc là một chương trình sống mới cho chúng ta.

- Phúc cho những ai có tinh thần nghèo khó, vì Nước Trời là của họ.

Khi ai đó tập sống giản dị, khiêm tốn, biết chia sẻ vật cho tha nhân, làm việc xã hội là người ấy có vui mừng và bình an. Vì ai đã thực thi lẽ công bình, bác ái, là có tâm hồn nghèo khó, thì Nước Trời ở trong người ấy rồi. Vì có Chúa là Đấng đã trở nên khó nghèo để họ được giầu có.

- Phúc cho những ai hiền lành, vì họ sẽ được Đất Nước làm cơ nghiệp.

Ai tập sống hiền lành và khiêm tốn là có nhiều thứ tốt đẹp ở đời này, vì ai cũng thích người hiền lành. Người hiền lành sẽ có Đất Nước là Thiên Đàng ở trần gian, được bạn hữu mến thương, giúp đỡ, nên luôn bình an, mạnh khỏe, vui tươi.

- Phúc cho ai đau buồn, vì họ sẽ được ủi an.

Khi người nào biết sầu khổ, hối hận và đau buồn về lỗi lầm yếu đuối của mình là người có niềm vui và bình an trong tâm hồn. Vì Chúa yêu thích kẻ khiêm nhường biết sám hối ăn năn.

- Phúc cho những ai đói khát điều công chính, vì họ sẽ được no thỏa.

Nếu chúng ta sống ngay thẳng, thật thà, dũng cảm, đàng hoàng, khao khát sự trọn lành, không những Trời giúp cho mà người đời tin tưởng, người ấy dễ thành công, tiền vào như nước!

- Phúc cho ai hay thương xót người, vì họ sẽ được xót thương.

Ai có lòng thương xót, người ấy mới có hạnh phúc, khang an.

- Phúc cho ai có lòng trong sạch, vì họ sẽ được nhìn xem Thiên Chúa.

Khi ta giữ thể xác và tâm hồn trong sạch, không mờ ám, tham lam thì dáng bộ bề ngoài của ta sẽ thảnh thơi, trong sáng, người ngoài sẽ nhìn thấy qua nét mặt của ta, còn Chúa thì thấu suốt hết tâm can. Cho nên ta sẽ thấy Chúa hiện diện trong ta, ta sẽ không sợ chết, vì Chúa nói : “Nước Trời ở ngay trong lòng anh em.” Vì thế nét mặt ta lúc nào cũng vui vẻ, bình an trong Năm Mới!

- Phúc cho những ai ăn ở thuận hoà, vì họ sẽ được gọi là con Thiên Chúa.

Khi ta không gây sự, sống hài hoà, tha thứ cho người bên cạnh là ta xây dựng hòa bình đích thực, lời chúc bình an, mạnh khỏe, làm ăn phát đạt trong Năm Mới sẽ sự thật đến với ta.

- Phúc cho ai bị bách hại vì lẽ công chính, vì Nước Trời là của họ.

Ai sống bẩy bí quyết hạnh phúc thật ở trên là sống công chính, ngược với quan niệm người đời, người ấy có thể bị hiểu lầm, bị khinh khi, chế riễu, vu oan. Nhưng người ấy rất tin tưởng vì được Chúa nâng đở ủi an, nên tâm hồn họ lúc nào cũng thấy vui mừng, bình an, hạnh phúc, vì Nước Trời là của họ.

Những lời Chúc Tết tốt đẹp trên sẽ đúng và đẹp nhất sẽ đến với chúng ta. Chúng ta sẽ nắm được Hạnh Phúc Nước Trời như đã nêu trên.

Trước thềm Năm Mới Giáp Thìn, chúng ta hãy khẩn cầu các thánh là những người đã được xem là phúc nhân, đặc biệt xin Mẹ Maria, là ‘Đấng đầy ơn phúc’, giúp con cái Mẹ thoát mọi nguy hiểm xác hồn và trở thành những phúc nhân trong năm mới, nhất là trước tòa Chúa Giêsu Kitô, Con Mẹ đến muôn thủa muôn đời ! Amen.

SUY NIỆM 11:

Có một câu chuyện vui thế này. Tối Giao Thừa, một cậu bé hỏi cha mình:

- Ba ơi, sang năm mới mình có giàu hơn không?

Người cha trả lời:

- Chắc là không con ạ.

Cậu bé lại hỏi:

- Vậy sang năm mình có ít bệnh hơn không?

- Cũng chưa chắc!

Cậu bé suy nghĩ một chút rồi hỏi tiếp:

- Thế năm mới có gì chắc chắn hả ba?

Người cha mỉm cười nói:

- Có một điều chắc chắn: nếu mình sống tốt hơn, yêu thương hơn và tin Chúa hơn, thì năm mới chắc chắn sẽ hạnh phúc hơn.

Đêm Giao Thừa, ai cũng mong một năm mới “tốt hơn”. Nhưng tốt hơn theo nghĩa nào? Giàu hơn? Thành công hơn? Ít khó khăn hơn? Lời Chúa hôm nay cho chúng ta một câu trả lời rất rõ ràng.

1. Điều quan trọng nhất: Được Chúa chúc lành

Bài đọc sách Dân Số là lời chúc đầu năm đẹp nhất:

“Xin Đức Chúa chúc lành và gìn giữ anh em.

Xin Người tươi nét mặt nhìn đến anh em và ban bình an cho anh em.”

Người ta có thể chúc nhau đủ điều: phát tài, thăng chức, trúng lớn. Nhưng nếu không có bình an, tất cả những điều đó cũng không làm ta hạnh phúc.

Điều quý giá nhất trong năm mới không phải là có thêm bao nhiêu tiền, nhưng là có Chúa đồng hành.

Không phải là tránh được mọi khó khăn, nhưng là trong khó khăn vẫn cảm nhận được ánh mắt yêu thương của Thiên Chúa.

Bước vào năm Bính Ngọ, điều chúng ta cần nhất không phải là biết tương lai ra sao, nhưng là tin rằng: Dù tương lai thế nào, Chúa vẫn ở đó.

2. Ba bí quyết sống năm mới (1 Tx 5,16-18)

Thánh Phaolô đưa ra ba “công thức” rất ngắn:

- Hãy vui luôn.

- Hãy cầu nguyện không ngừng.

- Hãy tạ ơn trong mọi hoàn cảnh.

Nghe thì đơn giản, nhưng sống thì không dễ.

Vui luôn ngay cả khi công việc không thuận lợi?

Tạ ơn ngay cả khi gặp thất bại?

Cầu nguyện ngay cả khi bận rộn?

Thực ra, niềm vui Kitô giáo không dựa trên hoàn cảnh, mà dựa trên niềm tin: Chúa đang dẫn dắt cuộc đời tôi.

Người biết tạ ơn sẽ không cay đắng.

Người biết cầu nguyện sẽ không tuyệt vọng.

Người giữ được niềm vui trong Chúa sẽ không dễ gục ngã.

Nếu năm mới này chúng ta giữ được ba điều ấy, chắc chắn đó sẽ là một năm có ý nghĩa.

3. Tám Mối Phúc-Bản kế hoạch năm mới của người Kitô hữu

Tin Mừng hôm nay là Tám Mối Phúc Thật.

Đức Giêsu không nói: “Phúc cho ai giàu có”, nhưng:

“Phúc cho ai có tâm hồn nghèo khó.”

Không nói: “Phúc cho ai mạnh mẽ hơn người”, nhưng:

“Phúc cho ai hiền lành.”

Không nói: “Phúc cho ai hơn thua”, nhưng:

“Phúc cho ai xây dựng hòa bình.”

Thế gian chúc nhau thành công. Chúa chúc chúng ta nên thánh.

Thế gian sợ mất mát. Chúa dạy chúng ta biết cho đi.

Thế gian tìm hưởng thụ. Chúa mời gọi sống yêu thương.

Nếu năm Bính Ngọ này, gia đình chúng ta hiền hòa hơn, bớt nóng giận hơn; nếu mỗi người biết tha thứ nhanh hơn, nói lời tử tế nhiều hơn, thì đó là một năm “trúng lớn” thật sự.

4. Giao Thừa-Khoảnh khắc của tạ ơn và phó thác

Giờ phút này, năm cũ sắp khép lại. Có thể có những điều ta tiếc nuối. Có thể có những điều ta muốn làm lại. Nhưng năm cũ đã qua. Điều chúng ta có thể làm là:

- Xin lỗi Chúa vì những thiếu sót.

- Tạ ơn vì những ơn lành.

- Phó thác năm mới trong tay Ngài.

Thời gian trôi đi rất nhanh. Nhưng điều làm cho thời gian có ý nghĩa không phải là nó dài hay ngắn, mà là ta đã sống thế nào trong đó.

Anh chị em thân mến,

Bước sang năm Bính Ngọ 2026, chúng ta không biết điều gì đang chờ đợi. Nhưng chúng ta biết chắc một điều:

Thiên Chúa vẫn chúc lành.

Thiên Chúa vẫn tươi nét mặt nhìn đến chúng ta.

Thiên Chúa vẫn ban bình an cho những ai tín thác nơi Ngài.

Ước gì năm mới này, chúng ta không chỉ thêm một tuổi đời,
mà còn thêm một bước trưởng thành trong đức tin, thêm một chút hiền lành, thêm một chút quảng đại, thêm một chút thánh thiện. Và như thế, năm Bính Ngọ sẽ không chỉ là một năm mới, mà là một năm có phúc. Amen.

SUY NIỆM 12:

Trong giây phút linh thiêng chuyển giao giữa năm cũ và năm mới, chúng ta không chỉ khép lại một chu kỳ thời gian, nhưng còn mở ra một hành trình mới với biết bao hy vọng, ước mơ và cả những lo lắng.

Lời Chúa đêm Giao Thừa hôm nay như một lời chúc đầu năm Thiên Chúa gửi đến mỗi chúng ta.

1. “Xin Đức Chúa chúc lành và gìn giữ anh em” (Ds 6,24)

Bài đọc sách Dân Số là một trong những lời chúc đẹp nhất của Kinh Thánh. Thiên Chúa truyền cho ông Môsê chúc lành cho dân: “Xin Đức Chúa tươi nét mặt nhìn đến anh em và ban bình an cho anh em.”

Đầu năm mới, ai cũng chúc nhau: an khang, thịnh vượng, mạnh khỏe, thành công. Nhưng Lời Chúa nhắc chúng ta: điều quan trọng nhất không phải là tiền tài hay danh vọng, mà là được Thiên Chúa chúc lành và gìn giữ.

Một năm có thể nhiều biến động, nhưng nếu có Chúa đồng hành, ta không sợ hãi. Bình an đích thực không đến từ hoàn cảnh thuận lợi, mà từ ánh mắt yêu thương của Thiên Chúa luôn dõi nhìn ta.

Đêm nay, trước khi bước sang năm Bính Ngọ 2026, mỗi người có thể tự hỏi: Năm qua tôi đã nhận ra bao nhiêu ơn lành Chúa ban? Và tôi có thực sự đặt tương lai mình trong tay Chúa không?

2. “Anh em hãy vui luôn trong niềm vui của Chúa” (1 Tx 5,16)

Thánh Phaolô trao cho chúng ta ba lời khuyên rất ngắn nhưng rất mạnh mẽ:

- Hãy vui luôn.

- Hãy cầu nguyện không ngừng.

- Hãy tạ ơn trong mọi hoàn cảnh.

Cuộc đời không phải lúc nào cũng suôn sẻ. Có thể năm qua ta đã trải qua bệnh tật, mất mát, thất bại, hiểu lầm… Nhưng Phaolô không nói “hãy vui khi mọi sự thuận lợi”, mà là “hãy vui luôn”, vì niềm vui của người Kitô hữu bắt nguồn từ niềm tin rằng Thiên Chúa đang làm việc trong cuộc đời mình.

Đêm Giao Thừa là lúc tốt nhất để nhìn lại và nói lời tạ ơn. Tạ ơn vì những điều tốt đẹp. Tạ ơn cả vì những thử thách, vì chính trong thử thách, ta trưởng thành và học cách tín thác hơn.

Nếu bước vào năm mới với tâm hồn biết cầu nguyện và tạ ơn, ta sẽ không sống trong lo âu, nhưng trong hy vọng.

3. “Phúc thay…”-Con đường hạnh phúc năm mới (Mt 5,1-10)

Tin Mừng hôm nay là Tám Mối Phúc Thật. Thế gian thường nghĩ hạnh phúc là giàu có, quyền lực, nổi tiếng. Nhưng Đức Giêsu lại công bố:

- Phúc cho ai có tâm hồn nghèo khó.

- Phúc cho ai hiền lành.

- Phúc cho ai xây dựng hòa bình.

- Phúc cho ai bị bách hại vì sống công chính.

Đó là một nghịch lý. Nhưng chính nghịch lý này mở ra con đường hạnh phúc thật.

Bước vào năm Bính Ngọ, chúng ta có thể đặt nhiều mục tiêu: làm ăn phát đạt hơn, gia đình ổn định hơn, bản thân thành công hơn. Tất cả đều tốt. Nhưng Lời Chúa mời gọi chúng ta đặt một mục tiêu cao hơn: Trở nên người có phúc trước mặt Chúa.

Nếu năm mới này tôi sống hiền lành hơn, bao dung hơn, biết cảm thông với người đau khổ, biết tha thứ nhiều hơn thì đó là một năm thành công thực sự.

4. Giao thừa-khoảnh khắc của tín thác

Giao thừa là ranh giới mong manh giữa cái đã qua và cái chưa tới. Năm cũ đã khép lại, ta không thể thay đổi. Năm mới chưa đến, ta chưa biết điều gì đang chờ đợi. Nhưng có một điều chắc chắn: Thiên Chúa vẫn ở đó. Ngài đã ở với ta trong năm cũ, và Ngài sẽ đi cùng ta trong năm mới.

Ước gì đêm nay, mỗi người dâng lên Chúa:

- Một lời xin lỗi vì những thiếu sót.

- Một lời tạ ơn vì muôn ơn lành.

- Một lời phó thác cho năm Bính Ngọ 2026.

Xin Chúa tươi nét mặt nhìn đến gia đình chúng ta. Xin cho chúng ta biết vui luôn, cầu nguyện không ngừng và tạ ơn trong mọi hoàn cảnh. Và xin cho năm mới này trở thành một năm của những con người “có phúc” vì biết sống theo Tin Mừng. Amen.

SUY NIỆM 13:

Trong không gian linh thiêng của giờ phút Giao Thừa năm Bính Ngọ 2026, khi bánh xe thời gian chuyển mình bước sang những khởi đầu mới, Lời Chúa hôm nay như một nhịp cầu nối kết giữa lòng biết ơn quá khứ và niềm hy vọng tương lai.

1. Lời Chúc Lành Từ Thiên Chúa (Ds 6,22-27)

Bài đọc thứ nhất nhắc lại công thức chúc lành cổ xưa nhất trong Kinh Thánh. Thiên Chúa không chỉ đứng xa quan sát, Ngài muốn "ghé mắt nhìn" và "gìn giữ" chúng ta.

- Sự bình an (Shalom): Trong tiếng Do Thái, bình an không chỉ là vắng bóng chiến tranh, mà là sự sung túc, trọn vẹn về cả thể xác lẫn tâm hồn.

- Ánh sáng tôn nhan: Bước vào năm mới Bính Ngọ, năm của con Ngựa với biểu tượng của sự mạnh mẽ, tốc độ-chúng ta cần "ánh sáng tôn nhan Chúa" soi dẫn để không lạc bước trên những cung đường vội vã của cuộc đời.

2. Thái Độ Sống Của Người Kitô Hữu (1 Tx 5,16-26.28)

Thánh Phaolô đưa ra một "bản chỉ dẫn" ngắn gọn nhưng đầy thách thức cho năm mới:

- Vui mừng luôn mãi: Không phải vì đời không có khổ đau, mà vì biết Chúa đang hiện diện.

- Cầu nguyện không ngừng: Để giữ sợi dây liên lạc với nguồn sống.

- Tạ ơn trong mọi hoàn cảnh: Đây là chìa khóa mở cánh cửa hạnh phúc. Tạ ơn khi thành công và cả khi gặp thử thách, vì tất cả đều là hồng ân.

3. Hiến Chương Nước Trời: Tám Mối Phúc (Mt 5,1-10)

Trong khi thế gian chúc nhau "Tiền vô như nước", Chúa Giêsu lại bắt đầu năm mới bằng việc chúc phúc cho những người: nghèo khó, hiền lành, sầu khổ, khát khao công chính...

- Hạnh phúc đích thực: Chúa định nghĩa lại sự may mắn. Năm Bính Ngọ, người ta thường mong đợi sự bứt phá và rực rỡ, nhưng Tin Mừng nhắc ta rằng giá trị bền vững nằm ở chiều sâu của tâm hồn và sự bình an nội tâm.

- Sống tinh thần "Ngựa": Nếu con ngựa tượng trưng cho sự dấn thân, hãy để sự dấn thân đó hướng về việc xây dựng hòa bình và thực thi lòng thương xót.

Sứ điệp cho năm mới Bính Ngọ 2026

Năm mới không chỉ là thay đổi một con số trên tờ lịch, mà là một cơ hội để làm mới tâm hồn.

- Gác lại âu lo: Hãy để quá khứ cho lòng thương xót của Chúa.

- Sống trọn vẹn: Đón nhận hiện tại bằng sự lạc quan của người có đức tin.

- Lan tỏa phúc lành: Hãy trở thành "lời chúc lành" cho những người chúng ta gặp gỡ trong suốt 365 ngày tới.

"Nguyện chúc bạn một năm mới không chỉ tràn đầy năng lượng như mãnh thú Bính Ngọ, mà còn dịu hiền và thanh thản trong vòng tay quan phòng của Thiên Chúa."

MỒNG MỘT TẾT: CẦU BÌNH AN CHO NĂM MỚI

St 1,14-18; Pl 4,4-8; Mt 6,25-34

SUY NIỆM 1:

Chuyện kể: Có một gia đình sống giữa khu phố, vào một đêm nọ người trong nhà sơ ý làm rớt cây đèn dầu, căn nhà bốc cháy dữ dội, cha mẹ con cái vội vã chạy ra ngoài sân và đành đứng bất lực nhìn ngọn lữa thiêu rụi mái ấm của họ.

Bổng mọi người chợt nhận ra còn thiếu mất một đứa con bé nhất trong nhà. Thì ra trong lúc cậu bé chạy với mọi người, nhưng chưa ra tới cửa thấy lửa cháy dữ quá, cậu bé sợ hãi nên chạy trở lại lên lầu. Lửa phừng phừng cao vút tứ phía. Đang lúc cả gia đình hốt hoảng, không biết phải làm sao để cứu cậu bé chỉ mới 5 tuổi này. Thì bổng nhiên cửa sổ trên tầng lầu mở toang và cậu bé ló ra nhìn xuống kêu khóc in ỏi.

Từ dưới sân cha cậu bé gọi lớn tên con rồi nói: con nhảy xuống đây!

Cậu bé chỉ thấy bên dưới toàn khói và lửa mù mịt, nhưng cậu nghe rõ tiếng cha kêu mình nên liền trả lời: Ba ơi! Con không thấy ba đâu hết!

Người ba liền trả lời giọng cương quyết: Con cứ nhảy đi! Có ba trông thấy con là đủ rồi.

Nghe lời cha, cậu bé leo lên thành cửa sổ và lều mình nhảy xuống. Mọi người la lên kinh hãi vì lo sợ cho mạng sống của cậu. Nhưng cậu đã rơi đúng vào vòng tay yêu thương của cha mình một cách an toàn.

Sau này nhiều năm, người quen trong khu phố ai gặp cậu bé cũng tò mò hỏi: sao hôm ấy cháu liều thế? Lỡ rơi không đúng vòng tay của ba cháu thì sao?

Cậu hồn nhiên trả lời: Cháu cũng không biết nữa, nhưng khi ấy cháu nghe tiếng kêu của ba cháu, tự nhiên cháu không sợ nữa. Cháu tin ba cháu không bao giờ để cho cháu té chết đâu.

Tựa như tiếng gọi của người cha trong câu chuyện trên, Tin Mừng của ngày đầu Năm Mới hôm nay, Đức Giê-su cũng mời gọi các môn đệ và chúng ta đừng quá lo lắng về đời sống cho bản thân, nhưng hãy tin cậy vào tình thương quan phòng của Thiên Chúa bằng cách nêu lên những dấu chỉ cụ thể cho chúng ta thấy mà vững tin:

- Một là “loài chim trời không gieo không gặt, nhưng Cha trên trời vẫn nuôi sống chúng”.

- Hai là “về việc sống lâu thì dù lo lắng cũng không thể kéo dài đời mình thêm một vài gang tấc!”

- Ba là “về cơm ăn áo mặc: Như loài hoa huệ ngoài đồng không kéo sợi may mặc, thế mà Cha trên trời vẫn cho chúng mặc áo đẹp hơn long bào của vua Sa-lo-mon vinh hoa tột bậc.”

Chim trời chẳng đáng giá một đồng; hoa đồng cỏ nội sớm nở chiều tàn vậy mà Cha trên trời còn chăm sóc cho như thế, phương chi là loài người chúng ta được dựng nên giống hình ảnh Chúa và là con cái của Người nên đáng giá muôn phần, chẳng lẽ lại không được Thiên Chúa quan phòng gìn giữ hay sao? Chính vì thế mà Chúa Giêsu mới khẳng định: "Vậy đừng quá lo lắng về ngày mai. Ngày mai cứ để ngày mai lo. Ngày nào có cái khổ của ngày đó".

Mặc dù Chúa bảo chúng ta “đừng quá lo lắng”, nhưng không có nghĩa là chúng ta “không cần lo liệu”. Người biết lo liệu được xem là người khôn ngoan. Vì có lần Chúa đã nói: “Quả thế, ai trong anh em muốn xây một cái tháp, mà trước tiên lại không ngồi xuống tính toán phí tổn, xem mình có đủ để hoàn thành không? Kẻo lỡ ra, đặt móng rồi mà không có khả năng làm xong, thì mọi người thấy vậy sẽ lên tiếng chê cười mà bảo: ‘Anh ta đã khởi công xây, mà chẳng có sức làm cho xong việc’. Hoặc có vua nào đi giao chiến với một vua khác, mà trước tiên lại không ngồi xuống bàn tính xem mình có thể đem một vạn quân ra, đương đầu với đối phương dẫn hai vạn quân tiến đánh mình chăng? Nếu không đủ sức, thì khi đối phương còn ở xa, ắt nhà vua đã phải sai sứ đi cầu hòa”. (Lc 14,28).

Ơn lo liệu không chỉ là sự nỗ lực do lý trí của con người mà còn là ơn ban của Chúa Thánh Thần nữa. Bởi thế khi traon ban bí tích Thêm Sức ĐGM đã đặt tay lên đầu thụ nhân mà đọc lời nguyện xin : “Lạy Chúa, xin ban Chúa Thánh Thần, Đấng an ủi đến trong những người này. Xin ban cho những người này thần trí khôn ngoan và thông hiểu; thần trí lo liệu và sức mạnh; thần trí suy biết và đạo đức; xin ban cho người này đầy ơn kính sợ Chúa. Nhờ Đức Kitô, Chúa chúng con”.

Dẫu rằng chim trời không phải vất vả gieo gặt như loài người, nhưng chúng cũng phải bay đi đó đây để tìm mồi. Hoa huệ ngoài đồng tuy không phải cất công dệt may nhưng chúng cũng phải đâm rễ tìm chất bổ dưỡng để hút lấy. Nên ta cần phải tránh thái độ lười biếng vô trách nhiệm. Do đó Chúa Giêsu mới xác định cho ta biết: "Ngày nào có cái khổ của ngày ấy" (Mt 6,34). Nghĩa là Chúa muốn chúng ta phải chịu khó làm việc mà lo cho bản thân, gia đình và xã hội; phải biết tích cực góp phần mình để làm cho môi trường sống ngày thêm an toàn sạch đẹp, cho thế giới này trở nên đáng sống hơn. Do vậy mà ngay từ khi dựng loài người, Thiên Chúa đã trao ban nhiệm vụ cho Ađam và Eva bổn phận canh tác trái đất và làm chủ vạn vật. Trong dụ ngôn về những nén bạc (x. Mt 25,15-25), Chúa Giêsu cũng đã đòi mỗi đầy tớ phải sinh lợi cho chủ gấp đôi các nén bạc được trao, chứ không được mang đi chôn giấu. Như vậy là Chúa không chấp nhận cho chúng ta quá lo lắng về vật chất, cơm ăn áo mặc và xem nó như là cùng đích của đời mình.

Là người con Chúa một mặt chúng ta phải quan tâm đến những giá trị trần gian, vật chất, tuy nhiên chúng ta đừng bao giờ xem chúng là quan trọng hơn Nước Thiên Chúa. Người đời thường coi tiền bạc vật chất là số một và có khả năng giải quyết được mọi vấn đề của con người. Nhưng thực tế chứng minh cho thấy suy nghĩ ấy là sai lầm. Thực ra tiền bạc của cải là phương tiện cần thiết để giúp con người có đời sống tốt hơn như người ta thường hay nói: “Phú quý sinh lễ nghĩa, bần cùng sinh đạo tặc”. Nhưng tiền bạc của cải tự nó không mang lại hạnh phúc. Nó chỉ hữu dụng khi chúng ta biết dùng nó như phương tiện, như đầy tớ của chúng ta. Nhưng một khi nó biến thành ông chủ thì nó sẽ bắt chúng ta phải phụng sự nó như một đầy tớ bằng bất cứ giá nào.

Tóm lại: chúng ta cần tránh thái độ ỷ lại vào tình thương và quyền năng của Thiên Chúa nhưng phải biết chủ động tích cực cộng tác với hết khả năng Chúa ban và không quên xin ơn Chúa Thánh thần soi sáng hướng dẫn những hoạt động của chúng ta trong cuộc sống thường ngày. Bởi người xưa đã dạy: “Tận nhân lực, mới tri thiên mệnh”, hay: “đừng ngồi đó mà nguyền rủa bóng tối, nhưng hãy thắp sáng lên ngọn đèn”.

Xin chúng ta luôn biết phó thác đời mình trong bàn tay uy quyền và yêu thương của Chúa trong năm mới này với lòng tin tưởng cậy trông. Và xin Chúa cũng thương ban bình an và chúc lành cho tất cả chúng con. Amen.

SUY NIỆM 2:

Từ dưới sân cha cậu bé gọi lớn tên con rồi nói: con nhảy xuống đây!

Cậu bé chỉ thấy bên dưới toàn khói và lửa mù mịt, nhưng cậu nghe rõ tiếng cha kêu mình nên liền trả lời: Ba ơi! Con không thấy ba đâu hết!

Người ba liền trả lời giọng cương quyết: Con cứ nhảy đi! Có ba trông thấy con là đủ rồi.

Sau này nhiều năm, người quen trong khu phố ai gặp cậu bé cũng tò mò hỏi: sao hôm ấy cháu liều thế? Lỡ rơi không đúng vòng tay của ba cháu thì sao?

- Một là “loài chim trời không gieo không gặt, nhưng Cha trên trời vẫn nuôi sống chúng”.

- Hai là “về việc sống lâu thì dù lo lắng cũng không thể kéo dài đời mình thêm một vài gang tấc!”

Chim trời chẳng đáng giá một đồng; hoa đồng cỏ nội sớm nở chiều tàn vậy mà Cha trên trời còn chăm sóc cho như thế, phương chi là loài người chúng ta được dựng nên giống hình ảnh Chúa và là con cái của Người nên đáng giá muôn phần, chẳng lẽ lại không được Thiên Chúa quan phòng gìn giữ hay sao? Chính vì thế mà Chúa Giêsu mới khẳng định: "Vậy đừng quá lo lắng về ngày mai. Ngày mai cứ để ngày mai lo. Ngày nào có cái khổ của ngày đó".

Ơn lo liệu không chỉ là sự nỗ lực do lý trí của con người mà còn là ơn ban của Chúa Thánh Thần nữa. Bởi thế khi traon ban bí tích Thêm Sức ĐGM đã đặt tay lên đầu thụ nhân mà đọc lời nguyện xin : “Lạy Chúa, xin ban Chúa Thánh Thần, Đấng an ủi đến trong những người này. Xin ban cho nhứng người này thần trí khôn ngoan và thông hiểu; thần trí lo liệu và sức mạnh; thần trí suy biết và đạo đức; xin ban cho người này đầy ơn kính sợ Chúa. Nhờ Đức Kitô, Chúa chúng con.”

Là người con Chúa một mặt chúng ta phải quan tâm đến những giá trị trần gian, vật chất, tuy nhiên chúng ta đừng bao giờ xem chúng là quan trọng hơn Nước Thiên Chúa. Người đời thường coi tiền bạc vật chất là số một và có khả năng giải quyết được mọi vấn đề của con người. Nhưng thực tế chứng minh cho thấy suy nghĩ ấy là sai lầm. Thực ra tiền bạc của cải là phương tiện cần thiết để giúp con người có đời sống tốt hơn như người ta thường hay nói: “Phú quý sinh lễ nghĩa, bần cùng sinh đạo tặc”. Nhưng tiền bạc của cải tự nó không mang lại hạnh phúc. Nó chỉ hữu dụng khi chúng ta biết dùng nó như phương tiện, như đầy tớ của chúng ta. Nhưng một khi nó biến thành ông chủ thì nó sẽ bắt chúng ta phải phụng sự nó như một đầy tớ bằng bất cứ giá nào.

SUY NIỆM 3:

Buổi sáng Minh Niên, một thời điểm thánh thiêng của dòng thời gian. Năm...đã qua, năm mới... vừa tới. Một thời gian mới với nhiều mộng ước. Tốt đẹp, cao cả có, quảng đại xả kỷ có thể nhiều và ích kỷ vụ lợi cũng không thiếu. Nhưng dù gì đi nữa thì một vài ngày đầu xuân rất cần phải là những ngày của sự may lành, ít là trong nguyện ước, dành cho nhau và cho chính bản thân mình. Hết đi tết tạ các ân nhân, các đấng bậc sinh thành hay đấng vị vọng trong đạo lẫn ngoài đời, thì lại đi chúc tuổi, mừng xuân nhau. Nhà thơ Tú Xương, một thi nhân nhiều tài và cũng không thiếu tật đã cất lời:

Lẳng lặng mà nghe nó chúc nhau.

Chúc nhau trăm tuổi bạc đầu râu.

Phen này ông quyết đi buôn cối.

Thiên hạ khối đứa thích ăn trầu. Thi nhân hứng chí tiếp:

Lẳng lặng mà nghe nó chúc sang, chúc giàu…

Phúc, lộc, thọ, quả là những điều thường tình mà con người vốn khao khát kiếm tìm, bất kể già trẻ, lớn bé, hay sang hèn. Và đó cũng là nội dung lời Chúa qua hai bài đọc thứ nhất và thứ hai ngày Lễ Minh Niên (mẫu B).

Thiên Chúa phán qua miệng ngôn sứ Isaia: “Vì Giêrusalem, Ta sẽ hoan hỉ, vì dân Ta, Ta sẽ nhảy mừng. Nơi đây sẽ không còn nghe thấy tiếng than khóc kêu la. Nơi đây sẽ không còn trẻ sơ sinh chết yểu, và người già tuổi thọ không tròn. Vì trăm tuổi mà chết là vẫn còn chết trẻ”.

Ý định của Thiên Chúa qua bài đọc thứ hai đó là: Thiên Chúa đến ở với nhân loại và Người sẽ lau sạch nước mắt chúng ta. Sẽ không còn sự chết, không còn cảnh tang tóc, đau khổ.

Thánh ý của Chúa thế là đã rõ. Người muốn từng người, từng gia đình, từng tập thể quốc gia, dân tộc được an vui hạnh phúc, được sống và sống dồi dào. Thánh ý Thiên Chúa dành cho loài thọ tạo, cách riêng cho con người thì ba chữ phúc- lộc- thọ, hẳn chưa đủ đong đầy.

Một trong những quan niệm tương đối phổ biến trong dân gian xưa lẫn nay đó là: “mưu sự tại nhân, thành sự tại thiên”. Con người khao khát, mơ ước, toan tính đủ cách, đủ bề nhưng sự việc có thành tựu hay không là phải do ý trời. Bôn ba vất vả không qua mệnh trời. Tuy nhiên với sự mạc khải tròn đầy qua cuộc đời và lời giảng dạy của Chúa Kitô thì ta phải nói rằng: Mưu sự tại Thiên mà thành sự là tại nhân.

“Thiên Chúa yêu thế gian đến nỗi đã ban Con Một, để ai tin vào Con của Người, thì khỏi phải chết, nhưng được sống muôn đời” (Ga.3,16). Vấn đề còn lại là ở chúng ta, tạo vật có ý thức và tự do. Thành sự hay không là tại nhân loại chúng ta, là do bởi chính mỗi người chúng ta như lời thánh giáo phụ Âugustinô: “Thiên Chúa dựng nên tôi không cần có tôi, nhưng Người không thể cứu độ tôi mà không cần có tôi”.

Những lời Tin mừng chúng ta vừa nghe trong Thánh Lễ Minh Niên này chính là chìa khóa để chúng ta xây dựng hạnh phúc cho bản thân và tha nhân. Và điều này lại hiển lộ cách rõ nét qua cung cách sống của chúng ta trong ba ngày đầu xuân mới.

Nếu nhìn dưới khía cạnh tiêu cực tức là tránh, kiêng thì ba ngày đầu xuân người ta thường tránh gây những điều xúi quẩy cho nhau. Dù có bực mình lắm những vẫn nín nhịn. Dù có khó chịu những vẫn không để sự gì chẳng hay xảy ra. Có thể có một vài sự kiêng kỵ mang nét mê tín nhưng dẫu sao nó cũng nhắc nhớ chúng ta lời của Khổng Phu Tử và Lời trích sách Tobia là: “Kỷ sở bất dục vật ư thi nhân”. Điều gì ta không muốn kẻ khác làm cho mình thì đừng làm cho tha nhân.

Chúa Kitô lại dẫn chúng ta đến chiều kích tích cực đó là “điều gì anh em muốn người ta làm cho mình thì hãy làm điều ấy cho tha nhân” (x.Mt 7,12). Tích cực làm cho nhau những điều tốt đẹp mà lòng mong người khác làm cho mình. Chúng ta rất có thể thực hiện điều này trong ba ngày đầu xuân. Tuy nhiên, sự thường chúng ta chỉ thực hiện những điều ấy cho người mình thương, cho người mình thân hay cho người mình dễ gần hay thích gần vì họ quyền cao chức trọng.

Chúa Giêsu đòi hỏi chúng ta phải đi xa hơn thế. Phải nên trọn lành như Thiên Chúa là Cha chúng ta ở trên trời, Đấng cho mưa rơi đều xuống trên người lành lẫn kẻ bất lương, cho mặt trời lên soi sáng người lành thánh lẫn tội nhân.

Mưu sự tại thiên-Thành sự tại nhân. Ước gì những tâm tình tốt đẹp trong các ngày đầu xuân cứ mãi kéo dài suốt cả năm. Đó là không chỉ kiêng tránh những điều không hay, không may cho tha nhân mà còn tích cực dệt xây những điều tốt đẹp cho nhau, cho những người kém may mắn, cho cả những người đang thù hận chúng ta, bách hại chúng ta.

Chúng ta đã bước vào năm mới Âm lịch, năm Bính Ngọ,

Ngọ đứng thứ 7 trong chu kỳ mười hai con giáp (Tí, Sửu, Dần, Mẹo, Thìn, Tỵ, Ngọ…).

Nước ta và Trung Quốc theo lịch âm, lịch mặt trăng theo phép thập can và thập nhị chi.

Thập can có: Giáp, Ất, Bính, Đinh, Mậu, Kỷ, Canh, Tân, Nhâm, Quý.

Thập nhị chi có 12 được tượng hình với 12 con vật: Tí (chuột), Sửu (trâu), Dần (hổ), Mão (mèo), Thìn (rồng), Tị (rắn), Ngọ (ngựa), Mùi (dê), Thân (khỉ), Dậu (gà), Tuất (chó) và Hợi (lợn).

Mười hai chi đi với mười can thành tên mỗi năm theo chu kỳ 10 năm là một vòng, và 6 vòng là 60 năm thành một giáp.

Năm nay là năm Ngọ tức năm Ngựa, lấy hình ngựa làm chủ cho năm.

Năm Âm lịch được tính vào ngày Đông chí mà ngày Đông chí thường rơi vào tháng 11, nên tháng 11 là tháng Tí, cho nên tháng ngọ là tháng 5 âm lịch. Và giờ ngọ là từ 11 giờ đến 1 giờ trong ngày, bởi lẽ canh 3 từ 23h- 01h sáng thuộc giờ Tí, thì giờ Sửu là từ 1h-3h, giờ Dần từ 3h-5h, giờ Mão từ 5h-7h, giờ Thìn là từ 7h-9h, giờ Tỵ là 9h-11h. Nên giờ Ngọ là 11h-1h

Trong văn hóa Á Đông, Ngọ là một con vật biểu tượng của sức mạnh, trung thành và kiên vững.

Bước vào năm mới, năm con ngựa, chúng ta cùng xin Chúa ban cho ta mạnh mẽ trong đức tin, kiên vững trong đức cậy và trung thành trong đức mến.

Xin mượn lời của thi sĩ Tế Xương để kết những dòng chia sẻ đầu năm mới:

Bắt chước ai ta chúc mấy lời:

Chúc cho khắp hết ở trong đời,

Vua, quan, sĩ, thứ, người muôn nước,

Sao được cho ra cái giống người.

Dĩ nhiên là chúc nhau sống sao cho ra cái giống người được tạo thành vốn dĩ là hình ảnh của Thiên Chúa, Đấng là Tình Yêu. Tình yêu được hiện thực nơi những con người biết sống yêu thương, liên đới với nhau bằng cả tinh thần lẫn vật chất, bằng cả tâm hồn lẫn thể xác; yêu thương chia sẻ cho nhau không chỉ những điều thiện hảo ở đời này mà còn cả hạnh phúc vĩnh cửu muôn đời mai sau. (St).

SUY NIỆM 4: Câu chuyện: TÁI ÔNG THẤT MÃ, AN TRI HỌA PHÚC

Sách Hoài Nam Tử có ghi lại một câu chuyện dạy đời như sau:

Một ông lão ở gần biên giới giáp với nước Hồ phía Bắc nước Tàu, gần bên Trường thành có nuôi một con ngựa. Một hôm con của ông lão dẫn ngựa ra gần biên giới cho ăn cỏ, vì lơ đễnh nên con ngựa vọt chạy qua nước Hồ mất dạng. Những người trong xóm nghe tin đến chia buồn với ông lão. Ông lão rất bình tỉnh nói: Biết đâu con ngựa chạy mất ấy sẽ đem lại điều tốt cho tôi.

Vài tháng sau, con ngựa chạy mất ấy quay trở về, dẫn theo một con ngựa của nước Hồ, cao lớn và mạnh mẽ. Người trong xóm hay tin liền đến chúc mừng ông lão và nhắc lại lời ông lão đã nói trước đây. Ông lão không có vẻ gì vui mừng, nói: Biết đâu việc được ngựa Hồ nầy sẽ dẫn đến tai họa cho tôi.

Quả nhiên con trai của ông lão rất thích cưỡi ngựa, thấy con ngựa Hồ cao lớn mạnh mẽ thì thích lắm, liền nhảy lên lưng cỡi nó chạy đi. Con ngựa Hồ chưa thuần nết, chưa quen người nên nhảy loạn lên, con ông lão bị ngựa Hồ hất xuống đất, bị té gãy một xương đùi thành ra què chân chịu cảnh tật nguyền. Người trong xóm vội đến chia buồn với ông lão, thật không ngờ con ngựa không tốn tiền mua nầy lại gây ra tai họa cho con trai của ông lão như thế. Ông lão thản nhiên nói: Xin các vị chớ lo lắng cho tôi, con tôi bị ngã gãy chân, tuy bất hạnh đó, nhưng biết đâu nhờ họa nầy mà lại được phúc đó.

Một năm sau, nước Hồ kéo quân sang xâm lấn Trung nguyên. Các trai tráng trong vùng biên giới đều phải sung vào quân ngũ chống ngăn giặc Hồ. Quân Hồ thiện chiến, đánh tan đạo quân mới gọi nhập ngũ, các trai tráng đều bị tử trận, riêng con trai ông lão vì bị què chân khỏi phải đi lính, nên còn sống sót.

- Nội dung Tin Mừng ngày đầu Năm Mới:

Tin Mừng thánh lễ ngày đầu Năm Mới hôm nay, Đức Giê-su đã dạy môn đệ đừng quá lo lắng về đời sống cho bản thân nhưng phải tin cậy vào tình thương quan phòng của Thiên Chúa qua ba ví dụ cụ thể như sau: Một là loài chim trời không gieo không gặt nhưng chúng vẫn được Cha trên trời nuôi sống. Về việc sống lâu thì dù có lo lắng cũng không thể kéo dài đời mình thêm một vài gang tấc! Về cơm ăn áo mặc: Như loài hoa huệ ngoài đồng không kéo sợi may mặc, thế mà Cha trên trời vẫn cho chúng mặc đẹp hơn vua Sa-lo-mon vinh hoa tột bậc.

Từ đó Đức Giê-su dạy các môn đệ phải biết phó thác cậy trông vào tình thương quan phòng của Thiên Chúa: Nếu loài chim trời chẳng đáng giá bao nhiêu, và loài hoa đồng nội sớm nở tối tàn mà Cha trên trời còn chăm sóc như thế, phương chi con cái loài người đáng giá hơn muôn phần lại không được Thiên Chúa quan phòng gìn giữ hay sao? Và Đức Giê-su kết luận: "Vậy đừng quá lo lắng về ngày mai. Ngày mai cứ để ngày mai lo. Ngày nào có cái khổ của ngày đó".

- Về sự quan phòng của Thiên Chúa:

Ngày nay chúng ta cũng có muôn ngàn nỗi lo chính đáng: Người làm cha mẹ thì lo sao cho gia đình có cái ăn cái mặc hằng ngày, lo căn nhà đang ở khỏi dột khi mùa mưa đến, lo cho con cái học hành tử tế, lo cho người nhà mắc bệnh được có tiền để khám bệnh uống thuốc, lo giá cả tiêu dùng không bị tăng vọt, lo mùa màng ngoài đồng không bị thất bát do nắng hạn, sâu rầy hay lũ lụt... Những nỗi lo như thế phát xuất từ trách nhiệm của mỗi người chúng ta và đều chính đáng đúng theo thánh ý của Thiên Chúa.

- Phải tránh thói ỷ lại lười biếng và vô trách nhiệm:

Chim trời tuy không phải vất vả gieo gặt như loài người, nhưng chúng cũng phải bay đi đó đây để tìm mồi. Hoa huệ ngoài đồng tuy không phải dệt may nhưng cũng phải đâm rễ tìm chất bổ dưỡng. Đàng khác chính Đức Giê-su đã nói: "Ngày nào có cái khổ của ngày ấy" (Mt 6,34).

Không những Đức Giê-su không muốn chúng ta lười biếng vô trách nhiệm, mà còn muốn ta phải chịu khó làm việc để góp phần làm cho môi trường ta đang sống, cho thế giới này ngày một tốt đẹp hoàn thiện hơn. Ngay từ khi dựng nên loài người, Thiên Chúa đã ra lệnh cho họ phải canh tác trái đất và làm chủ vạn vật. Trong dụ ngôn về những nén bạc (x. Mt 25,15-25), Đức Giê-su đã đòi mỗi đầy tớ phải làm lợi cho chủ gấp đôi các nén bạc được trao, chứ không phải đem đi chôn giấu. Như vậy, chúng ta có bổn phận phải lo lắng, tiên liệu cho tương lai. Điều Chúa không chấp nhận là quá lo lắng về đời sống vật chất, coi nó là cùng đích đời mình.

- Tiên vàn phải lo tìm kiếm Nước Thiên Chúa:

Người môn đệ Đức Giê-su phải coi trọng nước Thiên Chúa. Những điều khác cũng cần phải quan tâm, nhưng không được coi chúng hơn Nước Thiên Chúa. Thường người ta coi tiền bạc vật chất là ưu tiên số một và có khả năng giải quyết được mọi vấn đề của con người. Nhưng thực tế chứng minh suy nghĩ ấy là sai lầm. Thực ra tiền bạc của cải là phương tiện cần giúp con người có đời sống tốt hơn như người ta thường nói: “Phú quý sinh lễ nghĩa, bần cùng sinh đạo tặc”. Nhưng của cải tự nó không mang lại hạnh phúc. Nó chỉ tốt khi chúng ta biết dùng nó như phương tiện, như đầy tớ của chúng ta. Nhưng tên đầy tớ tiền bạc này lại rất có uy, rất dễ biến thành ông chủ lúc nào không biết. Khi nó đã nắm quyền làm chủ, nó sẽ bắt chúng ta phải phụng sự nó với bất cứ giá nào.

Ưu tiên tìm nước Thiên Chúa là phải chịu khó làm việc với hết khả năng, tìm kiếm đối sách và nhìn xa trông rộng để giải quyết các vấn đề mới phát sinh theo khả năng của mình. Cần tránh thái độ ỷ lại vào tình thương và quyền năng của Thiên Chúa. Khi gặp sự khó chúng ta tránh thái độ thụ động, nhưng phải biết chủ động xin ơn Thánh thần soi sáng để tìm ra cách giải quyết theo gương mẫu và lời dạy của Đức Giê-su trong Tin Mừng. Cần theo lời người xưa dạy: “Hãy làm hết sức mình, rồi trời sẽ giúp”, hoặc : “Hãy thắp sáng lên ngọn đèn, chứ đừng ngồi đó mà nguyền rủa bóng tối”.

- Lời cầu:

Lạy Chúa Giê-su. Hôm nay Chúa đã dạy chúng con phải biết ưu tiên tìm kiếm Nước Thiên Chúa và sự công chính, còn những thứ khác như ăn gì mặc gì, thì phó thác vào tình thương quan phòng của Cha trên trời. Xin cho chúng con ý thức rằng: “Đồng tiền chính là đầy tớ tốt nhưng lại là ông chủ xấu”. Nhờ biết sử dụng đồng tiền phục vụ cho Nước Chúa và phục vụ tha nhân, mà chúng con sẽ có sự bình an trong tâm hồn và sẽ nên chứng nhân trước mặt người đời, xây dựng một thế giới mới tốt đẹp là Nước Trời đời sau. Amen.

SUY NIỆM 5: HÌNH ẢNH HƯỚNG TÂM HỒN VỀ MÙA XUÂN MỚI

Hằng năm hầu như mọi dân tộc trên vũ trụ đều có lễ hội mừng Xuân mới tùy theo tập tục văn hóa riêng của mỗi dân tộc đất nước, cùng cả cung cách đón mừng mùa Xuân cũng khác nhau. Thật là một bức tranh văn minh, văn hóa sống động muôn mầu sắc trong công trình vũ trụ thiên nhiên.

Hình ảnh nếp sống tâm linh hướng về mùa Xuân mới có thể như thế nào?

Kinh Thánh nơi sách Khải Huyền của Thánh Gioan có đoạn diễn tả: “Bấy giờ tôi thấy trời mới đất mới, vì trời cũ đất cũ đã biến mất, và biển cũng không còn nữa.“ (Kh 21, 1). Và Thiên Chúa phán: “này đây ta đổi mới mọi sự“ (Kh 21,5).

Mùa Xuân năm mới về trên trần gian, mang đến không khí mới cho đất trời. Và qua đấy lòng con người cũng rạo rực bừng lên niềm vui mới.

- Niềm vui mới bừng lên trong lòng chúng ta không chỉ vì không khí mới mùa Xuân, nhưng còn có gắn bó mật thiết với cung cách sống đức tin nữa. Ta tin nhận rằng trời đất, bốn mùa thời gian ngày giờ năm tháng, thức ăn nước uống cùng cơ hội sống ở đời là do Thiên Chúa, Trời Cao ban tặng.

Con người chúng ta là người đón nhận và cùng là người quản lý gìn giữ những gia tài cao cả châu báu đó!

- Niềm vui mới bừng lên trong lòng dịp mùa Xuân năm mới còn nằm trong mối tương quan tình người với nhau nữa.

Theo tập tục đời sống xã hội con người, những ngày đầu mùa Xuân năm mới, bên tây hay bên ta, hầu như ở mọi nền văn hóa của các dân tộc, đều là những ngày „thiêng liêng“ của và cho gia đình. Trong những ngày này con cháu thường tụ tập về bên Ông Bà Cha Mẹ cám ơn nhau, cùng mừng tuổi nhau, và nói với nhau lời cầu chúc tốt đẹp may lành cho đời sống trong Năm Mới.

Một nếp sống đạo đức văn hóa lòng hiếu thảo chan chứa tình người!

- Niềm vui mới bừng lên trong lòng vào mùa Xuân năm mới với nhiều Bạn Trẻ là bước khởi đầu đang bước vào ngưỡng cửa đời sống, cùng hòa chung vào nhịp sống học hành làm việc phát triển xây dựng xã hội với những người cùng trang lứa, cùng ngành nghề, cùng sở thích, cùng hướng đi đích điểm, cùng niềm tin tôn giáo.

Nhịp điệu đời sống thời gian năm mới giúp họ khám phá ra hình ảnh: tôi không một mình, mà còn có những người khác chung quanh nữa.

Mùa Xuân năm mới là cơ hội tốt cho họ sống vươn lên tiến về ngày mai!

- Niềm vui mới bừng lên trong lòng mùa Xuân mới không chỉ do không khí đất trời mang đến, nhưng còn do con người góp phần vào nữa. Khi lòng con người đón nhận ân đức mùa Xuân do Chúa Xuân trao tặng và tiếp tục chia sẻ mang đến cho người khác mùa Xuân tình người sự an ủi giúp đỡ. Chúng ta không giữ lại chỉ cho riêng mình, cho riêng gia đình mình những qùa tặng mùa Xuân đó. Niềm vui mùa Xuân năm mới cho mình và cho người. Một nếp sống bác ái tình liên đới.

- Niềm vui mới bừng lên trong lòng mùa Xuân mới không chỉ riêng cho người còn đang sống trên đường lữ hành nơi trần gian, nhưng cũng còn cho cả những người đã từ gĩa ra đi bước sang con đường đời sống bên kia thế giới.

Vui hưởng không khí mùa Xuân mới, nhưng người còn trên trần gian vẫn luôn hằng nhớ đến họ với lòng ngậm ngùi thương cảm về những ân tình, những mắc nợ nhau, cùng những kỷ niệm thân yêu vui buồn ngày xưa đã cùng chung sống trải qua với nhau

- Niềm vui mùa Xuân mới với lòng biết ơn cho người thân yêu đã thành người thiên cổ.

Lm. Daminh Nguyễn Ngọc Long

SUY NIỆM 6:

Mùng Một Tết Bính Ngọ 2026 mang đến một bầu khí hy vọng về sự khởi đầu mới. Các bài đọc Lời Chúa hôm nay mời gọi chúng ta chiêm ngắm trật tự của vũ trụ, sự quan phòng của Thiên Chúa và thái độ sống tin thác của người Kitô hữu.

1. Thiên Chúa Là Chủ Thời Gian (St 1,14-18)

Bài đọc sách Sáng Thế đưa ta về thuở khai thiên lập địa. Thiên Chúa tạo ra các tinh tú để phân định ngày tháng, mùa màng và năm dự.

- Trật tự và Ánh sáng: Thiên Chúa không để thế giới trong hỗn mang. Ngài thiết lập một trật tự tốt đẹp. Năm Bính Ngọ với hình ảnh con ngựa thường gợi lên sự luân chuyển nhanh chóng của thời gian. Lời

Chúa nhắc nhở rằng: Dù thời gian có trôi nhanh đến đâu, Thiên Chúa vẫn là Đấng làm chủ mọi khoảnh khắc.

- Món quà thời gian: Một năm mới là một "khoảng không gian" mới mà Chúa tặng ban để chúng ta viết tiếp câu chuyện tình yêu với Ngài và tha nhân.

2. Niềm Vui Và Sự Bình An (Pl 4,4-8)

Thánh Phaolô gửi đến một sứ điệp đầy phấn khởi cho ngày mùng Một Tết: "Anh em hãy vui luôn trong niềm vui của Chúa".

- Đừng lo lắng gì cả: Đây không phải là lời khuyên trốn tránh trách nhiệm, mà là lời mời gọi đặt niềm tin nơi Chúa qua lời cầu nguyện và van xin.

- Hướng về điều thiện mỹ: Giữa những xô bồ của cuộc sống, Phaolô khuyên ta hãy lấp đầy tâm trí bằng những gì là "chân thật, cao quý, chính trực, tinh tuyền". Đây chính là bí quyết để có một "vận thế" tốt nhất cho năm mới: một tâm hồn thanh thản.

3. Bài Học Từ Hoa Huệ Và Chim Trời (Mt 6,25-34)

Chúa Giêsu dùng những hình ảnh bình dị nhất để dạy ta về lòng tin thác.

- Ưu tiên cho Nước Trời: "Trước hết hãy tìm kiếm Nước Thiên Chúa và đức công chính của Người". Trong ngày đầu năm, khi mọi người thường chúc nhau sự giàu sang, thịnh vượng, Chúa lại mời gọi chúng ta tìm kiếm những giá trị vĩnh cửu.

- Sống cho hôm nay: "Ngày mai, cứ để ngày mai lo". Con ngựa (Bính Ngọ) luôn tiến về phía trước, nhưng Chúa muốn chúng ta đừng vì quá lo lắng cho tương lai mà quên mất sự hiện diện của Ngài trong giây phút hiện tại. Thiên Chúa, Đấng nuôi chim trời và mặc đẹp cho hoa cỏ, chắc chắn sẽ không bỏ rơi con cái Ngài.

Tâm tình sống cho năm mới Bính Ngọ

- Sống Phụng Sự: Như con ngựa bền bỉ trên đường dài, chúng ta hãy bền bỉ trong đức tin và việc thiện.

- Sống Tín Thác: Tập thói quen dâng mỗi ngày mới cho Chúa, tin rằng Ngài biết rõ mọi nhu cầu của ta.

- Sống Vui Tươi: Hãy để niềm vui Phục Sinh thấm đẫm trong từng lời chúc, nụ cười dành cho người thân và xóm giềng trong những ngày Xuân.

XUÂN TIN MỪNG-BÍNH NGỌ AN VUI

Tiễn năm cũ, lòng dâng lời tạ tội

Đón xuân này, môi nở nụ cười tươi

Bính Ngọ về, chân vững bước đường đời

Bởi có Chúa cùng đi trong vạn nẻo.

Chẳng lo lắng "hoa huệ gầy, chim héo"

Bởi Cha hiền hằng săn sóc sớm hôm

Dẫu đời thường còn những nỗi ưu phiền

Lòng vẫn ấm vì hồng ân trải lối.

Chúc gia đạo luôn khiêm nhường, thống hối

Hạnh phúc chân thành trong Tám Mối Phúc vinh

Chúc bạn bè sống trọn nghĩa hy sinh

Đem Tin Mừng soi sáng khắp nhân gian.

Như tuấn mã dấn thân chẳng ngại ngàn

Chạy trên đường công chính, đức tin sâu

Dù mai sau có dãi nắng dầm dầu

Vẫn tin thác nơi tình yêu Thiên Chúa.

Xuân hy vọng, xuân tình nồng thắm đượm

Chúc muôn người hưởng trọn một mùa vui

Bình an Chúa là quà tặng tuyệt vời

Cho Bính Ngọ... một năm trời thánh đức.

XUÂN HỒNG ÂN TRÊN HỌ ĐẠO SÓC TRĂNG

Khánh chúc Quý Cha bền tâm vững chí

Đời mục tử luôn rạng rỡ Tin Mừng

Như tuấn mã dấn thân chẳng ngại ngần

Dẫn đưa đoàn chiên về đồng cỏ xanh.

Gửi lời chúc đến Quý Sơ đạo hạnh

Mến Thánh Giá – tình tự hiến sắt son

Chúa Quan Phòng – lòng tin thác vẹn tròn

Là đuốc sáng soi tình yêu Thiên Chúa.

Chúc Hội đồng luôn nhiệt thành, hăng hái

Cùng hiệp hành, xây giáo xứ ấm êm

Bàn tay chung sức, tâm trí vững bền

Cho Họ đạo ngày thêm xinh tươi mãi.

Cùng Bà con khắp nẻo đường Sóc Trăng

Một năm mới tràn hồng ân, sức khỏe

Đời cơm áo dẫu còn nhiều dâu bể

Vẫn an lòng vì có Chúa ở cùng.

Bính Ngọ về, tiếng chuông giáo đường ngân

Mừng Xuân mới trong ân tình liên đới

Sóc Trăng ơi, một trang đời mở tới

Thánh đức, bình an, hạnh phúc muôn nhà.

Suy niệm 6:

Có một câu chuyện vui kể rằng: Một ông chủ nuôi một con ngựa rất đẹp. Nhưng khổ nỗi, con ngựa này hơi… “đạo đức”. Mỗi lần muốn nó chạy nhanh, ông chủ hô: “Chạy!”

- nó đứng yên. Hô: “Nhanh lên!”, nó vẫn từ từ.

Một hôm, có người bạn đến chơi, hỏi:

- Sao ngựa của anh hiền quá vậy?

Ông chủ đáp:

- À, vì nó chỉ nghe “lệnh thiêng liêng” thôi!

Người bạn thử lại gần và nói lớn:

- “Halleluia!”

Con ngựa phi đi như gió!

Ông chủ hốt hoảng chạy theo, la lớn:

- “Amen! Amen!”

Con ngựa lập tức đứng khựng lại!

Câu chuyện vui nhưng gợi cho chúng ta một điều: Con ngựa chạy rất nhanh, nhưng nếu không biết dừng đúng lúc, sẽ gây nguy hiểm. Có sức mạnh mà không có định hướng thì dễ lạc đường.

Năm nay là năm Bính Ngọ, năm con ngựa. Ngựa tượng trưng cho sức sống, sự tiến bước và bền bỉ. Nhưng Lời Chúa hôm nay nhắc chúng ta: không chỉ cần tiến nhanh, mà cần tiến đúng hướng; không chỉ cần sức mạnh, mà cần ánh sáng và niềm tin.

1. Bước đi dưới ánh sáng của Thiên Chúa

Bài đọc Sáng Thế cho chúng ta thấy Thiên Chúa tạo dựng mặt trời, mặt trăng để phân rẽ ngày đêm và làm dấu chỉ thời gian.

Thời gian không phải do con người làm ra. Mỗi năm mới là quà tặng Chúa ban. Ngày mồng Một, ta không chỉ chúc nhau “phát tài phát lộc”, mà còn dâng năm mới cho Đấng làm chủ thời gian.

Con ngựa có thể chạy rất nhanh, nhưng nếu trong đêm tối thì dễ vấp ngã. Cũng vậy, đời người nếu thiếu ánh sáng của Chúa thì dễ lạc hướng.

Đầu năm mới, điều quan trọng nhất không phải là chạy nhanh bao nhiêu, mà là đi trong ánh sáng nào.

2. Tiến bước trong niềm vui và bình an

Thánh Phaolô nhắn nhủ: “Anh em hãy vui luôn trong Chúa… Đừng lo lắng gì cả.”

Tết là ngày vui. Nhưng niềm vui Kitô hữu không chỉ là mâm cao cỗ đầy, mà là có Chúa ở cùng.

Chúa Giêsu trong Tin Mừng cũng nói: “Đừng lo lắng về ngày mai.”

Năm mới, ai cũng có những dự tính, nhưng cũng có nhiều nỗi lo: kinh tế, sức khỏe, tương lai con cái… Nếu để lo lắng điều khiển, chúng ta sẽ giống như con ngựa hoảng loạn – chạy mà không biết mình chạy đi đâu.

Chúa không bảo chúng ta ngồi yên, nhưng dạy ta: “Hãy tìm kiếm Nước Thiên Chúa trước hết.”

Khi ưu tiên Chúa, mọi việc khác sẽ được sắp xếp trong trật tự của Người.

3. Biết “phi” nhưng cũng biết “Amen”

Quay lại câu chuyện lúc đầu: Con ngựa chỉ dừng lại khi nghe tiếng “Amen”.

Đời sống chúng ta cũng thế. Có lúc cần mạnh mẽ tiến lên, nhưng cũng có lúc phải biết dừng lại để:

- Dừng lại cầu nguyện.

- Dừng lại suy xét lương tâm.

- Dừng lại để tha thứ.

- Dừng lại để chăm sóc gia đình.

Một năm mới hạnh phúc không phải là năm chạy thật nhanh, mà là năm biết tiến bước trong Chúa và dừng lại đúng lúc trước mặt Chúa.

Năm Bính Ngọ bắt đầu. Chúng ta cầu xin:

- Xin cho gia đình biết chạy theo điều thiện, chứ không chạy theo danh lợi.

- Xin cho mỗi người biết tiến tới trong đức tin, chứ không vội vã trong lo âu

- Xin cho họ đạo chúng ta hiệp nhất, hăng say phục vụ, nhưng luôn đặt Chúa làm trung tâm.

Ước gì trong năm mới này, mỗi khi chúng ta chuẩn bị “phi nước đại” theo những kế hoạch riêng, ta biết thưa với Chúa một lời “Amen”, để xin Người định hướng.

Xin Chúa là Chủ thời gian chúc lành cho năm Bính Ngọ 2026 của chúng ta được tràn đầy ánh sáng, niềm vui và bình an. Amen.

SUY NIỆM 7: NHẢY VÀO VÒNG TAY CHA

Có một gia đình bị cháy nhà giữa đêm. Mọi người chạy ra ngoài, nhưng còn một cậu bé 5 tuổi mắc kẹt trên lầu. Lửa cháy ngùn ngụt. Người cha đứng dưới sân gọi lớn:

- Con nhảy xuống đi!

Cậu bé khóc:

- Con không thấy ba!

Người cha đáp:

- Con không cần thấy ba. Ba thấy con là đủ rồi!

Cậu bé nhắm mắt nhảy xuống – và rơi gọn trong vòng tay cha mình.

Năm mới mở ra trước mắt chúng ta cũng giống như cú nhảy ấy. Không ai biết điều gì đang chờ phía trước. Nhưng điều quan trọng không phải là ta thấy tương lai, mà là Thiên Chúa thấy ta và đang chờ đỡ lấy ta.

Tin Mừng hôm nay Chúa Giêsu nói: “Đừng lo lắng về ngày mai.”

Chúa không bảo chúng ta lười biếng hay buông xuôi. Người không cấm lo liệu, nhưng cấm lo lắng thái quá đến mức đánh mất niềm tin.

Chim trời vẫn phải bay tìm mồi.

Hoa huệ vẫn phải đâm rễ hút nhựa sống.

Con người vẫn phải lao động và tính toán.

Nhưng tất cả phải đặt trong niềm tín thác.

Đầu năm mới, chúng ta có nhiều nỗi lo:

- Lo kinh tế

- Lo sức khỏe

- Lo tương lai con cái

Những nỗi lo ấy chính đáng. Nhưng nếu thiếu niềm tin, lo lắng sẽ biến thành bất an.

Bình an không đến vì ta kiểm soát được mọi sự,
mà vì ta tin rằng có Đấng đang nắm giữ mọi sự.

Xin cho năm mới này, mỗi người chúng ta dám “nhảy” vào vòng tay Thiên Chúa với lòng tin tưởng đơn sơ như trẻ nhỏ.

SUY NIỆM 8: TÁI ÔNG THẤT MÃ-BIẾT ĐÂU LÀ HỌA PHÚC

Câu chuyện “Tái ông thất mã” dạy ta một điều: điều ta gọi là họa hôm nay có thể là phúc ngày mai; điều ta tưởng là may mắn hôm nay có thể ẩn chứa thử thách.

Con ngựa chạy mất tưởng là họa, lại đem về ngựa quý.

Được ngựa quý tưởng là phúc, lại gây tai nạn.

Con trai què chân, tưởng là bất hạnh, lại thoát chết khi chiến tranh.

Đời người cũng vậy. Chúng ta không thể nhìn trọn bức tranh của Thiên Chúa. Ta chỉ thấy từng mảnh nhỏ.

Chúa Giêsu nói: “Ngày mai cứ để ngày mai lo.” Vì chỉ có Thiên Chúa mới biết toàn bộ hành trình. Sự quan phòng của Chúa không có nghĩa là cuộc đời không còn thử thách, nhưng là trong mọi biến cố, Chúa vẫn dẫn dắt về điều tốt hơn.

Đầu năm mới, thay vì hỏi:

- Năm nay có gặp may không?

Chúng ta hãy cầu xin:

- Xin cho con biết tin vào Chúa trong mọi hoàn cảnh.

SUY NIỆM 9: THIÊN CHÚA LÀ CHỦ THỜI GIAN

Sách Sáng Thế cho thấy Thiên Chúa tạo nên mặt trời, mặt trăng để phân định ngày tháng năm.

Thời gian không phải do con người làm chủ. Một năm mới không chỉ là đổi tờ lịch, mà là một ân huệ được trao ban.

Thánh Phaolô nói: “Anh em hãy vui luôn trong Chúa… Đừng lo lắng gì cả.” Niềm vui Kitô hữu không tùy thuộc vận may, mà phát xuất từ việc đặt đời mình trong tay Thiên Chúa. Chúa Giêsu dạy: “Trước hết hãy tìm kiếm Nước Thiên Chúa.”

Ngày đầu năm, người ta chúc nhau phát tài, phát lộc. Nhưng Lời Chúa nhắc chúng ta: Nếu tìm Nước Trời trước, mọi điều khác sẽ được sắp xếp đúng vị trí. Tiền bạc là đầy tớ tốt, nhưng là ông chủ xấu.

Một năm bình an không phải là năm nhiều tiền nhất, mà là năm ta sống đúng thứ tự ưu tiên: Chúa trước, mọi sự sau.

SUY NIỆM 10: NĂM BÍNH NGỌ – BIẾT CHẠY VÀ BIẾT DỪNG

Một câu chuyện vui kể rằng có con ngựa chỉ chạy khi nghe “Halleluia”, và chỉ dừng lại khi nghe “Amen”.

Ngựa tượng trưng cho sức mạnh và tiến bước. Nhưng nếu chỉ biết chạy mà không biết dừng, sẽ gây nguy hiểm.

Đời sống chúng ta cũng thế.

Năm mới, ai cũng muốn tiến lên. Nhưng Chúa nhắc ta:

- Không chỉ cần tiến nhanh, mà phải tiến đúng hướng

- Không chỉ cần làm nhiều, mà phải làm trong ánh sáng Chúa

Biết “phi” khi cần dấn thân. Nhưng cũng biết “Amen” để dừng lại cầu nguyện, xét mình, tha thứ và yêu thương.

Một năm hạnh phúc không phải là năm bận rộn nhất, mà là năm biết đặt Chúa làm trung tâm.

KẾT LUẬN

Đầu năm mới, chúng ta cầu xin ba điều:

- Xin ánh sáng, để không lạc hướng.

- Xin niềm tin, để không sợ hãi tương lai.

- Xin bình an, để sống giữa thử thách mà lòng vẫn vững vàng.

Ước gì năm Bính Ngọ 2026 này:

- Gia đình chúng ta bớt lo lắng, thêm tín thác

- Họ đạo Sóc Trăng hiệp nhất và yêu thương hơn

- Mỗi người biết tìm Nước Chúa trước hết

Và khi sống như thế, dù năm mới có thuận lợi hay thử thách, chúng ta vẫn bình an, vì biết rằng: Thiên Chúa thấy chúng ta, và đang chờ đỡ lấy chúng ta trong vòng tay yêu thương của Người. Amen.

SUY NIỆM 11:

XUÂN AN VUI TRONG TAY CHÚA QUAN PHÒNG

- Sáng Mồng Một Tết Bính Ngọ, có một bác nông dân đi lễ đầu năm, tay cầm một cuốn sổ dày cộm.

- Cha sở hỏi vui: “Bác đem sổ gì mà dày vậy?”

- Bác đáp: “Dạ thưa cha, con ghi hết trong này: nợ phân bón, mùa màng thất thu, đứa con sắp thi đại học… Lại nghe nói năm Ngọ là năm phải ‘chạy’ dữ lắm: chạy tiền, chạy việc, chạy nợ, chạy trường… Con đem lên xin Chúa giữ giùm, chứ con giữ nặng quá!”

- Cha cười: “Chúa giữ thì được. Nhưng bác có định lấy lại không?”

- Bác suy nghĩ rồi nói: “Thôi con để luôn cho Chúa. Năm nào con cũng giữ mà có bớt lo đâu!”

Anh chị em thân mến, nhiều khi chúng ta cũng giống bác nông dân ấy. Đầu năm tay chắp lại cầu nguyện, nhưng lòng vẫn ôm nguyên một “cuốn sổ lo âu”. Ta xin Chúa chúc lành, nhưng lại chưa thật sự trao cho Ngài gánh nặng của mình.

Lời Chúa hôm nay mời gọi chúng ta sống một mùa xuân khác: xuân của tín thác, xuân của bình an trong tay Chúa quan phòng.

1. Thiên Chúa là Chủ của thời gian

Sách Sáng Thế cho thấy Thiên Chúa dựng nên mặt trời, mặt trăng để phân định ngày tháng năm. Thời gian không do vận hạn chi phối, cũng không phải chuyện hên xui.

Năm Bính Ngọ 2026 là một phần trong chương trình yêu thương của Thiên Chúa.

Nếu Ngài làm chủ thời gian, thì Ngài cũng đang hiện diện trong từng ngày ta sống. Vì thế, người Kitô hữu không bước vào năm mới với tâm trạng “coi chừng năm hạn”, nhưng với xác tín: năm nào cũng là năm của Chúa.

Mỗi ngày mới là một món quà. Mỗi ngày là một trang giấy trắng Chúa trao để ta viết bằng đức tin và tình yêu.

2. Đừng để lo âu làm chủ tâm hồn

Thánh Phaolô dạy: “Anh em đừng lo lắng gì cả, nhưng hãy trình bày những ước nguyện lên Thiên Chúa.” Ngài không bảo ta vô trách nhiệm, nhưng đừng để lo âu thống trị mình.

Có người chưa qua tháng Giêng đã lo tới tháng Chạp. Chưa bắt đầu việc đã sợ thất bại. Chưa đau bệnh đã tưởng tượng điều xấu nhất.

“Toa thuốc” của Thánh Phaolô thật đơn sơ: hãy nghĩ đến điều chân thật, cao quý, chính trực, tinh tuyền. Khi lòng đầy Chúa, sợ hãi sẽ bớt chỗ đứng. Bình an không phải là không có sóng gió,
nhưng là có Chúa ở cùng giữa sóng gió.

3. Hãy tìm kiếm Nước Thiên Chúa trước hết

Trong Tin Mừng, Chúa Giêsu mời gọi ta nhìn chim trời và hoa huệ ngoài đồng. Chúng không gieo không gặt, vậy mà vẫn được chăm sóc. Chúa không dạy ta lười biếng, nhưng dạy ta sắp xếp ưu tiên đúng: “Trước hết hãy tìm kiếm Nước Thiên Chúa.” Khi đặt Chúa ở vị trí số một, mọi sự khác sẽ vào đúng vị trí của nó. “Ngày nào có cái khổ của ngày đó.” Đừng lấy nỗi lo tháng Mười Hai đặt lên vai sáng Mồng Một. Hãy sống trọn hôm nay với lòng biết ơn.

4. Ba chữ T cho năm mới Bính Ngọ

Bước vào năm mới, chúng ta hãy thực hành ba chữ T sau:

Tín thác – Trao “cuốn sổ lo” cho Chúa qua cầu nguyện đầu ngày và phó thác kết quả.

Tỉnh thức – Nhanh làm điều thiện, nhanh xin lỗi, nhanh tha thứ, nhanh đến với các Bí tích.

Tử tế – Bắt đầu mùa xuân từ gia đình: một lời chúc lành thay cho trách móc, một nụ cười thay cho tiếng thở dài.

Một gia đình bình an sẽ làm nên một họ đạo bình an. Và một họ đạo bình an sẽ góp phần xây dựng xã hội an vui.

Anh chị em thân mến,

Năm Bính Ngọ có thể sẽ đòi chúng ta “chạy” nhiều. Nhưng chúng ta không chạy một mình. Thiên Chúa đi trước ta, ở bên ta và chờ ta ở cuối hành trình. Nếu ta dám trao cho Ngài “cuốn sổ lo âu”, ta sẽ nhận lại “mùa xuân bình an”.

Nguyện xin Chúa chúc lành cho từng người và từng gia đình trong năm mới 2026.
Chúc toàn thể cộng đoàn một năm mới tràn đầy đức tin, hy vọng và bình an.

SUY NIỆM 12: ĐỂ CHÚA CẦM CƯƠNG ĐỜI TA

Sáng Mồng Một Tết, một anh thanh niên đi xem bói và được “phán”: “Năm nay coi chừng hao tài!”.

Nghe xong anh lo lắng. Trên đường về, anh ghé nhà thờ dự lễ đầu năm và nghe lời Chúa Giêsu trong bài Tin Mừng hôm nay: “Đừng lo lắng về ngày mai… Cha trên trời biết anh em cần gì.”

Về nhà, anh hỏi mẹ: “Con nên nghe ai bây giờ?”

Bà mẹ mỉm cười: “Con nghe ai thì người đó chịu trách nhiệm đời con!”

Câu trả lời tuy đơn sơ mà sâu sắc.

Đầu năm, chúng ta có thể nghe đủ thứ dự đoán: kinh tế ra sao, mùa màng thế nào, vận hạn tốt xấu… Nhưng giữa bao lời hên xui của thế gian, người Kitô hữu được mời gọi đặt trọn niềm tin nơi Thiên Chúa – Đấng thực sự làm chủ tương lai và chịu trách nhiệm về đời ta.

Phụng vụ Lời Chúa hôm nay gợi lên cho chúng ta ba định hướng quan trọng cho năm mới.

1. Định hướng thứ nhất: Thời gian nằm trong tay Chúa

Năm Bính Ngọ 2026 không do ngôi sao nào chiếu mệnh cả, nhưng do Thiên Chúa quan phòng. Ngài làm chủ vũ trụ bao la, nên Ngài cũng làm chủ ruộng lúa, vuông tôm, công việc, sức khỏe của từng gia đình chúng ta.

Vì thế, thay vì hỏi: “Năm nay có hên không?”, ta hãy tự hỏi: “Trong năm nay, tôi có sống gần Chúa hơn không?”

Có Chúa, thì năm nào cũng là năm hồng ân. Vắng Chúa, dù cuộc sống có đủ đầy vật chất, tâm hồn ta vẫn thiếu bình an.

2. Định hướng thứ hai: Hãy lấy Chúa làm nguồn vui

Thánh Phaolô nhắn nhủ chúng ta: “Hãy vui luôn trong Chúa.” Nhiều người cho rằng niềm vui hệ tại ở tiền bạc, của cải, danh vọng hay thành công. Nhưng thực tế cho thấy những điều ấy không mang lại niềm vui đích thực. Niềm vui đích thực là có Chúa ở cùng. Vì thế chỉ khi nào đời ta có Chúa đồng hành khi ấy ta mới có được niềm vui đích thực.

Năm mới, những lo toan về giá cả, bệnh tật, làm ăn… dễ làm ta mất đi bình an. Toa thuốc mà Thánh Phaolô chỉ cho ta đơn sơ nhưng hết sức hữu hiệu, đó là hãy nghĩ đến điều chân thật, cao quý, chính trực, tinh tuyền. Nhất là hãy cầu nguyện và tạ ơn.

Qủa thế, gia đình nào biết cầu nguyện chung sẽ bớt đi cãi vã. Người nào biết tạ ơn sẽ giảm bớt than phiền. Và ai tin tưởng vào Chúa sẽ không còn sợ hãi.

Cho nên đầu năm, thay vì ta chỉ chúc nhau phát tài phát lộc, ta hãy chúc nhau một điều sâu xa hơn là: “Chúc nhau có Chúa ở cùng.”

3. Định hướng thứ ba: Ưu tiên cho Nước Thiên Chúa

Tin Mừng hôm nay, Chúa Giêsu mời gọi chúng ta hãy ngắm xem chim trời và hoa huệ ngoài đồng. Chúng không gieo không gặt, vậy mà vẫn được Chúa chăm sóc giữ gìn. Khi nói những điều ấy, Ngài không bảo chúng ta lười biếng, nhưng nhắc ta về thứ tự ưu tiên trong cuộc sống, khi dạy: “Trước hết hãy tìm kiếm Nước Thiên Chúa.” Nghĩa là:

Trước khi tính chuyện lời lỗ, hãy giữ lễ Chúa Nhật.

Trước khi chạy theo làm ăn, hãy giữ hòa thuận trong gia đình.

Trước khi tìm lợi nhuận, hãy giữ lương tâm ngay thẳng.

Nếu vì tiền mà mất tình nghĩa, vì lợi ích mà đánh mất đức tin, thì đó là sự lỗ lã lớn nhất đời người. Năm nay là năm con ngựa. Ngựa khỏe và chạy nhanh, nhưng muốn đi đúng hướng thì cần người cầm cương. Đời ta cũng vậy:

Nếu để tiền bạc cầm cương, ta sẽ mệt mỏi.

Nếu để danh vọng cầm cương, ta sẽ bất an.

Nhưng nếu để Chúa cầm cương, đời ta sẽ cập bến bình an.

Đầu năm mới, điều quan trọng không phải là ta chạy nhanh bao nhiêu, mà là ta đi đúng có hướng hay không.

Bước vào Xuân mới, ước gì mỗi gia đình trong Họ đạo Sóc Trăng chúng ta ý thức thực hành được 3 điều này:

1. Đặt trọn niềm tin vào Thiên Chúa vì Người là chủ đời ta.

2. Luôn biết tìm nguồn vui trong cầu nguyện và tạ ơn.

3. Trong mọi sự hãy ưu tiên tìm kiếm Nước Trời trước hết và trên hết

Ước gì đến cuối năm Bính Ngọ, mỗi người trong chúng ta có thể mỉm cười thân thưa với Chúa: “Năm nay là năm con đã để Chúa cầm cương đời mình.”

MỒNG HAI TẾT

KÍNH NHỚ TỔ TIÊN VÀ ÔNG BÀ CHA MẸ

Hc 44,1.10-15; Ep 6,1-4; Mt 15,1-6

SUY NIỆM 1:

Sau ngày Mồng Một dâng năm mới cho Thiên Chúa là nguồn cội của thời gian, hôm nay Mồng Hai Tết, Giáo Hội mời gọi chúng ta trở về với nguồn cội gia đình: kính nhớ tổ tiên, ông bà, cha mẹ.

Người Việt có câu: “Cây có cội, nước có nguồn.” Không ai tự mình mà có. Mỗi chúng ta là kết tinh của biết bao hy sinh, nước mắt và tình yêu của các bậc tiền nhân.

Lời Chúa hôm nay nhắc chúng ta ba điều:

1. BIẾT ƠN CÁC BẬC TIỀN NHÂN

Sách Huấn Ca nói: “Chúng ta hãy ca tụng các bậc tiền nhân… Danh thơm các ngài tồn tại qua muôn thế hệ.”

Tổ tiên chúng ta có thể không nổi tiếng, không được ghi vào sử sách, nhưng các ngài đã ghi dấu trong chính cuộc đời chúng ta.

Có những người cha âm thầm lao động cả đời.

Có những người mẹ hy sinh tuổi trẻ vì con.

Có những ông bà giữ vững đức tin giữa thời khó khăn để hôm nay ta còn được đọc kinh, đi lễ.

Nhớ tổ tiên không chỉ là một nghi thức, mà là một thái độ sống biết ơn.

2. SỐNG CHỮ HIẾU THEO TIN MỪNG

Thánh Phaolô dạy: “Người làm con, hãy vâng lời cha mẹ… Hãy thảo kính cha mẹ.”

Đây không chỉ là truyền thống Á Đông, mà là điều răn của Thiên Chúa.

Tin Mừng hôm nay cho thấy Chúa Giêsu quở trách những người Biệt Phái vì họ dùng lý do “dâng cho Chúa” để trốn tránh bổn phận giúp đỡ cha mẹ.

Chúa khẳng định: Không thể nhân danh đạo đức mà sống bất hiếu. Hiếu thảo không phải là chuyện hình thức ngày Tết, mà là bổn phận suốt đời.

Hiếu thảo hôm nay có thể là:

- Một lời nói nhẹ nhàng thay vì cáu gắt

- Một sự nhẫn nại khi cha mẹ già yếu

- Một sự hiện diện khi các ngài cần

- Một lời cầu nguyện cho ông bà đã qua đời

Có câu chuyện kể: Một người cha thấy ông nội run tay làm vỡ chén nên cho ông ăn bằng chén gáo dừa. Một hôm ông thấy con mình đang đẽo gáo dừa. Hỏi ra mới biết đứa trẻ chuẩn bị sẵn “cho bố dùng khi bố già”.

Quả thật: “Sóng trước vỗ đâu, sóng sau vỗ đó.”

Cách ta cư xử với cha mẹ hôm nay chính là bài học con cái học cho ngày mai.

3. GÌN GIỮ VÀ TRUYỀN LẠI GIA SẢN ĐỨC TIN

Điều quý nhất tổ tiên để lại không phải là tài sản, mà là đức tin.

Có những gia đình trải qua bao biến động vẫn giữ được:

- Nếp đọc kinh tối

- Thánh lễ Chúa nhật

- Sự kính trên nhường dưới

Thánh Phaolô cũng nhắc các bậc cha mẹ: “Đừng làm cho con cái tức giận, nhưng hãy giáo dục chúng theo tinh thần của Chúa.” Gia đình hạnh phúc không phải là gia đình giàu có nhất, mà là gia đình còn giữ được lời cầu nguyện chung.

4. CHÚNG TA LÀ TỔ TIÊN TƯƠNG LAI

Mồng Hai Tết không chỉ là ngày nhìn về quá khứ, mà còn là ngày nghĩ đến tương lai. Chúng ta hôm nay chính là “tổ tiên tương lai” của con cháu mình. Những gì chúng ta sống hôm nay:

- Lòng đạo

- Sự yêu thương

- Cách đối xử trong gia đình..., sẽ trở thành gia sản cho thế hệ mai sau.

Trong ngày đầu xuân này, chúng ta hãy:

- Tạ ơn Chúa vì ông bà cha mẹ còn sống

- Cầu nguyện cho tổ tiên đã qua đời

- Sống hiếu thảo bằng hành động cụ thể mỗi ngày

Xin Chúa chúc lành cho ông bà cha mẹ được mạnh khỏe, bình an. Xin thương đón nhận các linh hồn tổ tiên vào hưởng hạnh phúc đời đời. Và xin cho mỗi gia đình chúng ta trong năm Bính Ngọ này biết đặt Chúa làm trung tâm, để chữ Hiếu không chỉ là truyền thống, mà là con đường nên thánh. Amen.

SUY NIỆM 2: HIẾU THẢO VỚI TIỀN NHÂN

Câu chuyện 1: Lá Thư Cha Mẹ Khuyên Dạy Con Về Lòng Hiếu Thảo

Con thân yêu.

"Ngày bố mẹ già đi, con hãy cố gắng kiên nhẫn và cảm thông với bố mẹ. Nếu như bố mẹ ăn uống có làm rơi vung vãi... Nếu như bố mẹ có gặp khó khăn trong cái ăn cái mặc... Xin con hãy bao dung! Con hãy nhớ lại những ngày giờ mà bố mẹ đã phải trải qua với con, để dạy cho con bao điều hay kẽ phải khi con còn thơ bé.

+ Nếu như bố mẹ cứ lập đi lập lại hàng trăm lần mãi một chuyện, thì con cũng đừng bao giờ cắt ngang lời bố mẹ... mà hãy lắng nghe! Khi con còn ấu thơ, con hay muốn bố mẹ đọc đi đọc lại mãi một câu truyện hằng đêm đến khi con đi vào giấc ngủ... và bố mẹ luôn làm cho con.

+ Nếu như bố mẹ không tự tắm rửa được thường xuyên, thì đừng quở trách bố mẹ và đừng nên coi đó là điều xấu hổ. Con hãy nhớ... lúc con còn nhỏ, bố mẹ đã phải bao lần dỗ ngọt để vỗ về mỗi khi tắm rửa cho con.

+ Khi con thấy sự giới hạn về kiến thức của bố mẹ trong cuộc sống văn minh hiện đại, con cũng đừng tỏ vẻ thất vọng nhưng hãy để bố mẹ có thêm thời gian tìm hiểu. Bố mẹ đã từng dạy con bao điều... từ cái ăn, cái mặc cho đến tự chăm sóc bản thân và đương đầu với bao thử thách trong cuộc sống.

+ Nếu như bố mẹ có đãng trí hay không nhớ hết những gì con nói... hãy để bố mẹ có thời gian nhớ lại và nếu như bố mẹ có quên, con cũng đừng vì thế mà bực mình nổi giận... vì điều quan trọng nhất đối với bố mẹ là luôn được nhìn thấy con, được ở bên và nghe con nói, thế thôi!

+ Nếu như bố mẹ chưa muốn ăn, con cũng đừng ép!... vì bố mẹ biết khi nào bị đói hay không.

+ Khi đôi chân của bố mẹ không còn đứng vững... hãy giúp bố mẹ, nắm lấy tay bố mẹ như thể ngày nào bố mẹ đã tập cho con trong những bước đi đầu đời.

+ Một ngày nào khi con lớn khôn, con sẽ hiểu rằng, không ai tránh được hết mọi sơ sót lầm lẫn. Con đừng xót xa về sự già nua của bố mẹ.

+ Con chỉ cần hiện diện bên bố mẹ để chia sẻ những gì bố mẹ đang sống và cảm thông cho bố mẹ, như bố mẹ đã làm cho con từ khi con mới chào đời. Hãy giúp bố mẹ trong từng bước đi lúc tuổi già bóng xế... Hãy giúp bố mẹ những tháng ngày vắn vỏi còn lại với tình yêu thương và lòng nhẫn nại...

Điều bố mẹ mong ước duy nhất là có thể nở nụ cười mãn nguyện trước khi nhắm mắt lìa đời giữa đoàn con cháu đầy lòng kính tin Chúa và chân thành yêu thương nhau.

Thương con thật nhiều... Bố mẹ..."

* Câu chuyện 2: Sóng Trước Vỗ Đâu, Sóng Sau Vỗ Đó

Một người đàn ông kia sống chung với người cha cao niên và đứa con trai mới năm tuổi của anh ta. Một hôm người cha của anh do tuổi già tay bị run, thường hay làm bể cái chén kiểu đắt tiền khi ăn cơm, nên anh ta ra vườn nhặt mang về một chiếc gáo dừa rồi gọt dũa làm thành một cái chén gáo dừa cho bố anh ta dùng. Đứa con trai thấy vậy liền hỏi lý do tại sao thì anh ta trả lời con rằng: Để ông nội con dùng khỏi bị bể nếu ăn cơm có bị run tay làm rơi xuống đất.

Một hôm anh ta thấy đứa con trai của anh đang loay hoay dùng dao chơi với một chiếc gáo dừa. Sợ con bị đứt tay anh liền ngăn cản. Khi được hỏi tại sao làm như vậy thì được đứa con trả lời: “Con thấy bố cho ông nội ăn cơm bằng chiếc gáo dừa để khỏi bị bể, nên con cũng chuẩn bị trước cho bố một cái, để sau này bố già dùng nếu bố có bị run tay giống như ông nội bây giờ!”.

- Ngày Xuân xây dựng tình thân gia đình:

Hôm nay, ngày Mồng Hai Tết là dịp để các tín hữu chúng ta thực hành bổn phận hiếu thảo với ông bà tổ tiên, cụ thể là cha mẹ sinh thành ra chúng ta. Sự hiếu thảo được thể hiện qua những lời nói, thái độ cử chỉ và hành động của con cái với cha mẹ, cụ thể là món quà chúng ta dâng tặng cha mẹ nói lên lòng thảo hiếu đối với các ngài.

Ngày Tết cũng là ngày hội vui của đại gia đình. Ai cũng mong ngày Tết được đoàn tụ với người thân trong gia đình. Mọi người Việt Nam đều muốn được chờ đón những giờ phút thiêng liêng của ngày đầu năm bên cạnh cha mẹ ông bà cùng với anh chị em con cháu.

- Phương cách tỏ lòng hiếu thảo với ông bà cha mẹ:

Sự hiếu thảo không chỉ được biểu lộ trong những ngày Lễ Tết, nhưng còn phải được thể hiện trong suốt những ngày tháng dài sống chung với ông bà cha mẹ trong gia đình. Phải sống thế nào cho tròn chữ hiếu với tổ tiên ông bà cha mẹ. Nếu cha mẹ chúng ta còn khỏe, con cái phải tạ ơn Chúa vì Chúa đã ban cho chúng ta lá chắn che chở suốt đời mình. Nếu cha mẹ già yếu, con cháu phải tránh coi thường và coi các ngài như gánh nặng. Hãy nói với các ngài bằng những lời thưa gởi hiếu kính, cảm thông với những sự lẩm cẩm của các ngài và đừng bao giờ tỏ thái độ vô lễ to tiếng cãi lại hoặc khinh thường cáu gắt với các ngài. Hãy luôn tôn trọng các ngài vì chính các ngài cũng đã từng phải kiên nhẫn ân cần chăm sóc, bú mớm dọn dẹp vệ sinh cho ta khi ta còn thơ bé. Khi cha mẹ qua đời, con cái hãy năng đọc kinh cầu nguyện, xin lễ và làm các việc lành để các ngài sớm được về thiên đàng. Hãy lập bàn kính nhớ tổ tiên bên cạnh và thấp hơn bàn thờ Chúa. Hãy năng đọc kinh cầu nguyện cho ông bà cha mẹ vào giờ kinh tối gia đình hằng ngày hoặc trong những ngày Giỗ Tết trong năm.

- Làm gì trong những ngày này?:

- Tết là dịp để con cháu làm việc ở xa trở về nhà để xum họp với ông bà cha mẹ. Thế nhưng có mấy ai đã thực sự đã sống tròn chữ hiếu?

Người xưa có câu: "Có nuôi con mới biết lòng cha mẹ", diễn tả những nỗi vất vả, công khó cực nhọc của các bậc làm cha mẹ khi phải chăm sóc cho con cái từng miếng ăn giấc ngủ, giúp con được học hành vui chơi....

- Xin đừng phụ công ơn dưỡng dục của các bậc sinh thành. Hãy sống sao cho đúng phận làm con, vì: “Công cha như núi thái sơn, Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra. Một lòng thờ mẹ kính cha, cho tròn chữ hiếu mới là đạo con”.

- “Sóng trước vỗ đâu, sóng sau vỗ đó”. Chúng ta cư xử với cha mẹ mình thế nào thì con cái của chúng ta sau này cũng sẽ đối xử với chúng ta như vậy.

Dịp Xuân Mới, bạn sẽ biếu món quà gì cụ thể để tỏ lòng hiếu thảo biết ơn cha mẹ ông bà đang còn sống và các bậc tổ tiên đã qua đời?

Lạy Thiên Chúa Cha là Chúa tể của Mùa Xuân đất trời. Xin chúc lành cho ngày họp mặt của gia đình chúng con hôm nay. Xin liên kết mọi người chúng con trong tình yêu của Cha. Xin cho mọi thành viên trong gia đình chúng con biết trân trọng giây phút xum vầy trong ngày đầu Xuân, coi đó là hồng ân Cha ban để sống trọn tình con thảo với tổ tiên ông bà cha mẹ và sống yêu thương huynh đệ với anh chị em trong gia đình ruột thịt của chúng con. Amen.

SUY NIỆM 3:

Sau ngày Mồng Một dâng năm mới cho Thiên Chúa là nguồn cội của thời gian, hôm nay Mồng Hai Tết, Giáo Hội mời gọi chúng ta hướng lòng về cội nguồn gia đình: kính nhớ tổ tiên, ông bà, cha mẹ.

Người Việt có câu: “Cây có cội, nước có nguồn.”

Con người cũng vậy, không ai tự nhiên mà có. Mỗi chúng ta là kết tinh của bao thế hệ đi trước: những người đã sinh thành, dưỡng dục, hy sinh và truyền lại cho ta đức tin.

Lời Chúa hôm nay soi sáng cho chúng ta ba điều: Biết ơn-Hiếu thảo-Gìn giữ gia phong đức tin.

1. Biết ơn các bậc tiền nhân

Sách Huấn Ca mời gọi: “Chúng ta hãy ca tụng các bậc tiền nhân… Danh thơm các ngài tồn tại qua muôn thế hệ.” Tổ tiên chúng ta có thể không nổi tiếng, không được ghi tên trong sử sách, nhưng các ngài đã ghi dấu trong chính cuộc đời chúng ta. Có những người ông, người cha đã âm thầm lao động cả đời. Có những người bà, người mẹ đã thức khuya dậy sớm, hy sinh tuổi trẻ cho gia đình. Có những vị đã giữ vững đức tin giữa thời khó khăn, để hôm nay chúng ta còn được đọc kinh, đi lễ.

Nhớ tổ tiên không chỉ là thắp một nén hương, mà là sống sao cho xứng đáng với công ơn các ngài.

2. Sống chữ hiếu theo Tin Mừng

Thánh Phaolô dạy: “Người làm con, hãy vâng lời cha mẹ… Hãy thảo kính cha mẹ.” Đây không chỉ là truyền thống Á Đông, mà còn là điều răn của Thiên Chúa.

Tin Mừng hôm nay cho thấy Chúa Giêsu quở trách những người Pharisêu vì họ vin vào luật lệ để trốn tránh bổn phận đối với cha mẹ. Họ nói của cải đã “dâng cho Chúa”, nên không còn trách nhiệm giúp đỡ cha mẹ nữa.

Chúa Giêsu khẳng định rõ: Không thể lấy lý do đạo đức để chối bỏ bổn phận hiếu thảo. Như vậy, thảo kính cha mẹ không chỉ là chuyện tình cảm, mà là điều thuộc về đức tin.

Hiếu thảo hôm nay có thể là:

- Quan tâm chăm sóc cha mẹ khi tuổi già.

- Nhẫn nại khi các ngài trái tính trái nết vì bệnh tật.

- Cầu nguyện cho ông bà tổ tiên đã qua đời.

- Giữ sự hiệp nhất trong gia đình.

Đôi khi, chữ hiếu không cần điều lớn lao, chỉ cần một cuộc điện thoại, một lời hỏi thăm, một sự hiện diện.

3. Gìn giữ và truyền lại gia sản đức tin

Điều quý nhất tổ tiên để lại không phải là ruộng đất hay tiền bạc, mà là đức tin.

Có những gia đình qua bao thế hệ vẫn giữ được nếp đọc kinh tối, vẫn trung thành với Thánh lễ Chúa nhật, vẫn sống ngay thẳng giữa xã hội.

Thánh Phaolô còn dặn các bậc cha mẹ: “Đừng làm cho con cái tức giận, nhưng hãy giáo dục chúng theo tinh thần của Chúa.”

Hiếu thảo không chỉ là bổn phận của con cái, mà cha mẹ cũng có trách nhiệm sống gương mẫu để con cái noi theo.

Một gia đình hạnh phúc không phải là gia đình giàu có nhất, mà là gia đình còn giữ được:

- Sự kính trên nhường dưới.

- Sự tôn trọng lẫn nhau.

- Và nhất là lời cầu nguyện chung.

Anh chị em thân mến,

Mồng Hai Tết là ngày của ký ức và của lòng biết ơn. Nhưng không chỉ nhớ về quá khứ, mà còn hướng về tương lai. Chúng ta chính là “tổ tiên tương lai” của con cháu mình. Những gì chúng ta sống hôm nay sẽ trở thành gia sản cho thế hệ mai sau.

Xin cho năm Bính Ngọ này, mỗi gia đình trong giáo xứ chúng ta:

- Biết gìn giữ truyền thống tốt đẹp của tổ tiên.

- Biết sống hiếu thảo cụ thể và chân thành.

- Biết đặt Chúa làm trung tâm đời sống gia đình.

Xin Chúa chúc lành cho ông bà cha mẹ còn sống được mạnh khỏe, bình an. Xin Chúa thương ban cho các linh hồn tổ tiên được hưởng hạnh phúc đời đời. Và xin cho mỗi chúng ta luôn nhớ: Sống tốt hôm nay chính là cách đẹp nhất để tỏ lòng hiếu thảo với người đi trước và yêu thương người đi sau. Amen.

SUY NIỆM 4:

Trong không khí linh thiêng của những ngày đầu xuân Bính Ngọ 2026, ngày Mồng Hai Tết là dịp để chúng ta dừng lại, hướng về cội nguồn. Đạo Công giáo không chỉ dạy ta kính thờ Thiên Chúa mà còn nhấn mạnh đặc biệt đến chữ Hiếu, nhịp cầu nối kết giữa lòng đạo và lòng đời.

Dưới đây là gợi ý suy niệm dựa trên các bài đọc Lời Chúa ngày Mồng Hai Tết:

1. Những Bậc Tiền Nhân: Di Sản Của Đức Tin (Hc 44,1.10-15)

Sách Huấn Ca nhắc nhở chúng ta: "Chúng ta hãy ca ngợi những vị danh nhân, cũng là cha ông chúng ta qua các thế hệ." Không chỉ là danh vọng: Cha ông chúng ta có thể không phải là những người có địa vị cao sang trong xã hội, nhưng họ là những người "đầy lòng nhân hậu".

- Di sản tinh thần: Tài sản lớn nhất mà tổ tiên để lại không phải là đất đai hay tiền bạc, mà là đức tin và đức độ. Chính nhờ nền móng đạo đức của cha ông mà chúng ta có được diện mạo và nhân cách của ngày hôm nay.

2. Lòng Hiếu Thảo: Mệnh Lệnh Đi Kèm Lời Hứa (Ep 6,1-4.18-23)

Thánh Phaolô trong thư gửi tín hữu Êphêsô đã khẳng định lại điều răn thứ tư, nhưng nhấn mạnh vào một khía cạnh rất "ngọt ngào":

- Để được hạnh phúc: "Hãy tôn thờ cha mẹ, đó là điều răn thứ nhất có kèm theo lời hứa: để ngươi được hạnh phúc và hưởng thọ trên đời." Hiếu thảo không phải là một gánh nặng, mà là bí quyết để sống hạnh phúc.

- Sự tương quan hai chiều: Cha mẹ nuôi dưỡng con cái trong "kỷ luật và giáo huấn của Chúa", và con cái đáp lại bằng sự vâng phục. Đây là vòng tròn của tình yêu và sự tôn trọng, giúp gia đình trở thành một Giáo hội tại gia vững chắc.

3. Thờ Phượng Đích Thực: Đừng Để Hình Thức Lấn Át Tâm Lòng (Mt 15,1-6)

Chúa Giêsu đã có những lời khiển trách mạnh mẽ đối với những người biệt phái khi họ dùng những luật lệ tự chế để trốn tránh trách nhiệm với cha mẹ:

- Phê phán sự giả hình: Họ dùng cớ "dâng cho Chúa" (Corban) để khước từ việc giúp đỡ cha mẹ lúc túng thiếu. Chúa Giêsu khẳng định: Không thể dùng việc thờ phượng Thiên Chúa để biện minh cho sự bất hiếu.

- Giá trị cốt lõi: Việc hiếu kính phải đi từ tâm hồn và hành động cụ thể, chứ không chỉ dừng lại ở những nghi lễ rình rang bên ngoài. "Thờ cha kính mẹ" chính là một cách "thờ phượng Thiên Chúa" thực tế nhất.

Bài học thực hành cho năm mới:

1. Tri ân: Dành thời gian thăm viếng, chúc tết ông bà cha mẹ còn sống với sự ân cần, lắng nghe.

2. Cầu nguyện: Xin lễ và cầu nguyện cho các bậc tiền nhân đã khuất, tiếp nối truyền thống đạo đức các ngài để lại.

3. Hành động: Giúp đỡ cha mẹ trong những nhu cầu thiết yếu hằng ngày, thay vì chỉ tặng những món quà vật chất vô hồn.

"Cây có cội mới nổ lộc đơm hoa, nước có nguồn mới biển cả sông sâu." Ước mong mỗi người chúng ta, trong khi vui hưởng mùa xuân, luôn biết trân trọng "nguồn cội" của mình để nhận được phúc lành từ Thiên Chúa.

Dưới đây là một bài thơ ngắn, súc tích, mang âm hưởng nhẹ nhàng của mùa xuân để bạn có thể đọc trong buổi họp mặt gia đình hoặc dùng làm quà tặng tinh thần cho ông bà, cha mẹ trong ngày Mồng Hai Tết:

ƠN NGHĨA SINH THÀNH

Xuân về thắp nén hương trầm,

Con dừng chân lại, tĩnh tâm hướng nguồn.

Người xưa ví tựa ngọn nguồn,

Cây xanh nhờ cội, nước luôn dạt dào.

Sách xưa Huấn Ca ngọt ngào,

Ghi công tiên tổ, khắc vào tâm linh.

Dẫu đời bao nỗi nhục vinh,

Đức ân để lại, hiển vinh muôn đời.

Lời Cha dạy dỗ rạng ngời,

Hiếu trung trọn đạo, thắm tươi cuộc đời.

Chớ đừng môi miếng đầu môi,

Mà quên săn sóc, mặn mòi nghĩa nhân.

Mẹ cha là Phật, là Tiên,

Là hình bóng Chúa hiện diện giữa nhà.

Xuân nay dâng một đóa hoa,

Cầu xin Thiên Chúa ban quà trường sinh.

Cho ông bà mãi an bình,

Cho cha mẹ được khang ninh, rạng ngời.

Con xin ghi nhớ trọn đời:

"Kính cha, yêu mẹ - đẹp lời Chúa ban."

MỒNG BA TẾT

THÁNH HÓA CÔNG ĂN VIỆC LÀM

St 2,4b-9.15; Cv 20,32-35; Mt 25,14-30

SUY NIỆM 1:

Mồng Một Tết, chúng ta xin bình an.

Mồng Hai, chúng ta kính nhớ tổ tiên.

Hôm nay Mồng Ba, Giáo Hội mời gọi chúng ta dâng lên Chúa công ăn việc làm của mình, xin Người chúc lành và thánh hóa.

Có một câu chuyện vui kể rằng: Một anh thanh niên đầu năm đi lễ rất sốt sắng xin Chúa cho trúng số để trả nợ và giúp người nghèo. Anh cầu mãi mà không thấy kết quả. Một hôm anh nghe như có tiếng Chúa nói: “Con ơi, ít ra con cũng phải… mua vé số đã chứ!”

Câu chuyện đơn sơ nhưng nhắc ta một điều: Chúa chúc lành cho nỗ lực của con người, chứ không thay thế sự lười biếng.

1. Lao động là ý định tốt đẹp của Thiên Chúa

Sách Sáng Thế cho biết: “Đức Chúa đặt con người vào vườn Êđen để cày cấy và canh giữ đất đai.”

Lao động không phải là hình phạt. Ngay trước khi con người phạm tội, Thiên Chúa đã trao cho họ công việc.

Làm việc là cộng tác với Thiên Chúa trong công trình sáng tạo.

Người nông dân gieo hạt,

người công nhân đứng máy,

người giáo viên giảng dạy,

người nội trợ chăm sóc gia đình…

Tất cả đều đang tiếp nối công trình của Thiên Chúa.

Vì thế, công việc không chỉ để kiếm sống, mà còn là ơn gọi và phẩm giá của con người.

2. Trung tín với “nén bạc” Chúa trao

Tin Mừng hôm nay kể dụ ngôn các nén bạc.

Ông chủ trao cho mỗi người một số vốn khác nhau, “tùy theo khả năng”. Điều quan trọng không phải là nhiều hay ít, nhưng là thái độ.

Hai người đầu dám làm, dám sinh lợi.
Người thứ ba vì sợ hãi đã chôn giấu nén bạc.

Ông chủ không trách vì ít vốn, nhưng trách vì không làm gì cả.

Thiên Chúa cũng trao cho mỗi người những “nén bạc”: sức khỏe, trí tuệ, nghề nghiệp, cơ hội, thời gian... Ngài không đòi ta phải hơn người khác, nhưng đòi ta phải trung tín. Đầu năm mới, chúng ta tự hỏi:

- Tôi có làm việc với lương tâm ngay thẳng không?

- Tôi có làm hết khả năng hay chỉ làm cho xong chuyện?

- Tôi có đang “chôn giấu nén bạc” vì sợ khó, sợ trách nhiệm?

Lười biếng, gian dối, làm ăn bất chính… là cách làm mất ơn Chúa.

3. Làm việc với tinh thần phục vụ

Thánh Phaolô nhắc: “Cho thì có phúc hơn là nhận.”

Lao động của người Kitô hữu không chỉ để thu lợi, mà còn để phục vụ.

Một người buôn bán không gian lận.

Một người chủ quan tâm đến công nhân.

Một người công chức làm việc vì dân.

Một người lao động biết chia sẻ thành quả cho người nghèo.

Đó là những cách cụ thể để thánh hóa công ăn việc làm.

Công việc chỉ thật sự có phúc khi mang lại lợi ích cho tha nhân.

4. Thánh hóa công việc mỗi ngày

Thánh hóa công việc không phải điều cao siêu. Chỉ cần:

- Bắt đầu ngày làm việc bằng một lời cầu nguyện

- Làm việc với lương tâm ngay thẳng

- Tránh gian dối, bất công

- Dâng những mệt nhọc cho Chúa

Khi đó, mỗi bàn làm việc trở thành bàn thờ nhỏ;
mỗi giọt mồ hôi trở thành của lễ đẹp lòng Chúa.

Năm Bính Ngọ đang mở ra với nhiều hy vọng, nhưng cũng không ít thử thách. Xin Chúa chúc lành cho:

- ruộng đồng và mùa màng,

- xưởng máy và công sở,

- cửa tiệm và công trình,

- những dự định và ước mơ của chúng ta.

Xin cho mỗi người biết làm việc chăm chỉ, lương thiện, quảng đại,
để một ngày kia được nghe lời Chúa phán: “Hỡi đầy tớ tốt lành và trung tín, hãy vào hưởng niềm vui của chủ ngươi.” Amen.

1. “Ai không làm thì đừng ăn”

Thánh Phaolô từng nói rất mạnh: “Ai không chịu làm thì cũng đừng ăn.” (2 Tx 3,10) Ngài không khuyến khích khắc nghiệt, nhưng nhấn mạnh trách nhiệm. Đức tin không tách khỏi lao động.

2. Câu chuyện “người nghèo nhưng rất giàu”

Một chàng trai than mình nghèo. Một ông lão hỏi:

“Nếu ta trả con 300 lượng vàng để lấy đôi mắt con, con có chịu không?”
Chàng trai lắc đầu.

Ông lão nói: “Con đang giàu mà không biết.”

Chúng ta giàu vì có sức khỏe, khả năng, thời gian. Đó chính là “vốn liếng” Chúa trao. Vấn đề là ta có sử dụng hay không.

SUY NIỆM 2:

Ngày mồng Một, chúng ta cầu bình an cho năm mới. Ngày mồng Hai, chúng ta kính nhớ tổ tiên ông bà cha mẹ. Hôm nay, mồng Ba Tết, Giáo Hội mời gọi chúng ta dâng lên Chúa công ăn việc làm của mình, xin Người chúc lành và thánh hóa.

Có một câu chuyện vui kể rằng: Một anh thanh niên đầu năm đi lễ rất sốt sắng xin Chúa cho năm nay làm ăn phát đạt. Anh cầu nguyện tha thiết: “Lạy Chúa, xin cho con trúng số để con trả nợ và giúp đỡ người nghèo.” Anh cầu mãi… nhưng không bao giờ trúng. Một hôm anh nghe như có tiếng Chúa nhẹ nhàng nói: “Con ơi, ít ra con cũng phải… mua vé số đã chứ!”

Câu chuyện dí dỏm nhưng gợi cho chúng ta một điều rất thật: Chúa chúc lành cho nỗ lực của con người, chứ không thay thế sự lười biếng. Cầu nguyện không thay cho lao động, nhưng làm cho lao động có ý nghĩa và được thánh hóa.

1. Lao động là ý định của Thiên Chúa

Bài đọc Sáng Thế cho thấy ngay từ thuở ban đầu: “Đức Chúa đem con người đặt vào vườn Êđen để cày cấy và canh giữ đất đai.”

Lao động không phải là hình phạt. Trước khi con người phạm tội, Thiên Chúa đã trao cho họ công việc. Làm việc là cộng tác với Thiên Chúa trong công trình sáng tạo. Khi người nông dân gieo hạt, người thợ xây dựng nhà cửa, người buôn bán trao đổi hàng hóa, người công nhân miệt mài nơi xưởng máy… tất cả đang tiếp nối công trình của Thiên Chúa. Vì thế, lao động chân chính không chỉ để kiếm tiền, mà còn là ơn gọi. Qua công việc, con người phát triển bản thân, phục vụ gia đình và đóng góp cho xã hội.

2. Làm việc với tinh thần trách nhiệm và trung tín

Trong Tin Mừng hôm nay, Chúa Giêsu kể dụ ngôn các nén bạc. Ông chủ trao cho mỗi người một số vốn khác nhau, “tùy theo khả năng”. Điều quan trọng không phải là nhiều hay ít, nhưng là thái độ.

Hai người đầu đem nén bạc đi sinh lợi. Người thứ ba vì sợ hãi đã chôn giấu nén bạc. Ông chủ không trách vì ít vốn, nhưng trách vì không làm gì cả.

Thiên Chúa cũng trao cho mỗi người những “nén bạc”: sức khỏe, trí tuệ, tài năng, cơ hội, nghề nghiệp… Ngài không đòi chúng ta phải hơn người khác, nhưng đòi chúng ta trung tín với phần của mình.

Đầu năm mới, chúng ta tự hỏi:

- Tôi có làm việc với tinh thần trách nhiệm không?

- Tôi có làm hết khả năng hay chỉ làm cho xong chuyện?

- Tôi có chôn vùi tài năng vì sợ khó, sợ thất bại?

Lười biếng, gian dối, làm ăn bất chính, tham nhũng, lừa đảo… là “chôn giấu nén bạc” và xúc phạm đến Thiên Chúa.

3. Làm việc với tinh thần phục vụ và quảng đại

Thánh Phaolô trong sách Công vụ nhắc nhở: “Cho thì có phúc hơn là nhận.” Lao động của người Kitô hữu không chỉ nhắm đến lợi nhuận, mà còn hướng đến phục vụ. Kiếm tiền chính đáng là điều tốt, nhưng tiền bạc không phải là cùng đích. Công việc của chúng ta phải mang lại lợi ích cho người khác.

Một người chủ biết quan tâm đến công nhân.

Một người buôn bán không gian lận.

Một người công chức làm việc vì dân.

Một người lao động sống lương thiện.

Đó là những cách cụ thể để thánh hóa công ăn việc làm.

Khi chúng ta biết chia sẻ thành quả lao động cho người nghèo, giúp đỡ người khó khăn, thì công việc không chỉ sinh lợi vật chất mà còn sinh hoa trái thiêng liêng.

4. Thánh hóa công việc mỗi ngày

Thánh hóa công việc không phải là làm điều gì quá cao siêu. Chỉ cần:

- Bắt đầu ngày làm việc bằng một lời cầu nguyện.

- Làm việc với lương tâm ngay thẳng.

- Tránh gian dối, bất công.

- Dâng những vất vả, mồ hôi cho Chúa.

- Biết nghỉ ngơi và đặt Chúa làm trung tâm.

Khi làm việc trong ơn Chúa, mỗi bàn làm việc trở thành bàn thờ nhỏ; mỗi giọt mồ hôi trở thành của lễ đẹp lòng Ngài.

Kính thưa cộng đoàn,

Năm mới Bính Ngọ đang mở ra trước mắt. Sẽ có những thuận lợi và cũng không thiếu thử thách. Nhưng nếu chúng ta biết đặt Chúa vào trung tâm công việc, biết trung tín với nén bạc Chúa trao, biết làm việc bằng đôi tay và trái tim, thì chắc chắn Chúa sẽ chúc lành.

Xin Chúa là Đấng Sáng Tạo và Quan Phòng chúc lành cho ruộng đồng, xưởng máy, cửa tiệm, công sở, chúc lành cho những dự định và ước mơ của chúng ta.

Xin cho mỗi người biết làm việc chăm chỉ, lương thiện, quảng đại,
để cuối cùng, chúng ta được nghe lời Chúa nói: “Hỡi đầy tớ tốt lành và trung tín, hãy vào hưởng niềm vui của chủ ngươi.” Amen.

SUY NIỆM 3:

Trong ba ngày Tết cổ truyền, Giáo Hội thật tinh tế và đầy tình người khi mời gọi chúng ta:

- Mồng Một: Tạ ơn Thiên Chúa – xin bình an cho năm mới.

- Mồng Hai: Nhớ đến tổ tiên – cội nguồn của đời sống.

- Mồng Ba hôm nay: Thánh hóa công ăn việc làm, để mọi sinh hoạt đời thường của chúng ta trở thành con đường nên thánh.

1. Lao động-ơn gọi từ Thiên Chúa

Bài đọc sách Sáng Thế cho thấy một hình ảnh rất đẹp: “Thiên Chúa đem con người đặt vào vườn Êđen để canh tác và giữ gìn” (St 2,15). Như thế, lao động không phải là hình phạt, nhưng là ơn gọi nguyên thủy Thiên Chúa trao cho con người. Trước khi có tội lỗi, trước khi có mệt nhọc, Thiên Chúa đã mời gọi con người cộng tác với Ngài trong công trình sáng tạo.

Vì thế:

- Người nông dân cày ruộng,

- người công nhân đứng máy,

- người giáo viên trên bục giảng,

- người nội trợ âm thầm trong gia đình,

- người linh mục, tu sĩ phục vụ cộng đoàn…

Tất cả đều đang tham dự vào công trình của Thiên Chúa, nếu làm việc với lương tâm ngay thẳng và lòng yêu mến.

2. Lao động không chỉ để sống, mà để sinh hoa trái

Trong bài Tin Mừng, Chúa Giêsu kể dụ ngôn những nén bạc. Người chủ không đòi đầy tớ phải thành công rực rỡ, nhưng đòi họ phải sinh lời từ những gì đã được trao.

Hai người đầy tớ đầu tiên không giống nhau về số vốn, nhưng giống nhau ở một điều: dám làm việc, dám dấn thân, dám chịu trách nhiệm.
Người thứ ba không làm điều xấu, nhưng lại chôn giấu nén bạc, vì sợ hãi, vì lười biếng, vì sống khép kín.

Đầu năm mới, Lời Chúa chất vấn mỗi người chúng ta:

- Tôi đang sử dụng khả năng, thời gian, sức khỏe, nghề nghiệp Chúa ban như thế nào?

- Tôi có đang “chôn giấu nén bạc” đời mình trong sự an phận, gian dối, làm ăn thiếu lương tâm hay không?

3. Lao động gắn liền với chia sẻ và yêu thương

Thánh Phaolô trong sách Công vụ Tông Đồ nhắc nhở: “Cho thì có phúc hơn là nhận” (Cv 20,35). Công ăn việc làm của người Kitô hữu không chỉ nhắm đến lợi nhuận, nhưng còn hướng đến:

- sự công bằng,

- trách nhiệm xã hội,

- và nhất là tình liên đới với người nghèo, người yếu thế.

Một năm mới sẽ thật có phúc nếu:

- làm ăn chân chính, không gian dối,

- kiếm tiền bằng mồ hôi nước mắt lương thiện,

- và biết san sẻ thành quả lao động cho người khác.

4. Thánh hóa công việc-thánh hóa chính mình

Thánh hóa công ăn việc làm không hệ tại ở việc lớn hay nhỏ, mà ở:

- ý hướng ngay lành,

- tinh thần trách nhiệm,

- và kết hiệp với Chúa trong từng việc làm.

Mỗi buổi sáng trước khi bắt đầu công việc, nếu ta thầm thưa: “Lạy Chúa, con làm việc này vì yêu mến Chúa và phục vụ anh chị em” thì công việc ấy, dù âm thầm, cũng trở thành lời cầu nguyện đẹp lòng Thiên Chúa.

Trong ngày Mồng Ba Tết, chúng ta dâng lên Chúa:

- nghề nghiệp,

- công việc,

- những dự định,

- cả những lo âu và thất bại của năm mới.

Xin Chúa chúc lành cho mọi công ăn việc làm của chúng ta,
để lao động không chỉ giúp chúng ta mưu sinh, nhưng còn giúp chúng ta nên thánh, và góp phần xây dựng một xã hội công bằng, nhân ái hơn. Amen.

SUY NIỆM 4:

Câu chuyện 1: SỰ TÍCH CỦA CON TRÂU ĐI CÀY

Ngày xưa, khi thế gian mới được tạo thành, Thượng Đế đã sai một vị thần từ trời xuống trần mang theo 1 bao hạt lúa và 1 bao cỏ để gieo trên mặt đất. Thượng Đế đã dặn đi dặn lại vị thần gieo trồng là phải gieo hạt lúa làm thức ăn cho loài người trước rồi mới được gieo cỏ làm thức ăn cho loài vật. Nhưng khi xuống tới trần gian, do mải mê ngắm phong cảnh tuyệt đẹp khác lạ của trần gian nên thần gieo trồng đã quên lời dặn của Thượng Đế mà gieo cỏ trước khi gieo lúa. Từ đó, cỏ không cần trồng mà vẫn mọc lên khắp nơi và thú vật không cần lao động vẫn có dư cỏ ăn, đang khi loài người muốn có gạo ăn phải vất vả cày bừa gieo trồng mà có khi vẫn bị bữa no bữa đói. Thượng Đế thấy vậy liền phạt tội vị thần gieo trồng tắc trách này hóa kiếp thành con Trâu để giúp loài người cày bừa trước khi gieo lúa, rồi khi nào ăn hết cỏ mới được lên thiên đường. Nhưng rồi do cỏ mọc nhanh, Trâu không sao ăn hết được, nên Trâu cứ phải tiếp tục chịu vất vả cày bừa đền tội và không sao thoát được kiếp làm trâu trở lại thiên đường.

Câu chuyện dạy chúng ta bài học: phải luôn làm việc nghiêm túc chăm chỉ để có cái ăn như câu người ta thường nói: "Tay làm hàm nhai, tai quai miệng trễ". Hoặc như câu tục ngữ phương Tây: “Hãy làm hết sức mình rồi trời sẽ giúp”. Không có chuyện lười biếng ở không, rồi cứ “ngồi há miệng chờ sung rụng” mà được.

Câu chuyện 2: AI CŨNG ĐỀU GIÀU CÓ MÀ KHÔNG NHẬN RA

Có một chàng thanh niên lúc nào cũng ngồi than thân trách phận không may của mình, nên không thể nào giàu có được. Ngày nọ, một ông lão đi qua thấy vẻ mặt ủ ê của anh ta bèn hỏi :

- Chàng trai kia, sao trông cậu buồn bã thế, cậu có điều gì không vui sao?

- Cháu không hiểu tại sao cháu làm việc vất vả mà vẫn nghèo. Chàng trai buồn bã nói.

- Cháu mà nghèo ư, cháu đang giàu có đấy chứ ?

- Chưa thấy ai nói với cháu như vậy cả, vì thực sự cháu rất nghèo.

- Này nhé: Giả như ta chặt ngón tay cái của cháu, và trả 3 lượng vàng thì cháu có chịu không?

- Không ạ.

- Giả như ta chặt một bàn tay của cháu và trả 30 lượng vàng, cháu có chịu không?

- Không bao giờ.

- Vậy nếu ta lấy đi đôi mắt của cháu và trả cháu 300 lượng vàng, thì cháu thấy thế nào?

- Cũng không được.

- Vậy nếu ta trả cháu 3000 lượng vàng để hai ông cháu chúng ta hoán đổi số phận, để cháu trở thành một lão già như ta có được không?

- Đương nhiên là không.

- Cháu muốn giàu. Vậy nếu ta trao cho cháu 30,000 lượng vàng để lấy đi mạng sống của cháu, thì cháu thấy thế nào?

- Cháu cảm ơn ông! Cháu đã hiểu cháu đang là một người giàu có mà cháu không biết.

Người ta thường nói: "Đứng núi này trông núi kia cao". Nhiều người lúc nào cũng mở miệng than thân trách số phận mình đen bạc, đang khi thực ra họ còn đang hạnh phúc hơn nhiều người. Điều quan trọng là mỗi người chúng ta phải cố gắng chu toàn bổn phận của mình bằng hết khả năng Chúa ban. Hãy làm cho nén bạc được trao phó có thể phát sinh thêm nhiều nén bạc khác, thì mới đáng được Chúa ban hạnh phúc Nước Trời đời sau.

Tin Mừng Gio-an hôm nay cho biết về công trình tạo dựng và cứu chuộc của Thiên Chúa như sau: “Lúc khởi đầu, đã có Ngôi Lời. Ngôi Lời vẫn hướng về Thiên Chúa, và Ngôi Lời là Thiên Chúa. Lúc khởi đầu, Người vẫn hướng về Thiên Chúa, nhờ Ngôi Lời, vạn vật được tạo thành, và không có Người, thì chẳng có gì được tao thành” (Ga 1,1-3).

Hôm nay, Hội Thánh muốn các tín hữu hiểu biết giá trị của công việc tạo dựng của Thiên Chúa và dạy chúng ta phải tích cực cộng tác với Chúa để hoàn thiện thiên nhiên như Chúa đã tự nhủ khi tạo nên loài người: “Chúng ta hãy làm ra con người theo hình ảnh chúng ta, giống như chúng ta, để con người làm bá chủ cá biển, chim trời, gia súc, dã thú, tất cả mặt đất và mọi giống vật bò dưới đất” (St 1,26).

- Loài người được trao quyền làm chủ thiên nhiên:

Sau khi sáng tạo trời đất, Thiên Chúa đã trồng một vườn cây ở Ê-đen về phía Đông, và đặt vào đó con người do ngài dựng nên… “Thiên Chúa khiến từ đất mọc lên đủ mọi thứ cây trông thì đẹp, ăn thì ngon, với cây trường sinh ở giữa vườn, và cây cho biết điều thiện điều ác” (St 2,9). Như vậy, Thiên Chúa không muốn con người ở không, nhưng đòi họ phải làm việc. Bởi vì: “Nhàn cư vi bất thiện”. Từ đây con người phải làm việc theo thánh ý Thiên Chúa và chỉ làm việc thành công khi biết cậy dựa vào ơn Chúa giúp như tác giả Thánh Vịnh đã viết: “Ví như Chúa chẳng xây nhà, thợ nề vất vả cũng là uổng công.” (Tv 127,1).

- Gương sáng lao động của thánh gia Na-da-rét:

Khi xuống thế làm người, Đức Giê-su đã được sinh ra trong một gia đình lao động nghèo khó tại làng Na-da-rét: Cha nuôi của Người là ông Giu-se hành nghề thợ mộc, mẹ đẻ là bà Ma-ri-a thì chăm lo công việc nội trợ phục vụ chồng con. Còn trẻ Giê-su thì ngoan ngoãn hiếu thảo vâng lời cha mẹ (x. Lc 2,51) và sẵn sàng chia sẻ với nỗi vất vả của cha mẹ, qui hướng mọi việc theo thánh ý Chúa Cha (x. Lc 22,41), và luôn làm vui lòng Ngài (x. Lc 2,46; Ga 4,34).

Trong khi đi giảng đạo, Đức Giê-su đã đi khắp nơi rao giảng Tin Mừng Nước Trời, và chữa lành mọi thứ tật bệnh. Người đặt nặng việc phục vụ tha nhân hơn việc giữ Luật Mô-sê. Do đó Người đã chữa bệnh trong ngày sa-bát là ngày bị cấm làm việc. Người đã trả lời cho các đầu mục Do thái như sau: "Ngày sa-bát được làm ra vì con người, chứ không phải con người vì ngày sa-bát” (Mc 2,27-28). Đức Giê-su cũng khẳng định vai trò ngang hàng với Thiên Chúa trong công việc như sau: “Cho đến nay Cha tôi vẫn làm việc, thì tôi cũng làm việc” (Ga 5,17).

- Phải chăm chỉ làm việc để phụng sự Chúa và phục vụ tha nhân:

Tin Mừng hôm nay thuật lại dụ ngôn của Đức Giê-su về những nén bạc nhằm dạy môn đệ phải cộng tác để làm lợi ra các nén bạc vật chất tinh thần được Chúa trao phó như sau: Có một ông chủ sắp đi xa liền gọi các đầy tớ đến mà trao phó tài sản của ông: người này năm nén, người kia ba nén, người khác một nén tùy khả năng mỗi người. Điều ông muốn nơi các đầy tớ là sự chăm chỉ làm việc theo ý của ông và không chấp nhận sự lười biếng. Khi ông chủ trở về và đòi các đầy tớ tính sổ: người đã lãnh năm nén ba nén bạc đều đã làm lợi thêm gấp đôi nên được chủ khen thưởng. Trái lại, người lãnh một nén do sự bất tín và biếng nhác đã mang nén bạc đi chôn vì sợ hãi thay vì yêu mến ông chủ. Anh ta đã bị mất những gì đang có.

- “Ai không chịu làm thì cũng đừng ăn!” :

Thời Giáo Hội sơ khai, tông đồ Phao-lô nghe biết có một số tín hữu ở Thê-xa-lô-ni-ca lười biếng làm việc vì nghĩ rằng sắp đến tận thế, ngài đã viết thư khuyên họ như sau: "Khi còn ở với anh em, chúng tôi đã chỉ thị cho anh em: ai không chịu làm thì cũng đừng ăn! Thế mà chúng tôi nghe nói: trong anh em có một số người sống vô kỷ luật, chẳng làm việc gì, mà việc gì cũng xen vào. Nhân danh Chúa Giê-su Ki-tô, chúng tôi truyền dạy và khuyên nhủ những người ấy hãy ở yên mà làm việc, để có của nuôi thân. Phần anh em, hãy làm việc thiện, đừng sờn lòng nản chí!” (2 Tx 3,10-13). Rồi khi từ biệt các tín hữu ở Ê-phê-sô, Phao-lô đã chia sẻ kinh nghiệm về sự làm việc như sau: "Chính anh em biết rõ: những gì cần thiết cho tôi và cho những người sống với tôi, đôi tay này đã tự cung cấp. Tôi luôn tỏ cho anh em thấy rằng phải giúp đỡ những người đau yếu bằng cách làm lụng vất vả như thế, và phải nhớ lại lời Chúa Giê-su đã dạy: Cho thì có phúc hơn là nhận." (Cv 20,33-35).

- Chúng ta phải làm gì?

Trong Kinh Tiền Tụng lễ Mùng Ba Tết, Hội Thánh đã ca tụng Thiên Chúa như sau: "Cha còn sai Con Một giáng trần, để chia sẻ thân phận người lao động và thực hiện chương trình cứu độ muôn dân. Quả vậy, Người đã bắt chước Cha hoạt động không ngừng, nêu gương cho chúng con biết chuyên cần làm việc, không những để no cơm ấm áo, và góp phần xây dựng xã hội loài người, mà còn để làm rạng Danh Cha, và mở rộng Nước Trời ngay tại thế ".

Giáo phụ Tê-tu-li-a-nô dạy người tín hữu phải làm mọi việc với tinh thần đức Tin như sau: “Dù khi thức dậy hay đi ngủ, dù khi ăn hay khi làm một việc gì quan trọng, hãy bắt đầu bằng dấu thánh giá”. Thánh Phao-lô đã khuyên các tín hữu phải làm mọi sự qui hướng về Thiên Chúa: “Vậy, dù ăn, dù uống, hay làm bất cứ việc gì, anh em hãy làm tất cả để tôn vinh Thiên Chúa” (1 Cr 10,31). Mỗi người chúng ta hãy làm việc theo đúng luật và phù hợp với thánh ý Thiên Chúa khi biết sử dụng và làm lợi thêm ra những gì Chúa trao như: Sự sống, thời gian, tài năng, của cải, con cái... và cần ý thức rằng: chúng ta sẽ phải trả lẽ trước tòa phán xét sau này.

Lạy Chúa. Trong cuộc sống hằng ngày, đôi lúc chúng con vẫn còn lười biếng, chưa tích cực cộng tác với Chúa để chu toàn các nhiệm vụ được Chúa và Hội Thánh trao phó. Chúng con cũng thường kêu trách Chúa khi cầu xin mà không được như ý. Xin Chúa giúp chúng con biết sử dụng những gì trong tầm tay để phục vụ Chúa và tha nhân. Xin cho chúng con sau này được Chúa cho vào Nước Trời hưởng Tôn nhan Chúa muôn đời. Amen.

Ở LẠI TRONG LỜI CHÚA

Chủ Nhật, 15 tháng 2, 2026

1. Định hướng thứ nhất: Thời gian nằm trong tay Chúa

2. Định hướng thứ hai: Hãy lấy Chúa làm nguồn vui

3. Định hướng thứ ba: Ưu tiên cho Nước Thiên Chúa

Tìm kiếm Blog này

Báo cáo vi phạm